Sunan an-Nasa'i, hadisi na 3563
An rawaito daga Abu Hurairah. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.
An ruwaito daga Abu Hurairah
Riwayar
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، وَالْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ، قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ السَّمَّانِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الْخَيْلُ لِرَجُلٍ أَجْرٌ وَلِرَجُلٍ سَتْرٌ وَعَلَى رَجُلٍ وِزْرٌ فَأَمَّا الَّذِي هِيَ لَهُ أَجْرٌ فَرَجُلٌ رَبَطَهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَأَطَالَ لَهَا فِي مَرْجٍ أَوْ رَوْضَةٍ فَمَا أَصَابَتْ فِي طِيَلِهَا ذَلِكَ فِي الْمَرْجِ أَوِ الرَّوْضَةِ كَانَ لَهُ حَسَنَاتٌ وَلَوْ أَنَّهَا قَطَعَتْ طِيَلَهَا ذَلِكَ فَاسْتَنَّتْ شَرَفًا أَوْ شَرَفَيْنِ كَانَتْ آثَارُهَا " . وَفِي حَدِيثِ الْحَارِثِ " وَأَرْوَاثُهَا حَسَنَاتٍ لَهُ وَلَوْ أَنَّهَا مَرَّتْ بِنَهَرٍ فَشَرِبَتْ مِنْهُ وَلَمْ يُرِدْ أَنْ تُسْقَى كَانَ ذَلِكَ حَسَنَاتٍ فَهِيَ لَهُ أَجْرٌ وَرَجُلٌ رَبَطَهَا تَغَنِّيًا وَتَعَفُّفًا وَلَمْ يَنْسَ حَقَّ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فِي رِقَابِهَا وَلاَ ظُهُورِهَا فَهِيَ لِذَلِكَ سَتْرٌ وَرَجُلٌ رَبَطَهَا فَخْرًا وَرِيَاءً وَنِوَاءً لأَهْلِ الإِسْلاَمِ فَهِيَ عَلَى ذَلِكَ وِزْرٌ " . وَسُئِلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَنِ الْحَمِيرِ فَقَالَ " لَمْ يَنْزِلْ عَلَىَّ فِيهَا شَىْءٌ إِلاَّ هَذِهِ الآيَةُ الْجَامِعَةُ الْفَاذَّةُ { فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَيْرًا يَرَهُ * وَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ } " .
Muhammad bin Salamah da Al-Harith bin Miskin sun ba mu labari, an karanta masa ina saurare — kuma kalmomin nasa ne — daga Ibn Al-Qasim, ya ce: Malik ya mini hadisi, daga Zaid bin Aslam, daga Abu Salih As-Samman, daga Abu Hurairah, cewa Manzon Allah ﷺ ya ce:
"Doki yana zama lada ga mutum, ko kariya ga mutum, ko nauyi (zunubi) ga mutum. Wanda yake lada shi ne mutumin da ya ɗaure shi a hanyar Allah ya yi masa dogon igiya a makiyaya ko lambu; duk abin da ya ci ko ya sha a wannan makiyaya ko lambun zai zama masa kyaututtuka. Ko da ya katse igiyarsa ya tsallake tudu ɗaya ko biyu, sawunsa" — a cikin hadisin Al-Harith kuma, "da kashinsa zasu zama masa kyaututtuka. Idan ya wuce kogi ya sha ruwa ba tare da an yi nufin a shayar da shi ba, hakan ma zai zama masa lada. Mutumin da ya riƙe doki don ya yi rayuwa mai girmamawa ya guji roƙon wasu, kuma bai manta haƙƙin Allah Azza wa Jalla a wuyansu da bayansu ba, to dokin zai zama masa kariya. Amma mutumin da ya riƙe doki don girman kai, nunawa, da yaƙar Musulmai, to dokin zai zama masa nauyin zunubi." An tambayi Annabi ﷺ game da jakuna, sai ya ce: "Ba a saukar min komai game da su sai wannan ayar mai tattara komai: {Duk wanda ya yi aiki daidai gwargwadon zarra na alheri zai gan shi * Kuma duk wanda ya yi aiki daidai gwargwadon zarra na sharri zai gan shi}."
Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.
Niyya ce ke ƙayyade ko dawakai za su kawo lada, kariya ko zunubi.
Ajiye doki domin wani aiki na gaskiya da Allah Ya yarda da shi.
Abin da ke kare mutum daga dogaro da wasu ko neman taimako.
Zunubin da mutum zai bayar da hisabi a kansa.
Masu sharhi na gargajiya sun nuna cewa hukuncin ajiye dawakai ya danganta da niyya da kuma wajibcin da mai su ke cikawa. Wanda ya yi amfani da su wajen aiki na alheri yana samun lada; wanda yake neman arziƙinsa ta hanyarsu kuma ya cika haƙƙoƙinsu, ana kare shi daga dogaro da wasu; girman kai, nuna isa da ƙiyayya suna mayar da su nauyin zunubi. Amsar da ta shafi jakuna kuma tana danganta ƙananan ayyuka da hisabi a wurin Allah: ba a yin watsi da alheri ko sharri.
- Idan kana tunani game da dukiya da aikinka, ka riƙa bincika niyyarka: kana neman amfani, hidima ta gaskiya ko kuwa ɗaukaka kawai?
- Ka cika haƙƙin dabbobi ta hanyar kula da su da kyau kuma kada ka ɗora musu nauyi fiye da ƙarfinsu.
- Ka ɗauki ƙananan ayyukan alheri da na sharri da muhimmanci, domin kowane mutum zai bayar da hisabi a kansu.
Wannan riwaya sahih kuma tana bayyana falalar dawakai, tana kuma ƙara bayani ga mahallin jigon wannan hadisi.
40 Hadith van an-Nawawi · #1 (Sahih)Shahararriyar riwaya kan niyya tana bayyana dalilin da ya sa manufar mutum ke ƙayyade yadda ake kimanta aikinsa.
40 Hadith van an-Nawawi · #37 (Sahih)Wannan riwaya tana jaddada cewa Allah yana ninka ladan ayyukan alheri, abin da ya dace da ladan kula da doki da kuma motsa shi.
Hadisi kowace rana, a harshenka
Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.