Waa la soo rarayaa…
Astaamaha Janazah
Adiga · Aas & Baroor-diiq

Marka qof kuu dhow geeriyoodo — si sax ah u ogow waxaad samaynayso.

Laga bilaabo sariirta geerida ilaa aaska iyo baroor-diiqa kadib: tillaabo kasta oo ka mid ah aaska Islaamka ee Nederland, oo si deggan loo sharxay. Iyada oo ay ku jiraan ghusl, kafan, salaadda janazah iyo ducooyinka la soo wariyey — 32 luuqadood, si sax ah markaad u baahato.

Khutba World32 LuqadahaIsku day bilaash
Macluumaad dheeraad ah

Tillaabo kasta oo aaska ah, oo deganaan leh.

Geeridu inta badan si lama filaan ah ayay u timaadaa, waqtigaas saxda ahna waxyaabo badan ayaa isku mar loo baahan yahay: dhakhtarka, masaajidka, shirkadda aaska, iyo qoyska. Hagaha Janazah ayaa gacanta ku haynaya — tillaabo tillaabo, laga bilaabo daqiiqadaha ugu horreeya ilaa aaska kadib — si aanad waxba u illaawin wakhtiga adag oo aad u ogaato inaad u samaynayso sida Sunnada Nabigu ﷺ ay bartay.

Toban qaybood oo daboolaya dhammaan waddada: hagidda sakaraadka, isla markiiba geerida kadib, ghusl (maydka), kafan (marada maydka), salat al-janazah, aaska, baroor-diiqa iyo tacsiyada, dhaqanka Nederland (warbixinta, fasaxa, caymiska, dib-u-celinta dalka hooyo ama aaska leh qabri joogto ah), ducooyinka iyo liis hubineed oo la calaamadin karo.

Si daacad ah oo taxadar leh: meelaha ay mad-habyada fiqhiga (Xanafi, Maaliki, Shaafici, Xanbali) ku kala duwan yihiin, way ku xusan yihiin. Kaliya ducooyinka la soo wariyey, oo leh ilo Qur'aan ama Xadiith saxiix ah. Iyo mar walba dhiirrigelinta inaad la tashato masaajidkaaga ama imaamkaaga haddii aad shaki qabto.

Si aad u ogaato waxaad samaynayso maalmaha ugu adag — iyo sababta.

Isku day bilaash
Tillaabooyinka degdegga ah ee saacadaha ugu horreeya
Yaad marka hore wacaysaa, maxaad ku samaynaysaa maydka, maxaad sugaysaa. Hal khariidad oo cad oo loogu talagalay waqtiga laftiisa.
Ghusl, kafan iyo salaadda janazah
Maydka maydhistiisa, kafan-gelintiisa iyo salaadda janaasada tallaabo-tallaabo, iyadoo la sharxayo farqiga u dhexeeya mad-habta kala duwan.
Dhaqanka Nederland
Ogeysiinta degmada, ogolaanshaha aaska, caymiska, dib-u-celinta maydka ama aaska Nederland oo leh xabaal joogto ah.
Ducooyin leh il iyo liis hubin
Ducadii la weriyey oo Carabi ah, leh nidaamka dhawaaqa iyo tarjumaad, iyo weliba liis hubin oo aad calaamadsan karto oo kaydsan karto.
Su'aalaha Badiya La Weydiiyo
Hagahan ma isticmaali karaa haddii aanan waligey ka qaybgelin aas?
Haa, gaar ahaan markaas. Haguhu wuxuu ka bilaabmaa daqiiqadaha ugu horreeya ee geerida kadib, wuxuuna sharxayaa tallaabo kasta luuqad fudud: cidda la wacayo, waxa la samaynayo, iyo waxa fiican in masaajidka ama shirkadda aaska loo daayo.
Mad-habtee buu haguhu raacayaa?
Haguhu wuxuu ku salaysan yahay dhaqanka guud ee Sunniga, wuxuuna si cad u sheegaa meelaha ay Hanafi, Maliki, Shafiʿi iyo Hanbali ku kala duwan yihiin qayb kasta, tusaale ahaan kafanka ama ducada salaadda janaasada.
Ducadu ma saxiix baa?
Kaliya ducada la weriyey ayaa lagu daray, mid kastana waxay leedahay il: Qur'aanka ama xadiiska sida Sahih Muslim, Sahih al-Bukhari iyo Sunan Abi Dawud. Ma jirto duco la sameeyey ama si xor ah loo qoray.
Ma lagu aasi karaa Nederland xabaal joogto ah?
Degmooyin badan oo Nederland ah iyo xabaalaha Islaamka qaarkood waxaa suurtagal ah xabaal joogto ah. Haguhu wuxuu sharxayaa sida ay u shaqeyso wuxuuna kugula talinayaa inaad masaajidkaaga weydiiso degmooyinka gobolkaaga ee bixiya adeeggan.
Luuqado intee le'eg ayuu haguhu ku baxayaa?
Dhammaan 32-ka luuqadood ee Khutba World. Waxaad dooran kartaa luuqadda nuxurka adigoon beddelin luuqadda app-ka, si aad hagaha ula akhrisan karto qof qoyskaaga ah oo ku hadla Turki ama Carabi.
Sidoo kale Soo hel
وَقُل رَّبِّ زِدْنِي عِلْمًا
© 2026 Khutba World