Noocyada Diyada · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, xadiiska 4588

Waxaa weriyey Abdullah ibn Amr. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Hasan (wanaagsan)Buugga: Noocyada Diyada
سنن أبي داود
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abdullah ibn Amr

Hasan (wanaagsan)

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، وَمُسَدَّدٌ، - الْمَعْنَى - قَالاَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ خَالِدٍ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ رَبِيعَةَ، عَنْ عُقْبَةَ بْنِ أَوْسٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم - قَالَ مُسَدَّدٌ - خَطَبَ يَوْمَ الْفَتْحِ - ثُمَّ اتَّفَقَا - فَقَالَ ‏"‏ أَلاَ إِنَّ كُلَّ مَأْثُرَةٍ كَانَتْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ مِنْ دَمٍ أَوْ مَالٍ تُذْكَرُ وَتُدْعَى تَحْتَ قَدَمَىَّ إِلاَّ مَا كَانَ مِنْ سِقَايَةِ الْحَاجِّ وَسِدَانَةِ الْبَيْتِ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَلاَ إِنَّ دِيَةَ الْخَطَإِ شِبْهِ الْعَمْدِ مَا كَانَ بِالسَّوْطِ وَالْعَصَا مِائَةٌ مِنَ الإِبِلِ مِنْهَا أَرْبَعُونَ فِي بُطُونِهَا أَوْلاَدُهَا ‏"‏ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa wariyey Cabdullaahi bin Camr bin al-Caas: Rasuulka Alle ﷺ wuxuu yiri (sida ku cad riwaayada Musaddad, wuxuu khudbeeyey Maalintii Furashada):

"Ogaada! Wax kasta oo faan ah oo xilligii Jaahiliyada jiray, ha ahaado dhiig ama maal, oo la sheegto lana sheegto, waxaan hoos dhigay labadayda lugood, marka laga reebo waraabinta xaajiyiinta iyo ilaalinta Baytka (Kacbada)." Kadibna wuxuu yiri: "Ogaada! Magta dilka khaladka ah ee u eg kan ula kac loo geystay, sida mid lagu geysto jeedal ama ul, waa boqol geel ah, oo afartan ka mid ah ay uur leeyihiin."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Nebigu ﷺ wuxuu baabi’iyey sheegashooyinkii hore ee dhiigga, wuxuuna cayimay magta.

Erayada adag oo la sharxay
Xilligii Jaahiliyadda

Xilligii Islaamka ka horreeyey, markaas oo qabiilooyinku lahaayeen aargoosi dhiig iyo sheegashooyin hore oo hanti ah.

Mag

Magdhaw sharci ahaan loo cayimay oo la siiyo ehelka marxuumka marka qof si kama’ ah loo dilo.

Si aan ula kac buuxa ahayn

Fal dhimasho keena oo lagu sameeyo shay aan caadi ahaan dil loogu talagelin, sida karbaash ama ul.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in Islaamku soo afjaro sheegashooyinkii hore ee dhiigga iyo hantida ee ku dhisnaa faanka qabiilka ama dulmiga. Biyo-siinta xujayda iyo maamulka Kacbada waxaa loo xusay inay ka reeban yihiin, sababo la xiriira muhiimaddooda diineed ee joogtada ah. Xuska boqol geel ah, oo afartan ka mid ahi uur leeyihiin, wuxuu tilmaamayaa magta werintan lagu sheegay ee nooca dilka si aan ula kac buuxa ahayn ee halkan lagu tilmaamay; fuqahadu waxay ka doodaan ku dhaqanka iyo qaybinta saxda ah ee waafaqsan xeerarka magta.

Casharrada maanta
  1. Ha u oggolaan xanaaq hore ama sharafta qoyska inay beddelaan xalinta khilaafka si caddaalad ah.
  2. Sheegashooyinka la xiriira waxyeello iyo dhiig daadin ku maaree garsoor awood u leh, hana ku dhaqmin aargoosi shakhsi ah.
  3. Ilaali adeegyada xujayda iyo adeegyada kale ee diineed ee bulshada u wada dhexeeya, waayo waa masuuliyad bulsho oo qiimo leh.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.