Jami at-Tirmidhi, xadiiska 970
Waxaa weriyey Khabbab ibn al-Aratt. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Khabbab ibn al-Aratt
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ حَارِثَةَ بْنِ مُضَرِّبٍ، قَالَ دَخَلْتُ عَلَى خَبَّابٍ وَقَدِ اكْتَوَى فِي بَطْنِهِ فَقَالَ مَا أَعْلَمُ أَحَدًا مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم لَقِيَ مِنَ الْبَلاَءِ مَا لَقِيتُ لَقَدْ كُنْتُ وَمَا أَجِدُ دِرْهَمًا عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَفِي نَاحِيَةٍ مِنْ بَيْتِي أَرْبَعُونَ أَلْفًا وَلَوْلاَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَهَانَا - أَوْ نَهَى - أَنْ نَتَمَنَّى الْمَوْتَ لَتَمَنَّيْتُ . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَجَابِرٍ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ خَبَّابٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ " لاَ يَتَمَنَّيَنَّ أَحَدُكُمُ الْمَوْتَ لِضُرٍّ نَزَلَ بِهِ وَلْيَقُلِ اللَّهُمَّ أَحْيِنِي مَا كَانَتِ الْحَيَاةُ خَيْرًا لِي وَتَوَفَّنِي إِذَا كَانَتِ الْوَفَاةُ خَيْرًا لِي ."
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Bashaar, waxaa nooga warramay Muxammad bin Jacfar, waxaa nooga warramay Shucbah, oo ka weriyey Abuu Isxaaq, oo ka weriyey Xaarithah bin Mudarrib, kaas oo yidhi: Waxaan u galay Khabbaab iyadoo caloosha laga gubay (daaweyn xanuun badan). Wuxuu yidhi: 'Ma garanayo qof ka mid ah Asxaabtii Nebiga ﷺ oo la kulmay dhibaato la mid ah tan aan la kulmay. Xilligii Nebiga ﷺ dirham ma heli jirin, haddana waxaan haystaa afartan kun oo gurigayga gees ka yaalla. Haddii aanu Rasuulka Allah ﷺ naga reebin — ama uu reebay — inaan dhimashada rajayno, waan rajayn lahaa.' Wuxuu yidhi: Baabkan waxaa ku soo arooray xadiisyo Anas, Abuu Hurayrah iyo Jaabir. Abuu Ciise wuxuu yidhi: Xadiiska Khabbaab waa xasan saxiix. Waxaa sidoo kale laga weriyey Anas bin Maalik, oo ka weriyey Nebiga ﷺ inuu yidhi: 'Midkiinna yuuna dhimashada rajeysan dhib ku dhacay awgiis, ha yidhaahdo: Alloow i noolee inta noloshu ii khayr tahay, oo i oofso marka geeridu ii khayr tahay.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Khabbab wuxuu u adkaystay imtixaanno culus, wuxuuna bartay inaan geerida la jeclaysan.
Halkan waxaa loola jeedaa in shay kulul lagu daweeyey; habkan caafimaad waxaa la yiraahdaa gubid-daaweyn.
Lacag qadaadiic ah oo qalin ah, taas oo xilligaas lacag ahaan loo isticmaali jiray.
In la damco in noloshu dhammaato dhibaato qofka ku habsatay darteed.
Culimadu waxay tilmaanta Nabiga ﷺ ee la soo xigtay ka fahmeen in qofku aanu geerida dalban marka uu jirran yahay ama ay haysato dhibaato kale oo culus. Beddelkeeda, arrinta wuxuu u daayaa Allah, isagoo ducaysanaya: ‘Allahow, i noolaysii inta ay noloshu khayr ii tahay, naftaydana ii oofso marka geeridu khayr ii tahay.’ Hadalka Khabbab wuxuu muujinayaa sida imtixaannadu u cuslaan karaan; hantidii uu waayeelnimada ku yeeshayna ma yaraynayso qiimaha samirkiisii hore.
- Marka aad jirran tahay ama dhibaato ku haysato, Allah ka bari fududayn oo akhri ducadii uu Nabigu ﷺ baray, intii aad geerida jeclaysan lahayd.
- Marka imtixaannadu kugu cuslaadaan, Allah kaalmo weydiiso, naftaadana xusuusi in duruufaha adagi is beddeli karaan.
- Ha u oggolaan hantida ama raaxadu inay kaa illowsiiyaan sida samirka iyo adkaysigu kuu caawiyeen xilliyadii hore ee adkaa.
Werintan Anas laga soo weriyey waxay xambaarsan tahay ducada qoraalka lagu soo xigtay: in la waydiisto nolol inta ay khayr tahay iyo geeri marka ay khayr badan tahay.
Jami' at-Tirmidhi · #968 (Sahih)Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa sida mu’minku ula dhaqmo imtixaannada, sidaas darteedna waxay la xiriirtaa markhaatifurka Khabbab.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.