Sahih al-Bukhari, hadisi na 2468
An rawaito daga Abdullah ibn Abbas. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.
An ruwaito daga Abdullah ibn Abbas
Ana ɗaukar Sahih al-Bukhari gaba ɗaya a matsayin ingantacce.
Riwayar
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي ثَوْرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمْ أَزَلْ حَرِيصًا عَلَى أَنْ أَسْأَلَ عُمَرَ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ الْمَرْأَتَيْنِ مِنْ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم اللَّتَيْنِ قَالَ اللَّهُ لَهُمَا {إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا} فَحَجَجْتُ مَعَهُ فَعَدَلَ وَعَدَلْتُ مَعَهُ بِالإِدَاوَةِ، فَتَبَرَّزَ حَتَّى جَاءَ، فَسَكَبْتُ عَلَى يَدَيْهِ مِنَ الإِدَاوَةِ، فَتَوَضَّأَ فَقُلْتُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مَنِ الْمَرْأَتَانِ مِنْ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم اللَّتَانِ قَالَ لَهُمَا {إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ} فَقَالَ وَاعَجَبِي لَكَ يَا ابْنَ عَبَّاسٍ عَائِشَةُ وَحَفْصَةُ، ثُمَّ اسْتَقْبَلَ عُمَرُ الْحَدِيثَ يَسُوقُهُ، فَقَالَ إِنِّي كُنْتُ وَجَارٌ لِي مِنَ الأَنْصَارِ فِي بَنِي أُمَيَّةَ بْنِ زَيْدٍ، وَهْىَ مِنْ عَوَالِي الْمَدِينَةِ، وَكُنَّا نَتَنَاوَبُ النُّزُولَ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَيَنْزِلُ يَوْمًا وَأَنْزِلُ يَوْمًا، فَإِذَا نَزَلْتُ جِئْتُهُ مِنْ خَبَرِ ذَلِكَ الْيَوْمِ مِنَ الأَمْرِ وَغَيْرِهِ، وَإِذَا نَزَلَ فَعَلَ مِثْلَهُ، وَكُنَّا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ نَغْلِبُ النِّسَاءَ، فَلَمَّا قَدِمْنَا عَلَى الأَنْصَارِ إِذَا هُمْ قَوْمٌ تَغْلِبُهُمْ نِسَاؤُهُمْ، فَطَفِقَ نِسَاؤُنَا يَأْخُذْنَ مِنْ أَدَبِ نِسَاءِ الأَنْصَارِ، فَصِحْتُ عَلَى امْرَأَتِي، فَرَاجَعَتْنِي، فَأَنْكَرْتُ أَنْ تُرَاجِعَنِي، فَقَالَتْ وَلِمَ تُنْكِرُ أَنْ أُرَاجِعَكَ فَوَاللَّهِ إِنَّ أَزْوَاجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم لَيُرَاجِعْنَهُ، وَإِنَّ إِحْدَاهُنَّ لَتَهْجُرُهُ الْيَوْمَ حَتَّى اللَّيْلِ. فَأَفْزَعَنِي، فَقُلْتُ خَابَتْ مَنْ فَعَلَ مِنْهُنَّ بِعَظِيمٍ. ثُمَّ جَمَعْتُ عَلَىَّ ثِيَابِي، فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَقُلْتُ أَىْ حَفْصَةُ، أَتُغَاضِبُ إِحْدَاكُنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْيَوْمَ حَتَّى اللَّيْلِ فَقَالَتْ نَعَمْ. فَقُلْتُ خَابَتْ وَخَسِرَتْ، أَفَتَأْمَنُ أَنْ يَغْضَبَ اللَّهُ لِغَضَبِ رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم فَتَهْلِكِينَ لاَ تَسْتَكْثِرِي عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلاَ تُرَاجِعِيهِ فِي شَىْءٍ وَلاَ تَهْجُرِيهِ، وَاسْأَلِينِي مَا بَدَا لَكِ، وَلاَ يَغُرَّنَّكِ أَنْ كَانَتْ جَارَتُكِ هِيَ أَوْضَأَ مِنْكِ وَأَحَبَّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ـ يُرِيدُ عَائِشَةَ ـ وَكُنَّا تَحَدَّثْنَا أَنَّ غَسَّانَ تُنْعِلُ النِّعَالَ لِغَزْوِنَا، فَنَزَلَ صَاحِبِي يَوْمَ نَوْبَتِهِ فَرَجَعَ عِشَاءً، فَضَرَبَ بَابِي ضَرْبًا شَدِيدًا، وَقَالَ أَنَائِمٌ هُوَ فَفَزِعْتُ فَخَرَجْتُ إِلَيْهِ. وَقَالَ حَدَثَ أَمْرٌ عَظِيمٌ. قُلْتُ مَا هُوَ أَجَاءَتْ غَسَّانُ قَالَ لاَ، بَلْ أَعْظَمُ مِنْهُ وَأَطْوَلُ، طَلَّقَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نِسَاءَهُ. قَالَ قَدْ خَابَتْ حَفْصَةُ وَخَسِرَتْ، كُنْتُ أَظُنُّ أَنَّ هَذَا يُوشِكُ أَنْ يَكُونَ، فَجَمَعْتُ عَلَىَّ ثِيَابِي، فَصَلَّيْتُ صَلاَةَ الْفَجْرِ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَدَخَلَ مَشْرُبَةً لَهُ فَاعْتَزَلَ فِيهَا، فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ، فَإِذَا هِيَ تَبْكِي. قُلْتُ مَا يُبْكِيكِ أَوَلَمْ أَكُنْ حَذَّرْتُكِ أَطَلَّقَكُنَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ لاَ أَدْرِي هُوَ ذَا فِي الْمَشْرُبَةِ. فَخَرَجْتُ، فَجِئْتُ الْمِنْبَرَ، فَإِذَا حَوْلَهُ رَهْطٌ يَبْكِي بَعْضُهُمْ، فَجَلَسْتُ مَعَهُمْ قَلِيلاً ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ، فَجِئْتُ الْمَشْرُبَةَ الَّتِي هُوَ فِيهَا فَقُلْتُ لِغُلاَمٍ لَهُ أَسْوَدَ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ. فَدَخَلَ، فَكَلَّمَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ خَرَجَ، فَقَالَ ذَكَرْتُكَ لَهُ، فَصَمَتَ، فَانْصَرَفْتُ حَتَّى جَلَسْتُ مَعَ الرَّهْطِ الَّذِينَ عِنْدَ الْمِنْبَرِ، ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ فَجِئْتُ، فَذَكَرَ مِثْلَهُ، فَجَلَسْتُ مَعَ الرَّهْطِ الَّذِينَ عِنْدَ الْمِنْبَرِ، ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ فَجِئْتُ الْغُلاَمَ. فَقُلْتُ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ. فَذَكَرَ مِثْلَهُ، فَلَمَّا وَلَّيْتُ مُنْصَرِفًا، فَإِذَا الْغُلاَمُ يَدْعُونِي قَالَ أَذِنَ لَكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم. فَدَخَلْتُ عَلَيْهِ، فَإِذَا هُوَ مُضْطَجِعٌ عَلَى رِمَالِ حَصِيرٍ لَيْسَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ فِرَاشٌ، قَدْ أَثَّرَ الرِّمَالُ بِجَنْبِهِ، مُتَّكِئٌ عَلَى وِسَادَةٍ مِنْ أَدَمٍ حَشْوُهَا لِيفٌ، فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ، ثُمَّ قُلْتُ وَأَنَا قَائِمٌ طَلَّقْتَ نِسَاءَكَ فَرَفَعَ بَصَرَهُ إِلَىَّ، فَقَالَ " لاَ ". ثُمَّ قُلْتُ ـ وَأَنَا قَائِمٌ أَسْتَأْنِسُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، لَوْ رَأَيْتَنِي، وَكُنَّا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ نَغْلِبُ النِّسَاءَ، فَلَمَّا قَدِمْنَا عَلَى قَوْمٍ تَغْلِبُهُمْ نِسَاؤُهُمْ، فَذَكَرَهُ، فَتَبَسَّمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم، ثُمَّ قُلْتُ لَوْ رَأَيْتَنِي، وَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ، فَقُلْتُ لاَ يَغُرَّنَّكِ أَنْ كَانَتْ جَارَتُكِ هِيَ أَوْضَأَ مِنْكِ وَأَحَبَّ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ـ يُرِيدُ عَائِشَةَ ـ فَتَبَسَّمَ أُخْرَى، فَجَلَسْتُ حِينَ رَأَيْتُهُ تَبَسَّمَ، ثُمَّ رَفَعْتُ بَصَرِي فِي بَيْتِهِ، فَوَاللَّهِ مَا رَأَيْتُ فِيهِ شَيْئًا يَرُدُّ الْبَصَرَ غَيْرَ أَهَبَةٍ ثَلاَثَةٍ. فَقُلْتُ ادْعُ اللَّهَ فَلْيُوَسِّعْ عَلَى أُمَّتِكَ، فَإِنَّ فَارِسَ وَالرُّومَ وُسِّعَ عَلَيْهِمْ وَأُعْطُوا الدُّنْيَا، وَهُمْ لاَ يَعْبُدُونَ اللَّهَ، وَكَانَ مُتَّكِئًا. فَقَالَ " أَوَفِي شَكٍّ أَنْتَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ أُولَئِكَ قَوْمٌ عُجِّلَتْ لَهُمْ طَيِّبَاتُهُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا ". فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اسْتَغْفِرْ لِي. فَاعْتَزَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مِنْ أَجْلِ ذَلِكَ الْحَدِيثِ حِينَ أَفْشَتْهُ حَفْصَةُ إِلَى عَائِشَةَ، وَكَانَ قَدْ قَالَ " مَا أَنَا بِدَاخِلٍ عَلَيْهِنَّ شَهْرًا ". مِنْ شِدَّةِ مَوْجَدَتِهِ عَلَيْهِنَّ حِينَ عَاتَبَهُ اللَّهُ. فَلَمَّا مَضَتْ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ دَخَلَ عَلَى عَائِشَةَ فَبَدَأَ بِهَا، فَقَالَتْ لَهُ عَائِشَةُ إِنَّكَ أَقْسَمْتَ أَنْ لاَ تَدْخُلَ عَلَيْنَا شَهْرًا، وَإِنَّا أَصْبَحْنَا لِتِسْعٍ وَعِشْرِينَ لَيْلَةً، أَعُدُّهَا عَدًّا. فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " الشَّهْرُ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ ". وَكَانَ ذَلِكَ الشَّهْرُ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ. قَالَتْ عَائِشَةُ فَأُنْزِلَتْ آيَةُ التَّخْيِيرِ فَبَدَأَ بِي أَوَّلَ امْرَأَةٍ، فَقَالَ " إِنِّي ذَاكِرٌ لَكِ أَمْرًا، وَلاَ عَلَيْكِ أَنْ لاَ تَعْجَلِي حَتَّى تَسْتَأْمِرِي أَبَوَيْكِ ". قَالَتْ قَدْ أَعْلَمُ أَنَّ أَبَوَىَّ لَمْ يَكُونَا يَأْمُرَانِي بِفِرَاقِكَ. ثُمَّ قَالَ " إِنَّ اللَّهَ قَالَ {يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لأَزْوَاجِكَ} إِلَى قَوْلِهِ { عَظِيمًا} ". قُلْتُ أَفِي هَذَا أَسْتَأْمِرُ أَبَوَىَّ فَإِنِّي أُرِيدُ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالدَّارَ الآخِرَةَ. ثُمَّ خَيَّرَ نِسَاءَهُ، فَقُلْنَ مِثْلَ مَا قَالَتْ عَائِشَةُ.
Yahya bin Bukair ya ruwaito mana, Al-Laith ya ruwaito mana, daga Uqail, daga Ibn Shihab, ya ce: Ubaidullah bin Abdullah bin Abi Thaur ya ba ni labari, daga Abdullah bin Abbas — Allah Ya yarda da su biyun — ya ce: Na kasance mai matukar kwadayin in tambayi Umar — Allah Ya yarda da shi — game da mata biyu daga cikin matan Annabi ﷺ wadanda Allah Ya ce musu: {Idan kun tuba zuwa ga Allah, to zuciyankunku sun karkata}, sai na yi Hajji tare da shi, sai ya kebe don yin bayan gida, ni ma na kebe tare da shi dauke da tukunyar ruwa. Bayan ya gama, ya dawo, sai na zuba masa ruwa a hannayensa daga tukunyar, sai ya yi alwala. Sai na ce:
"Ya Amirin Muminai! Su waye mata biyun daga cikin matan Annabi ﷺ wadanda Allah Ya ce musu: {Idan kun tuba zuwa ga Allah}?" Sai ya ce: "Abin mamaki ne gare ni, ya Ibn Abbas! A'isha da Hafsa." Sannan Umar ya ci gaba da labarin yana cewa: "Ni da wani makwabci na daga Ansar daga Banu Umaiya bin Zaid, wanda yake zaune a Awali Al-Madina, mun kasance muna canzawa wajen ziyartar Annabi ﷺ. Shi yana zuwa rana daya, ni ma ina zuwa rana daya. Idan na zo, sai in kawo masa labarin abin da ya faru a wannan ranar daga umarni da sauran abubuwa, idan shi ya zo, shima yana yi min haka. Mu mutanen Quraish mun kasance muna rinjaye kan matanmu, amma lokacin da muka zo wurin Ansar, sai muka ga su al'umma ce da matansu ke rinjayar su, sai matanmu suka fara daukar halayen matan Ansar. Wata rana na yi wa matata tsawa, ita ma ta mayar min martani, sai na ki amincewa da cewa ta mayar min martani. Ta ce: 'Me ka ke kin amincewa da in mayar maka martani? Wallahi, matan Annabi ﷺ suna mayar masa martani, kuma daya daga cikinsu tana iya yin katsalandan da shi tun daga rana har dare.' Wannan maganar ta firgita ni, sai na ce: 'Wacce daga cikinsu ta yi haka, ta yi asara mai girma.' Sannan na tara kayana, na shiga wurin Hafsa, na ce: 'Ya Hafsa, shin daya daga cikinku tana sa Manzon Allah ﷺ ya yi fushi tun daga rana har dare?' Ta ce: 'Ee.' Sai na ce: 'Ta yi asara, ta lalace! Shin bata jin tsoron Allah Ya yi fushi saboda fushin Manzonsa ﷺ sannan ta halaka? Kada ki nemi abubuwa masu yawa daga Manzon Allah ﷺ, kuma kada ki mayar masa martani a komai, kuma kada ki yi katsalandan da shi. Nemi daga gare ni duk abin da kike so, kuma bari makwabciyarki ta rikitar da ki (wato A'isha), domin ita ta fi ke kyau kuma ta fi ke soyuwa ga Manzon Allah ﷺ.' Mun kasance muna jita cewa Ghassan suna hada takalmi don yakarmu. Sai abokina ya sauko a ranar da take juyansa, ya dawo da dare, ya buga kofata bugu mai karfi, ya ce: 'Barci yake yi?' Na firgita, na fito zuwa gare shi. Ya ce: 'Wani babban abu ya faru.' Na ce: 'Menene? Shin Ghassan sun zo?' Ya ce: 'A'a, amma ya fi haka girma da tsawo; Manzon Allah ﷺ ya saki matansa.' Sai na ce: 'Hafsa ta yi asara, ta lalace! Ina tsammanin hakan zai faru kusa.' Sai na tara kayana, na yi sallar Subhi tare da Annabi ﷺ. Sannan Annabi ﷺ ya shiga wani dakin sama, ya kebe a ciki. Na shiga wurin Hafsa, ganin tana kuka. Na ce: 'Me ke kukawa? Shin ban gargade ki ba? Shin Manzon Allah ﷺ ya sake ku?' Ta ce: 'Ban sani ba, ga shi nan a dakin saman.' Sai na fita, na zo wurin mimbari, ganin akwai rukuni-rukuni a kewayensa, wasu daga cikinsu suna kuka. Na zauna tare da su dan kadan, amma abin da nake ji ya rinjaye ni, sai na je dakin saman da yake ciki, na wa bayinsa bakar fata: 'Nemi izini ga Umar.' Ya shiga, ya yi magana da Annabi ﷺ, sannan ya fita, ya ce: 'Na ambate ka masa, amma ya yi shiru.' Sai na koma, na zauna tare da rukunin da ke wurin mimbari, amma abin da nake ji ya sake rinjayar ni, sai na koma, ya ambaci irin haka, na zauna tare da rukunin da ke wurin mimbari, amma abin da nake ji ya sake rinjayar ni, sai na je wurin bayin. Na ce: 'Nemi izini ga Umar.' Ya ambaci irin haka. Lokacin da na juya baya don tafiya, sai bayin yana kirana, ya ce: 'Manzon Allah ﷺ ya ba ka izini.' Sai na shiga wurinsa, ganin ya kwanta a kan tabarma marar shimfida, inda tabarmar ta yi tasiri a gefensa, yana dogaro ga kafada ta fatar dabba wacce aka cika da zare. Na sallama masa, sannan na ce ina tsaye: 'Shin ka saki matanka?' Ya dauko kallonsa zuwa gare ni, ya ce: 'A'a.' Sannan na ce ina tsaye ina son in faranta masa rai: 'Ya Manzon Allah, ka ji abin da zan faɗa? Mu mutanen Quraish mun kasance muna rinjaye kan matanmu, amma lokacin da muka zo wurin al'ummar da matansu ke rinjayar su...' Umar ya bayyana labarin gaba daya (game da matarsa). 'A kan haka Annabi ﷺ ya yi murmushi.' Umar ya kara da cewa: 'Sannan na ce: Na shiga wurin Hafsa, na ce mata: Bari makwabciyarki (A'isha) ta rikitar da ki, domin ita ta fi ke kyau kuma ta fi ke soyuwa ga Annabi.' Annabi ﷺ ya sake murmushi. Lokacin da na gan shi yana murmushi, na zauna, sannan na dauko kallon dakin, wallahi, ban ga wani abu mai muhimmanci a ciki ba sai fatar dabba uku. Na ce (ga Manzon Allah ﷺ): 'Ka roki Allah Ya yi wa al'ummarka albarka, domin Farisawa da Rumawa an yi musu albarka kuma an ba su duniya, alhali ba sa bautar Allah.' Annabi ﷺ yana dogaro ne (sai ya zauna mikakke bayan ya ji maganata), ya ce: 'Ya Ibn Al-Khattab! Shin kana da shakka? Wadancan al'umma ce da aka gaggauta musu da abubuwan alherinsu a rayuwar duniya.' Na ce: 'Ya Manzon Allah, ka nemi gafarar Allah gare ni.' Annabi ﷺ ya yi katsalandan da matansa saboda sirrin da Hafsa ta bayyana wa A'isha, kuma ya ce ba zai shiga wurinsu ba har wata daya, saboda tsananin fushinsa da su lokacin da Allah Ya gyara shi. Lokacin da kwana ashirin da tara suka wuce, Annabi ﷺ ya shiga wurin A'isha da farko. Ta ce masa: 'Ka yi rantsuwa cewa ba za ka shigo wurinmu ba har wata daya, kuma yau mun cika dare ashirin da tara, ina kirga su daya-daya.' Annabi ﷺ ya ce: 'Watan ma ashirin da tara ne.' Kuma wancan watan ya kasance mai kwana ashirin da tara. A'isha ta ce: 'An saukar da ayar zabar, sai ya fara da ni a matsayin mata ta farko, ya ce mini: "Zan ambati miki wani abu, kuma ba laifi ba ne idan ba ka yi gaggawar ba da amsa ba har sai ka tuntubi iyayenki."' Ta ce: 'Na san cewa iyayena ba za su umurce ni da in rabu da kai ba.' Sannan ya ce: "Allah Ya ce: {Ya Annabi! Ka wa matanka cewa...}" har zuwa maganarsa {...lada mai girma}. Na ce: 'Shin a kan wannan zan tuntubi iyayena? Ni ina son Allah da Manzonsa da Gidan Lahira.' Sannan ya bai wa matansa zabi, su ma suka ce irin abin da A'isha ta ce.
Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.
‘Umar ya ba da labarin yadda Annabi ﷺ ya tafiyar da iyalinsa da zaɓin Lahira.
‘Umar ya ba da labarin wani lokaci da Annabi ﷺ ya ware kansa daga matansa bayan wani yanayi mai tayar da hankali da kuma bayyanar da wani saƙon sirri. Riwayar ta kuma bayyana saukar ayoyin zaɓi a cikin Alƙur’ani 33:28–29.
Ɗaki mai sauƙi ko wani wuri na sama da aka ɗaga.
Alƙur’ani 33:28–29, inda aka ba matan Annabi ﷺ damar zaɓar tsakanin jin daɗin duniya da Allah, Manzonsa da Lahira.
Unguwanni da ƙauyukan da ke kan tuddai a kewayen Madina.
Malaman farko sun fahimci daga wannan cewa ya kamata a magance saɓanin ma’aurata cikin hikima da kamun kai, kuma kada a riƙa yaɗa bayanan sirri barkatai. Ayoyin zaɓi suna nuna matsayi na musamman da nauyin da ke kan matan Annabi ﷺ. Malamai kuma suna nuna rayuwarsa ta ƙanƙan da kai da kuma gushewar wadata ta duniya. Bayanin watan yana bayyana cewa watan Musulunci na iya zama kwana ashirin da tara ko talatin.
- Ku tattauna saɓanin gida cikin natsuwa da girmamawa, ba tare da wulaƙanta juna ko amfani da kalamai masu tsauri ba.
- Ku kiyaye bayanan da aka amince muku da su, kuma kada ku yaɗa su ga wasu ba tare da kyakkyawan dalili ba.
- Kada dukiya da matsayi su ƙayyade abin da kuke ganin yana da daraja; ku karkata zaɓinku ga Allah da Lahira.
Hadisi kowace rana, a harshenka
Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.