Sahih al-Bukhari, hadisi na 4513
An rawaito daga Abdullah ibn Umar. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.
An ruwaito daga Abdullah ibn Umar
Ana ɗaukar Sahih al-Bukhari gaba ɗaya a matsayin ingantacce.
Riwayar
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَتَاهُ رَجُلاَنِ فِي فِتْنَةِ ابْنِ الزُّبَيْرِ فَقَالاَ إِنَّ النَّاسَ قَدْ ضُيِّعُوا، وَأَنْتَ ابْنُ عُمَرَ وَصَاحِبُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَمَا يَمْنَعُكَ أَنْ تَخْرُجَ فَقَالَ يَمْنَعُنِي أَنَّ اللَّهَ حَرَّمَ دَمَ أَخِي. فَقَالاَ أَلَمْ يَقُلِ اللَّهُ {وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّى لاَ تَكُونَ فِتْنَةٌ } فَقَالَ قَاتَلْنَا حَتَّى لَمْ تَكُنْ فِتْنَةٌ، وَكَانَ الدِّينُ لِلَّهِ، وَأَنْتُمْ تُرِيدُونَ أَنْ تُقَاتِلُوا حَتَّى تَكُونَ فِتْنَةٌ، وَيَكُونَ الدِّينُ لِغَيْرِ اللَّهِ. وَزَادَ عُثْمَانُ بْنُ صَالِحٍ عَنِ ابْنِ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي فُلاَنٌ، وَحَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ، عَنْ بَكْرِ بْنِ عَمْرٍو الْمَعَافِرِيِّ، أَنَّ بُكَيْرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَهُ عَنْ نَافِعٍ، أَنَّ رَجُلاً، أَتَى ابْنَ عُمَرَ فَقَالَ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَا حَمَلَكَ عَلَى أَنْ تَحُجَّ عَامًا وَتَعْتَمِرَ عَامًا، وَتَتْرُكَ الْجِهَادَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ، وَقَدْ عَلِمْتَ مَا رَغَّبَ اللَّهُ فِيهِ قَالَ يَا ابْنَ أَخِي بُنِيَ الإِسْلاَمُ عَلَى خَمْسٍ إِيمَانٍ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ، وَالصَّلاَةِ الْخَمْسِ، وَصِيَامِ رَمَضَانَ، وَأَدَاءِ الزَّكَاةِ، وَحَجِّ الْبَيْتِ. قَالَ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَلاَ تَسْمَعُ مَا ذَكَرَ اللَّهُ فِي كِتَابِهِ {وَإِنْ طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُمَا} {إِلَى أَمْرِ اللَّهِ} {قَاتِلُوهُمْ حَتَّى لاَ تَكُونَ فِتْنَةٌ} قَالَ فَعَلْنَا عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَكَانَ الإِسْلاَمُ قَلِيلاً، فَكَانَ الرَّجُلُ يُفْتَنُ فِي دِينِهِ إِمَّا قَتَلُوهُ، وَإِمَّا يُعَذِّبُوهُ، حَتَّى كَثُرَ الإِسْلاَمُ فَلَمْ تَكُنْ فِتْنَةٌ. قَالَ فَمَا قَوْلُكَ فِي عَلِيٍّ وَعُثْمَانَ قَالَ أَمَّا عُثْمَانُ فَكَأَنَّ اللَّهَ عَفَا عَنْهُ، وَأَمَّا أَنْتُمْ فَكَرِهْتُمْ أَنْ تَعْفُوا عَنْهُ، وَأَمَّا عَلِيٌّ فَابْنُ عَمِّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَخَتَنُهُ. وَأَشَارَ بِيَدِهِ فَقَالَ هَذَا بَيْتُهُ حَيْثُ تَرَوْنَ.
Muhammad bn Bashshar ya ba mu labari, Abd al-Wahhab ya ba mu labari, Ubaidullah ya ba mu labari, daga Nafi', daga Ibn Umar - Allah Ya yarda da su duka biyun - cewa wasu mutane biyu sun zo gare shi a lokacin fitinar Ibn az-Zubair, suka ce:
"Mutane sun bace, kai kuma dan Umar ne kuma Sahabin Manzon Allah ﷺ, to me ya hana ka fitowa?" Ya ce: "Abin da ya hana ni shi ne Allah Ya haramta zininar jinin dan uwana Musulmi." Suka ce: "Shin Allah Bai ce: {Ku yi musu yaki har sai babu fitina} ba?" Ya ce: "Mun yi yaki har sai babu fitina, kuma addini ya zama na Allah kadai; amma ku kuna son yin yaki har sai an samu fitina, kuma addini ya zama ba na Allah ba." Uthman bn Salih ya kara daga Ibn Wahb, ya ce wani ya ba ni labari, da Haywah bn Shuraih, daga Bakr bn Amr al-Ma'afiri, cewa Bukair bn Abdullah ya ba shi labari daga Nafi', cewa wani mutum ya zo ga Ibn Umar ya ce: "Ya Aba Abd ar-Rahman! Me ya sa ka ke yin Hajji shekara daya da Umra a wata shekarar, ka bar Jihad a hanyar Allah Azza wa Jalla, alhali ka san yadda Allah Ya yi karfafa gwiwa a kansa?" Ya ce: "Ya dan yayana! An gina Musulunci a kan ginshikai biyar: Imani ga Allah da Manzonsa, Salloli biyar, Azumin Ramadan, Fitar Zakka, da Hajjin Gida (na Allah)." Mutumin ya ce: "Ya Aba Abd ar-Rahman! Shin ba sa jin abin da Allah Ya ambata a Littafinsa: {Idan bangarori biyu na masu imani sun yi yaki, to ku yi sulhu a tsakaninsu} da {Har zuwa umarnin Allah} da {Ku yi musu yaki har sai babu fitina}?" Ya ce: "Mun yi hakan a zamanin Manzon Allah ﷺ lokacin da Musulunci yake da 'yan kalilan. Ana jarabtar da mutum a kan addininsa; ko dai a kashe shi ko a azabtar da shi, har sai Musulunci ya yi yawa kuma fitina ta kare." Mutumin ya ce: "To me ra'ayinka game da Ali da Uthman?" Ya ce: "Game da Uthman, kamar Allah Ya gafarta masa, amma ku kun ki amincewa a gafarta masa. Game da Ali kuwa, dan uwan Manzon Allah ﷺ ne kuma suransa." Sai ya nuna da hannunsa ya ce: "Wannan gidansa ne wanda kuke gani."
Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.
Ibn Umar ya guji faɗan da zai zubar da jinin ’yan’uwa, kuma ya bayyana ma’anar fitina.
Rubutun ya sanya tattaunawar farko a lokacin fitinar da ta shafi Ibn az-Zubayr. A cikin wata sarkar ruwaya ta biyu, an tambayi Ibn Umar dalilin da ya sa bai shiga faɗan ba; ya amsa cewa faɗan a zamanin Annabi ﷺ an yi shi ne domin kawo ƙarshen zalunci saboda addini.
Jarabawa ko rikici; a nan tana nufin zalunci saboda addini da kuma rarrabuwar kai mai tattare da tashin hankali.
A wannan wurin, kalmar tana nufin faɗan makami; rubutun yana magana ne kan lokacin da irin wannan faɗa yake halatta.
Muhimman ibadun addini da Ibn Umar ya ambata: imani, sallah, azumi, zakka da hajji.
Malaman gargajiya suna jaddada cewa Ibn Umar ya fassara ayoyin faɗa bisa yanayinsu: kawo ƙarshen zalunci saboda addini, ba tayar da faɗa tsakanin Musulmi ba. Amsarsa tana ƙarfafa haramcin zubar da jini ba bisa haƙƙi ba da kuma muhimmancin sulhunta Musulmi. Ambaton ginshiƙai biyar yana nuna muhimman wajibai; ba ya kore sauran wajibai na addini. Mazhabobi suna tsara faɗan makami da tawaye da ƙa'idoji da sharuɗɗa; ba sa ɗaukar su a matsayin izinin kowa ya yi faɗa ko tashin hankali yadda ya ga dama.
- Ka guji magana da aiki da ke jefa rayukan marasa laifi cikin haɗari, ko da wasu suna kira da a ƙara tsananta rikici.
- Ka karanta ayoyin faɗa bisa mahallinsu, kuma ka fifita ilimin masana a kan taken neman tayar da hankali.
- Ka dage kan ginshiƙan Musulunci na dindindin, kuma idan aka samu rarrabuwar kai, ka nemi sulhu da adalci.
Wannan hadisi sahihi kuma ya ambaci ginshiƙan Musulunci na asali, don haka yana taimakawa wajen fahimtar amsar Ibn Umar.
Sahih al-Bukhari · #4514 (Sahih)Wannan ruwayar tana magana kan yadda Ibn Umar ya ƙaurace wa faɗa a lokacin fitinar da ta shafi Ibn az-Zubayr, kuma tana da kusanci da sashe na farko.
Sahih al-Bukhari · #4515 (Sahih)Wannan sigar tana maimaita tattaunawar game da fitina, kuma tana taimakawa wajen kwatanta bayanin matsayin Ibn Umar.
Hadisi kowace rana, a harshenka
Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.