Ilimi · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadisi na 74

An rawaito daga Abdullah ibn Abbas. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.

Sahih (ingantacce)Littafi: Ilimi
صحيح البخاري
Wa ya ruwaito?

An ruwaito daga Abdullah ibn Abbas

Sahih (ingantacce)

Ana ɗaukar Sahih al-Bukhari gaba ɗaya a matsayin ingantacce.

Riwayar

Rubutun Larabci

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ غُرَيْرٍ الزُّهْرِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، حَدَّثَ أَنَّ عُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ أَخْبَرَهُ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّهُ تَمَارَى هُوَ وَالْحُرُّ بْنُ قَيْسِ بْنِ حِصْنٍ الْفَزَارِيُّ فِي صَاحِبِ مُوسَى قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ هُوَ خَضِرٌ‏.‏ فَمَرَّ بِهِمَا أُبَىُّ بْنُ كَعْبٍ، فَدَعَاهُ ابْنُ عَبَّاسٍ فَقَالَ إِنِّي تَمَارَيْتُ أَنَا وَصَاحِبِي، هَذَا فِي صَاحِبِ مُوسَى الَّذِي سَأَلَ مُوسَى السَّبِيلَ إِلَى لُقِيِّهِ، هَلْ سَمِعْتَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَذْكُرُ شَأْنَهُ قَالَ نَعَمْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ "‏ بَيْنَمَا مُوسَى فِي مَلإٍ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ، جَاءَهُ رَجُلٌ فَقَالَ هَلْ تَعْلَمُ أَحَدًا أَعْلَمَ مِنْكَ قَالَ مُوسَى لاَ‏.‏ فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَى مُوسَى بَلَى، عَبْدُنَا خَضِرٌ، فَسَأَلَ مُوسَى السَّبِيلَ إِلَيْهِ، فَجَعَلَ اللَّهُ لَهُ الْحُوتَ آيَةً، وَقِيلَ لَهُ إِذَا فَقَدْتَ الْحُوتَ فَارْجِعْ، فَإِنَّكَ سَتَلْقَاهُ، وَكَانَ يَتَّبِعُ أَثَرَ الْحُوتِ فِي الْبَحْرِ، فَقَالَ لِمُوسَى فَتَاهُ أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ، وَمَا أَنْسَانِيهِ إِلاَّ الشَّيْطَانُ أَنْ أَذْكُرَهُ‏.‏ قَالَ ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِي، فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا، فَوَجَدَا خَضِرًا‏.‏ فَكَانَ مِنْ شَأْنِهِمَا الَّذِي قَصَّ اللَّهُ ـ عَزَّ وَجَلَّ ـ فِي كِتَابِهِ ‏"‏‏.‏

Fassara

Muhammad bin Ghurair Az-Zuhri ya ba mu labari, ya ce: Yaqub bin Ibrahim ya ba mu labari, ya ce: Mahaifina ya ba ni labari, daga Salih, daga Ibn Shihab, cewa Ubaidullah bin Abdullah ya shaida masa daga Ibn Abbas, cewa shi da Al-Hurr bin Qais bin Hisn Al-Fazari sun yi sabani game da abokin tafiyar Musa. Ibn Abbas ya ce: Shi ne Khidr. Sai Ubayy bin Ka'ab ya wuce ta gare su, Ibn Abbas ya kirace shi ya ce: Ni da abokina mun yi sabani game da abokin tafiyar Musa wanda Musa ya nema hanyar haduwa da shi. Shin ka ji Manzon Allah ﷺ yana ambaton labarinsa? Ya ce: Ee, na ji Manzon Allah ﷺ yana cewa: 'Yayin da Musa yake cikin taron Banu Isra'ila, wani mutum ya zo ya tambaye shi: Shin ka san wanda ya fi kai ilimi? Musa ya ce: A'a. Sai Allah ya wahayi zuwa ga Musa: Tabbas, bawanmu Khidr. Musa ya tambayi hanyar isa gare shi, sai Allah ya sanya masa kifi a matsayin alama, aka ce masa: Idan ka rasa kifin, ka dawo baya, to nan za ka same shi. Musa ya bi diddigin kifin a cikin teku. Bayinsa ya ce wa Musa: Ka tuna lokacin da muka je wurin dutse? Na manta da kifin, kuma babu wanda ya sa na manta da tunawa da shi face Shaidan. Musa ya ce: Wannan shi ne abin da muke nema! Sai suka dawo ta hanyarsu, suka sami Khidr. Kuma abin da ya faru tsakaninsu Allah — Mai Daraja da Girma — ya bayyana shi a cikin Littafinsa.'

Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.

Babban saƙo

Musa ya koyi cewa akwai ilimi da ya fi nasa, sai ya tafi nemansa cikin tawali’u.

Asali da dalili

Ibn Abbas da Al-Hurr ibn Qais sun yi saɓani game da wanene abokin Musa. Ibn Abbas ya tambayi Ubayy ibn Ka'b ko ya taɓa jin Annabi ﷺ yana magana game da wannan.

Bayani kan kalmomi masu wuya
Al-Khidr

Bawan Allah da Musa ya haɗu da shi kuma ya koyi ilimi daga gare shi.

Alama

Kifin ya zama alamar wurin da Musa zai haɗu da Al-Khidr.

Matashin bawa

Abokin tafiyar Musa wanda ya yi tafiya tare da shi.

Abin da malamai suka fahimta daga gare shi

Malaman farko sun fahimci daga wannan cewa ilimi bai tattaru ga mutum guda ba, kuma ko annabi yana iya neman ilimin da Allah Ya bai wa wani. Riwayar tana yabon tawali’u, haƙuri, da neman shawarar amintattun mutane idan aka samu saɓanin ra’ayi. Tafiyar Musa kuma tana nuna cewa neman ilimi yana buƙatar ƙoƙari da kulawa.

Darussa na yau
  1. Idan aka samu saɓanin ra’ayi, ka yarda da abin da ba ka sani ba kuma ka nemi bayani daga masani amintacce.
  2. Ka ci gaba da koyo ko da kana da ilimi mai yawa, kuma ka kusanci malamai cikin tawali’u.
  3. Ka shirya karatunka da kyau, kuma ka lura da inda ka tsaya a baya.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadisi kowace rana, a harshenka

Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.