Littafin Jahadi da Yakin Neman Addini · Sahih Muslim

Sahih Muslim, hadisi na 4580

An rawaito daga Aisha. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.

Sahih (ingantacce)Littafi: Littafin Jahadi da Yakin Neman Addini
صحيح مسلم
Wa ya ruwaito?

An ruwaito daga Aisha

Sahih (ingantacce)

Ana ɗaukar Sahih Muslim gaba ɗaya a matsayin ingantacce.

Riwayar

Rubutun Larabci

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، أَخْبَرَنَا حُجَيْنٌ، حَدَّثَنَا لَيْثٌ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا أَخْبَرَتْهُ أَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَرْسَلَتْ إِلَى أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ تَسْأَلُهُ مِيرَاثَهَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْهِ بِالْمَدِينَةِ وَفَدَكٍ وَمَا بَقِيَ مِنْ خُمْسِ خَيْبَرَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ لاَ نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ إِنَّمَا يَأْكُلُ آلُ مُحَمَّدٍ - صلى الله عليه وسلم - فِي هَذَا الْمَالِ ‏"‏ ‏.‏ وَإِنِّي وَاللَّهِ لاَ أُغَيِّرُ شَيْئًا مِنْ صَدَقَةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ حَالِهَا الَّتِي كَانَتْ عَلَيْهَا فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلأَعْمَلَنَّ فِيهَا بِمَا عَمِلَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَبَى أَبُو بَكْرٍ أَنْ يَدْفَعَ إِلَى فَاطِمَةَ شَيْئًا فَوَجَدَتْ فَاطِمَةُ عَلَى أَبِي بَكْرٍ فِي ذَلِكَ - قَالَ - فَهَجَرَتْهُ فَلَمْ تُكَلِّمْهُ حَتَّى تُوُفِّيَتْ وَعَاشَتْ بَعْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سِتَّةَ أَشْهُرٍ فَلَمَّا تُوُفِّيَتْ دَفَنَهَا زَوْجُهَا عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ لَيْلاً وَلَمْ يُؤْذِنْ بِهَا أَبَا بَكْرٍ وَصَلَّى عَلَيْهَا عَلِيٌّ وَكَانَ لِعَلِيٍّ مِنَ النَّاسِ وِجْهَةٌ حَيَاةَ فَاطِمَةَ فَلَمَّا تُوُفِّيَتِ اسْتَنْكَرَ عَلِيٌّ وُجُوهَ النَّاسِ فَالْتَمَسَ مُصَالَحَةَ أَبِي بَكْرٍ وَمُبَايَعَتَهُ وَلَمْ يَكُنْ بَايَعَ تِلْكَ الأَشْهُرَ فَأَرْسَلَ إِلَى أَبِي بَكْرٍ أَنِ ائْتِنَا وَلاَ يَأْتِنَا مَعَكَ أَحَدٌ - كَرَاهِيَةَ مَحْضَرِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ - فَقَالَ عُمَرُ لأَبِي بَكْرٍ وَاللَّهِ لاَ تَدْخُلْ عَلَيْهِمْ وَحْدَكَ ‏.‏ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ وَمَا عَسَاهُمْ أَنْ يَفْعَلُوا بِي إِنِّي وَاللَّهِ لآتِيَنَّهُمْ ‏.‏ فَدَخَلَ عَلَيْهِمْ أَبُو بَكْرٍ ‏.‏ فَتَشَهَّدَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ ثُمَّ قَالَ إِنَّا قَدْ عَرَفْنَا يَا أَبَا بَكْرٍ فَضِيلَتَكَ وَمَا أَعْطَاكَ اللَّهُ وَلَمْ نَنْفَسْ عَلَيْكَ خَيْرًا سَاقَهُ اللَّهُ إِلَيْكَ وَلَكِنَّكَ اسْتَبْدَدْتَ عَلَيْنَا بِالأَمْرِ وَكُنَّا نَحْنُ نَرَى لَنَا حَقًّا لِقَرَابَتِنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَلَمْ يَزَلْ يُكَلِّمُ أَبَا بَكْرٍ حَتَّى فَاضَتْ عَيْنَا أَبِي بَكْرٍ فَلَمَّا تَكَلَّمَ أَبُو بَكْرٍ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَقَرَابَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَحَبُّ إِلَىَّ أَنْ أَصِلَ مِنْ قَرَابَتِي وَأَمَّا الَّذِي شَجَرَ بَيْنِي وَبَيْنَكُمْ مِنْ هَذِهِ الأَمْوَالِ فَإِنِّي لَمْ آلُ فِيهِ عَنِ الْحَقِّ وَلَمْ أَتْرُكْ أَمْرًا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَصْنَعُهُ فِيهَا إِلاَّ صَنَعْتُهُ ‏.‏ فَقَالَ عَلِيٌّ لأَبِي بَكْرٍ مَوْعِدُكَ الْعَشِيَّةُ لِلْبَيْعَةِ ‏.‏ فَلَمَّا صَلَّى أَبُو بَكْرٍ صَلاَةَ الظُّهْرِ رَقِيَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَتَشَهَّدَ وَذَكَرَ شَأْنَ عَلِيٍّ وَتَخَلُّفَهُ عَنِ الْبَيْعَةِ وَعُذْرَهُ بِالَّذِي اعْتَذَرَ إِلَيْهِ ثُمَّ اسْتَغْفَرَ وَتَشَهَّدَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ فَعَظَّمَ حَقَّ أَبِي بَكْرٍ وَأَنَّهُ لَمْ يَحْمِلْهُ عَلَى الَّذِي صَنَعَ نَفَاسَةً عَلَى أَبِي بَكْرٍ وَلاَ إِنْكَارًا لِلَّذِي فَضَّلَهُ اللَّهُ بِهِ وَلَكِنَّا كُنَّا نَرَى لَنَا فِي الأَمْرِ نَصِيبًا فَاسْتُبِدَّ عَلَيْنَا بِهِ فَوَجَدْنَا فِي أَنْفُسِنَا فَسُرَّ بِذَلِكَ الْمُسْلِمُونَ وَقَالُوا أَصَبْتَ ‏.‏ فَكَانَ الْمُسْلِمُونَ إِلَى عَلِيٍّ قَرِيبًا حِينَ رَاجَعَ الأَمْرَ الْمَعْرُوفَ ‏.‏

Fassara

Muhammadu bn Rafi' ya ba mu labari, Hujain ya sanar da mu, Laith ya ba mu labari daga Uqail, daga Ibn Shihab, daga Urwa bn Zubair, daga Aisha cewa ta sanar da shi cewa Fatima 'yar Manzon Allah ﷺ ta aiko zuwa ga Abu Bakr Siddiq tana neman gadonta daga Manzon Allah ﷺ daga abin da Allah ya bai wa Manzonsa a Madina da Fadak da kuma ragowar kashi daya bisa biyar na Khaybar. Sai Abu Bakr ya ce:

"Manzon Allah ﷺ ya ce: 'Ba ma barin gado, abin da muka bari sadaka ne; dangin Muhammad ﷺ suna ci daga wannan dukiya ne kawai.'" Kuma ni, wallahi, ba zan canza komai daga sadakar Manzon Allah ﷺ daga yadda take a lokacinsa ba, kuma zan yi aiki da ita kamar yadda Manzon Allah ﷺ ya yi. Don haka Abu Bakr ya ki bai wa Fatima komai, sai Fatima ta yi fushi da Abu Bakr saboda hakan, ta kaurace masa, bata sake magana da shi ba har ta mutu. Ta rayu watanni shida bayan rasuwar Manzon Allah ﷺ. Sa'ad da ta mutu, mijinta Ali bn Abi Talib ya binne ta da dare, kuma bai sanar da Abu Bakr mutuwarta ba, sai Ali ya yi mata sallar janaza. Ali yana da daraja a wajen mutane yayin rayuwar Fatima, amma sa'ad da ta mutu, sai ya ji kamar mutane sun canja masa fuska. Don haka ya nemi sulhu da Abu Bakr da kuma mubaya'arsa, domin bai yi masa mubaya'a ba a waɗannan watannin. Sai ya aiko zuwa ga Abu Bakr cewa: "Zo mana, kuma kada ka zo da kowa tare da kai" (saboda rashin son Umar bn Khattab ya kasance). Sai Umar ya wa Abu Bakr: "Wallahi, ba za ka shiga wurinsu kadai ba." Abu Bakr ya ce: "Me za su iya yi mini? Wallahi, zan je wurinsu." Sai Abu Bakr ya shiga wurinsu. Ali bn Abi Talib ya yi Shahada sannan ya ce: "Mun san fadilarka da abin da Allah ya ba ka, kuma ba mu yi kishi da alherin da Allah ya kawo maka ba, amma ka yi mulki da kanmu kadai, alhali muna ganin muna da hakki saboda dangantakarmu da Manzon Allah ﷺ." Ya ci gaba da magana da Abu Bakr har idanun Abu Bakr sun cika da hawaye. Sa'ad da Abu Bakr ya yi magana, ya ce: "Wanda raina ke hannunsa, dangantakar Manzon Allah ﷺ tana fi so a gare ni fiye da dangantakar iyalina. Amma game da rikicin da ya faru tsakaninmu akan waɗannan dukiyoyi, ban karkata daga gaskiya ba, kuma ban bar wani abu da na ga Manzon Allah ﷺ yana yi da su ba sai na yi shi." Sai Ali ya wa Abu Bakr: "Alkawarinka yamma ne don mubaya'a." Sa'ad da Abu Bakr ya gama sallar Azahar, ya hau mimbari ya yi Shahada, ya ambaci matsayin Ali da jinkirinsa na mubaya'a da uzurinsa da ya bayar. Sannan ya nemi gafara. Ali bn Abi Talib ma ya yi Shahada, ya ɗaukaka haƙƙin Abu Bakr, ya bayyana cewa abin da ya yi ba wai kishin Abu Bakr ne ko musunta fifikon da Allah ya ba shi ba, amma mun dauka muna da nasiha a cikin mulki, sai aka yi mana shawara ba tare da mu ba, don haka muka ji a zuciyarmu. Musulmai sun yi farin ciki da hakan, suka ce: "Ka yi daidai." Sai musulmai suka kusanci Ali lokacin da ya dawo kan hanyar da aka sani.

Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.

Babban saƙo

Abu Bakr da Ali sun sasanta tsakaninsu bayan wata saɓani.

Asali da dalili

Rubutun ya bayyana buƙatar Fatima ta karɓi dukiya a matsayin gado, hujjar Abu Bakr da ya dogara da maganar Annabi ﷺ game da abin da annabawa suke bari, da kuma tattaunawar da ta biyo baya inda Ali da Abu Bakr suka tattauna saɓaninsu da batun mubaya’a.

Bayani kan kalmomi masu wuya
sadaqah

Sadaka ko dukiyar da ake gudanarwa don amfanin jama’a.

bay'ah

Alƙawarin biyayya ga shugaba.

Fadak

Wani wuri da aka ambaci abin da ake samu daga gare shi a riwayar.

Abin da malamai suka fahimta daga gare shi

Malaman farko sun fahimta daga wannan riwaya cewa, a ra’ayin Abu Bakr, ba a raba dukiyar da Annabi ﷺ ya bari a matsayin gado ba; an ci gaba da sarrafa ta kamar yadda ake yi a lokacin rayuwar Annabi ﷺ. Sun kuma jaddada cewa Abu Bakr yana matuƙar girmama dangantakarsa da Annabi ﷺ, kuma Ali ya bayyana ƙin amincewarsa game da rashin shigar da shi cikin harkokin shugabanci a fili. Riwayar tana nuna yadda shawara, amincewa da falalar juna da sulhu a bainar jama’a suka iya sake haɗa al’umma; ita kaɗai ba cikakken bayani ba ce kan dukkan hukunce-hukuncen gado.

Darussa na yau
  1. Ku tattauna saɓani kai tsaye, tare da girmama falalar juna.
  2. Idan aka samu rikici, ku bayyana a sarari imani ko damuwar da ke jagorantar aikinku.
  3. Bayan saɓani, ku himmatu wajen yin sulhu da dawo da amincewa a cikin al’umma.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadisi kowace rana, a harshenka

Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.