Sahih al-Bukhari, hedîsa 1295
Sa'd ibn Abi Waqqas rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji al‑Bukhari heta Pêxember ﷺ
- 1Abdullah ibn Yusufji al‑Bukhari re vegotعَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ
- 2Malikمَالِكٌ
- 3Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 4Amir ibn Sa'd ibn Abu Waqqasعَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ
- 5Bavê wî, Sa'dأَبِيهِ
- 6Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ، عَنْ أَبِيهِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَعُودُنِي عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ مِنْ وَجَعٍ اشْتَدَّ بِي فَقُلْتُ إِنِّي قَدْ بَلَغَ بِي مِنَ الْوَجَعِ وَأَنَا ذُو مَالٍ، وَلاَ يَرِثُنِي إِلاَّ ابْنَةٌ، أَفَأَتَصَدَّقُ بِثُلُثَىْ مَالِي قَالَ " لاَ ". فَقُلْتُ بِالشَّطْرِ فَقَالَ " لاَ " ثُمَّ قَالَ " الثُّلُثُ وَالثُّلْثُ كَبِيرٌ ـ أَوْ كَثِيرٌ ـ إِنَّكَ أَنْ تَذَرَ وَرَثَتَكَ أَغْنِيَاءَ خَيْرٌ مِنْ أَنْ تَذَرَهُمْ عَالَةً يَتَكَفَّفُونَ النَّاسَ، وَإِنَّكَ لَنْ تُنْفِقَ نَفَقَةً تَبْتَغِي بِهَا وَجْهَ اللَّهِ إِلاَّ أُجِرْتَ بِهَا، حَتَّى مَا تَجْعَلُ فِي فِي امْرَأَتِكَ ". فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أُخَلَّفُ بَعْدَ أَصْحَابِي قَالَ " إِنَّكَ لَنْ تُخَلَّفَ فَتَعْمَلَ عَمَلاً صَالِحًا إِلاَّ ازْدَدْتَ بِهِ دَرَجَةً وَرِفْعَةً، ثُمَّ لَعَلَّكَ أَنْ تُخَلَّفَ حَتَّى يَنْتَفِعَ بِكَ أَقْوَامٌ وَيُضَرَّ بِكَ آخَرُونَ، اللَّهُمَّ أَمْضِ لأَصْحَابِي هِجْرَتَهُمْ، وَلاَ تَرُدَّهُمْ عَلَى أَعْقَابِهِمْ، لَكِنِ الْبَائِسُ سَعْدُ ابْنُ خَوْلَةَ، يَرْثِي لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ مَاتَ بِمَكَّةَ ".
Amir bin Se'd bin Ebû Weqqas ji bavê xwe ragihandiye ku wî gotiye:
"Di sala Hecce Wida'ê de ez nexweş ketibûm û Rewşa min giran bû. Resûlullah ﷺ dihat serdana min û halê min dipirsî. Min jê re got: 'Ez ji ber nexweşiyê gihîştim vê rewşê, malê min zêde ye û ji bilî keçekê mîratgirê min tune ye. Gelo ez du ji sê parên malê xwe sadqe bikim?' Wî got: 'Na.' Min got: 'Nivê?' Wî got: 'Na.' Paşê wî got: 'Sêyek, û sêyek jî zêde ye. Ku tu mîratgirên xwe dewlemend bihêlî, ji ku tu wan feqîr û destê xwe dirêjî xelkê dikin bihêlî, çêtir e. Tu çi mesrefekê ji bo raziya Allah bike, bêguman tu yê xêra wê bibînî, hetta ew loka ku tu didî devê jina xwe jî.' Min got: 'Ya Resûlallah! Gelo piştî hevalên min ez ê li paş bimînim?' Wî got: 'Heke tu li paş bimînî, her karekî salih ku tu bikî, dê pile û payeya te bilindtir bibe. Belkî tu li paş bimînî da ku hinek kes ji te sûd werbigirin û hinekên din jî zirarê bibînin. Ya Allah! Hicreta hevalên min temam bike û wan venegerîne ser paşiyên wan.' Lê Resûlullah ﷺ ji bo Se'd bin Xewle pir xemgîn bû, ji ber ku ew li Mekkeyê miribû."
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Wasiyetê ji bo xêrxwaziyê bi sêyekê sînordar bike û baş lênêrîna mîrasgirên xwe bike.
Sa'd ibn Abi Waqqas di dema Heca Bidawî de pir nexweş ket û ji Pêxember ﷺ pirsî ku ew dikare çiqas ji milkê xwe ji bo xêrxwaziyê bihêle.
Diyariyek an xercek xêrxwaziyê ya dilxwazî, ku ji bo razîbûna Allah tê kirin.
Sêyeka milkê; Pêxember ﷺ tekez kir ku ev jî beşeke mezin e.
Xizmên ku li gorî rêgezên mîrasê yên Îslamî mafê wan heye beşek ji milkê mîras bimîne.
Zanyarên klasîk ji vê derdixin ku wasiyeta xêrxwaziyê divê ji sêyeka milkê zêdetir nebe û dibe ku beşeke kêmtir baştir be, heke wek din mîrasgir dê bikevin tengasiyên aborî. Divê mîrasgir ji feqîrî û girêdayîbûna bi kesên din ve bên parastin. Xerckirina destûrdar ji bo malbatê jî dikare xelatê bîne, dema ku ji bo razîbûna Allah were kirin. Mezhebên fiqhê rêgezên hûrgulî yên wasiyetê û razîbûna mîrasgiran nîqaş dikin; ev vegotin sînorê sêyekê û erkê lênêrîna xizmên piştî mirinê dimînin diyar dike.
- Dema ku bi wasiyetê ji bo xêrxwaziyê milk dihêlî, sînora sêyekê wek bingeh bigire û mafên mîrasgiran li ber çavan bigire.
- Piştgiriya malbata xwe bike; xerckirina dadperwerane ji bo wan dikare îbadet be, heke ji bo razîbûna Allah were kirin.
- Serdana nexweşan bike û eleqeyê nîşan bide, wek ku Pêxember ﷺ serdana Sa'd kir û rewşa wî pirsî.
Ev vegotina sahih di pirtûkê de rasterast li kêleka vê vegotinê tê û alîkar e ku rêgezên bexşînan di dema nexweşiyeke giran de di çarçoveya xwe de bêne famkirin.
Sahih al-Bukhari · #1294 (Sahih)Ev vegotin herwiha behsa hiştina milkê dike û têkiliya di navbera xêrxwaziyê û mafên malbatê de zelal dike.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.