Azadkirina Koleyan · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hedîsa 2540

Al-Miswar bin Makhrama rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.

Sahih (pêbawer)Pirtûk: Azadkirina Koleyan
صحيح البخاري
Kê ew vegot?

Ji al‑Bukhari heta Pêxember ﷺ

Sahih (pêbawer)
  1. 1Ibn Abu Maryamji al‑Bukhari re vegotابْنُ أَبِي مَرْيَمَ
  2. 2Al‑Laythاللَّيْثُ
  3. 3Uqaylعُقَيْلٍ
  4. 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
  5. 5Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.

Rîwayet

Nivîsa erebî

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ، قَالَ أَخْبَرَنِي اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، ذَكَرَ عُرْوَةُ أَنَّ مَرْوَانَ، وَالْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ، أَخْبَرَاهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَامَ حِينَ جَاءَهُ وَفْدُ هَوَازِنَ، فَسَأَلُوهُ أَنْ يَرُدَّ إِلَيْهِمْ أَمْوَالَهُمْ وَسَبْيَهُمْ فَقَالَ ‏"‏ إِنَّ مَعِي مَنْ تَرَوْنَ، وَأَحَبُّ الْحَدِيثِ إِلَىَّ أَصْدَقُهُ، فَاخْتَارُوا إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ إِمَّا الْمَالَ، وَإِمَّا السَّبْىَ، وَقَدْ كُنْتُ اسْتَأْنَيْتُ بِهِمْ ‏"‏‏.‏ وَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم انْتَظَرَهُمْ بِضْعَ عَشْرَةَ لَيْلَةً حِينَ قَفَلَ مِنَ الطَّائِفِ، فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم غَيْرُ رَادٍّ إِلَيْهِمْ إِلاَّ إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ قَالُوا فَإِنَّا نَخْتَارُ سَبْيَنَا‏.‏ فَقَامَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي النَّاسِ، فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ، ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ إِخْوَانَكُمْ جَاءُونَا تَائِبِينَ، وَإِنِّي رَأَيْتُ أَنْ أَرُدَّ إِلَيْهِمْ سَبْيَهُمْ، فَمَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُطَيِّبَ ذَلِكَ فَلْيَفْعَلْ، وَمَنْ أَحَبَّ أَنْ يَكُونَ عَلَى حَظِّهِ حَتَّى نُعْطِيَهُ إِيَّاهُ مِنْ أَوَّلِ مَا يُفِيءُ اللَّهُ عَلَيْنَا فَلْيَفْعَلْ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ النَّاسُ طَيَّبْنَا ذَلِكَ‏.‏ قَالَ ‏"‏ إِنَّا لاَ نَدْرِي مَنْ أَذِنَ مِنْكُمْ مِمَّنْ لَمْ يَأْذَنْ فَارْجِعُوا حَتَّى يَرْفَعَ إِلَيْنَا عُرَفَاؤُكُمْ أَمْرَكُمْ ‏"‏‏.‏ فَرَجَعَ النَّاسُ، فَكَلَّمَهُمْ عُرَفَاؤُهُمْ، ثُمَّ رَجَعُوا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرُوهُ أَنَّهُمْ طَيَّبُوا وَأَذِنُوا، فَهَذَا الَّذِي بَلَغَنَا عَنْ سَبْىِ هَوَازِنَ‏.‏ وَقَالَ أَنَسٌ قَالَ عَبَّاسٌ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَادَيْتُ نَفْسِي، وَفَادَيْتُ عَقِيلاً‏.‏

Werger

Îbn Ebi Meryem ji me re got: Leys min agahdar kir; ew ji Uqeyl, ew jî ji Îbn Şîhab ragihand. Urwe (reh) wiha anî ziman: Merwan û Miswer bîn Mexreme (reh) wan re got ku dema şandiyên eşîra Hewazîn hatin cem Pêxember ﷺ, ew rabû ser piyan. Wan daxwaz kir ku mal û dîlên xwe vegerînin. Pêxember ﷺ ferman:

"Bi rastî kesên ku hûn dibînin bi min re ne, û gotina herî hezkirî li nik min ya rast e. Loma yek ji van her du koman hilbijêrin: yan mal, yan jî dîl. Min belavkirina wan dereng xistibû." Pêxember ﷺ piştî vegera xwe ji Taîfê zêdetirî deh şevan li benda wan ma. Dema ku ji wan re diyar bû ku Pêxember ﷺ dê tenê yek ji van her du tiştan vegerîne, wan got: "Em dîlên xwe hildibijêrin." Paşê Pêxember ﷺ di nav xelkê de rabû ser piyan, Ellah bi awayekî layiq pesnê wî da û got: "Piştî vê yekê, birayên we tobe kirine û hatine cem me. Min guncaw dît ku ez dîlên wan vegerînim. Kî ji we dixwaze vê yekê bi dilxwazî bike, bila bike; û kî jî dixwaze li ser para xwe bimîne heya ku em ji yekemîn xenîmeta ku Ellah dide me telafiyê bidin wî, bila wisa bike." Xelkê got: "Me ev yek bi dilxwazî qebûl kir." Pêxember ﷺ ferman: "Em nizanin kî ji we razî bûye û kî razî nebûye. Loma vegerin û bila serokên we biryara we ji me re ragihînin." Xelk vegeriya û bi serokên xwe re axivîn, paşê vegeriyan cem Pêxember ﷺ û jê re gotin ku hemûyan bi dilxwazî destûr daye. Ev e ew tiştê ku der barê dîlên Hewazîn de gihîştiye me. Enes (reh) got: Ebas (reh) ji Pêxember ﷺ re got: "Min fidyeya xwe da û fidyeya Eqîl jî da."

Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.

Peyama bingehîn

Pêxember ﷺ hişt ku Hawazinan hilbijêrin û razîbûna bi dilxwazî xwest.

Paşxane û sedem

Piştî vegera Pêxember ﷺ ji Taifê, şandeyek ji Hawazinan bi poşmanî hat û vegerandina mal û girtiyên xwe xwest. Pêxember ﷺ hişt ku ew di navbera van herduyan de hilbijêrin, paşê ji misilmanan xwest ku bi dilxwazî razî bibin ku girtiyên wan werin vegerandin.

Wateya peyvên dijwar
Hawazinan

Qebîleyeke Erebî ku şandeya wê vegerandina mal û girtiyan xwest.

girtiyên şer

Kesên ku di dema pevçûnê de hatine girtin.

razîbûna bi dilxwazî

Dayîna destûrê bi dilê xwe, bê zorê.

Zanyar ji vê çi derdixin

Zanyar ji vê yekê derdixin ku serokek divê maf û daxwazên heyî bi awayekî rastî rave bike, û mal bê razîbûna kesên ku mafê wan li ser wê heye neyê dayîn. Pêxember ﷺ vebijêrk da mirovan ku beşê xwe biparêzin an jî bi dilxwazî jê berdin; her wiha ji serokên wan xwest ku pêşî razîbûna wan piştrast bikin. Ji ber vê yekê, rîwayet li ser aşitî û dilovanî disekine, bêyî ku mafê kesekî were binpêkirin.

Dersên ji bo îro
  1. Di pevçûnekê de, vebijêrkên heyî bi rastî rave bike û mafên hemû kesên têkildar biparêze.
  2. Berî ku ji mal an beşa kesekî bê dest berdan, razîbûneke eşkere û bi dilxwazî bistîne.
  3. Dema ku dixwazî têkiliyên xwe baş bikî, bêyî ku zextê li kesên din bikî, çareseriyeke dilovanî bigere.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her roj hedîsek, bi zimanê te

Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.