Sahih al-Bukhari, hedîsa 2730
Abdullah ibn Umar rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Abdullah ibn Umar hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى أَبُو غَسَّانَ الْكِنَانِيُّ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا فَدَعَ أَهْلُ خَيْبَرَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ، قَامَ عُمَرُ خَطِيبًا فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ عَامَلَ يَهُودَ خَيْبَرَ عَلَى أَمْوَالِهِمْ، وَقَالَ " نُقِرُّكُمْ مَا أَقَرَّكُمُ اللَّهُ ". وَإِنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ خَرَجَ إِلَى مَالِهِ هُنَاكَ فَعُدِيَ عَلَيْهِ مِنَ اللَّيْلِ، فَفُدِعَتْ يَدَاهُ وَرِجْلاَهُ، وَلَيْسَ لَنَا هُنَاكَ عَدُوٌّ غَيْرُهُمْ، هُمْ عَدُوُّنَا وَتُهَمَتُنَا، وَقَدْ رَأَيْتُ إِجْلاَءَهُمْ، فَلَمَّا أَجْمَعَ عُمَرُ عَلَى ذَلِكَ أَتَاهُ أَحَدُ بَنِي أَبِي الْحُقَيْقِ، فَقَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ، أَتُخْرِجُنَا وَقَدْ أَقَرَّنَا مُحَمَّدٌ صلى الله عليه وسلم وَعَامَلَنَا عَلَى الأَمْوَالِ، وَشَرَطَ ذَلِكَ لَنَا فَقَالَ عُمَرُ أَظَنَنْتَ أَنِّي نَسِيتُ قَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " كَيْفَ بِكَ إِذَا أُخْرِجْتَ مِنْ خَيْبَرَ تَعْدُو بِكَ قَلُوصُكَ، لَيْلَةً بَعْدَ لَيْلَةٍ ". فَقَالَ كَانَتْ هَذِهِ هُزَيْلَةً مِنْ أَبِي الْقَاسِمِ. قَالَ كَذَبْتَ يَا عَدُوَّ اللَّهِ. فَأَجْلاَهُمْ عُمَرُ وَأَعْطَاهُمْ قِيمَةَ مَا كَانَ لَهُمْ مِنَ الثَّمَرِ مَالاً وَإِبِلاً وَعُرُوضًا، مِنْ أَقْتَابٍ وَحِبَالٍ وَغَيْرِ ذَلِكَ. رَوَاهُ حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، أَحْسِبُهُ عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنْ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، اخْتَصَرَهُ.
Ebû Ehmed ji me re ragihand, Muhemmed kurê Yehya Ebû Xessan el-Kînanî ji me re ragihand, Malik ji me re xeber da, ji Nafi', ji Ibn Umer (razîyallahu anhuma) ku got: Gava xelkê Xeyberê dest û lingên Ebdullah kurê Umer şikandin, Umer (razîyallahu anhu) rabû ser minberê û got:
"Bêguman Resûlullah ﷺ bi cihûyên Xeyberê re li ser mal û milkên wan peymanek çêkiribû û gotibû: 'Em we dihêlin heta ku Allah we bihêle.' Bêguman Ebdullah kurê Umer çûbû mala xwe ya li wir, şevê êrîş birin ser wî û dest û lingên wî şikandin. Li wir ji bilî wan dijminê me tune ye; ew dijminên me ne û gumanbarên me ne. Min biryar daye ku wan derxînim." Gava Umer (razîyallahu anhu) biryara xwe da, yek ji kurên Ebû'l-Huqeyq hat ba wî û got: "Ey Emîrê Muminan! Ma tu me derdixî, hal o ku Muhemmed ﷺ em li cihên me hiştin, li ser malên me bi me re peyman çêkir û ev merc ji me re qebûl kir?" Umer (razîyallahu anhu) got: "Ma tu difikirî ku min gotina Resûlullah ﷺ ji bîr kiriye? Wî gotibû: 'Gava tu ji Xeyberê werî derxistin û deve te şev bi şev te hilgire, halê te dê çawa be?'" Cihû got: "Ew tenê henekiyek ji Ebû'l-Qasim bû." Umer got: "Ey dijminê Allah! Tu derewan dikî." Paşê Umer ew derxistin û nirxê tiştên wan ên wekî fêkî, pere, kurtanên deven û benan da wan. Hemad kurê Seleme ji Ubeydullah, ez texmîn dikim ji Nafi', ji Ibn Umer, ji Umer, ji Pêxember ﷺ ev hadîs bi kurtasî riwayet kiriye.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Omer piştî êrîşekê Cihûyan ji Xeyberê derxist û nirxa milkê wan da wan.
Abdullah ibn Omer dema ku şevekê serdana milkê xwe li Xeyberê dikir, hate êrîşkirin û dest û lingên wî birîndar bûn. Piştre Omer biryar da ku niştecîhên Cihû derxe; dema biryarê pêk dianî, ew gotinên Pêxember ﷺ yên derbarê çûna wan a paşerojê de anî bîra xwe û nirxa fêkî û tiştên wan da wan.
Oazeyek û herêmeke çandiniyê li bakurê Medîneyê.
Mecbûrkirina mirovan ku herêmekê bihêlin.
Dayîna nirxa tiştên ku kesek li paş xwe dihêle.
Zanyar vê rivayetê di çarçoveya rêzikên peymanan, rêveberiyê û statûya erdê de nîqaş dikin. Ew jê derdixin ku peyman li gor şertên xwe derbasdar e, lê di vê bûyerê de Pêxember ﷺ mayîna niştecîhan bi destûra Allah ve girêdayî kir. Biryarê Omer piştî êrîşa li ser Abdullah û bîranîna gotina Pêxember ﷺ hat; niştecîh bê qerebû nehatin şandin. Ev rivayet destûrek giştî nîne ku civak bi awayekî komî bên cezakirin: biryarên wiha di destê desthilatdarên berpirsiyar de ne û divê bi dadperwerî bên pêkanîn.
- Peymanan bi baldarî bixwîne û li gor şertên ku bi rastî hatine pejirandin tevbigere.
- Dema rêveber biryarên girîng digirin, divê rastiyan lêkolîn bikin û bi dadperwerî tevbigirin.
- Dema mirov tên derxistin, divê mafên wan ên rewa û milkê wan bi awayekî dadperwer werin çareserkirin.
Ev rivayet peymana Pêxember ﷺ bi niştecîhên Xeyberê re vedibêje û ji bo fêmkirina şertên mayîna wan alîkar e.
Sahih al-Bukhari · #2732 (Sahih)Rivayeta al-Hudeybiyê nîşan dide ku peyman bi çi baldarî dihatin pêkanîn û ji bo mijara peymanan çarçoveyeke têkildar peyda dike.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.