Seferên Leşkerî yên Pêxember ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hedîsa 4037

Jabir ibn Abdullah rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.

Sahih (pêbawer)Pirtûk: Seferên Leşkerî yên Pêxember ﷺ
صحيح البخاري
Kê ew vegot?

Ji Jabir ibn Abdullah hatiye rîwayetkirin

Sahih (pêbawer)

Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.

Rîwayet

Nivîsa erebî

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ عَمْرٌو سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ لِكَعْبِ بْنِ الأَشْرَفِ فَإِنَّهُ قَدْ آذَى اللَّهَ وَرَسُولَهُ ‏"‏‏.‏ فَقَامَ مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتُحِبُّ أَنْ أَقْتُلَهُ قَالَ ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏‏.‏ قَالَ فَأْذَنْ لِي أَنْ أَقُولَ شَيْئًا‏.‏ قَالَ ‏"‏ قُلْ ‏"‏‏.‏ فَأَتَاهُ مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ فَقَالَ إِنَّ هَذَا الرَّجُلَ قَدْ سَأَلَنَا صَدَقَةً، وَإِنَّهُ قَدْ عَنَّانَا، وَإِنِّي قَدْ أَتَيْتُكَ أَسْتَسْلِفُكَ‏.‏ قَالَ وَأَيْضًا وَاللَّهِ لَتَمَلُّنَّهُ قَالَ إِنَّا قَدِ اتَّبَعْنَاهُ فَلاَ نُحِبُّ أَنْ نَدَعَهُ حَتَّى نَنْظُرَ إِلَى أَىِّ شَىْءٍ يَصِيرُ شَأْنُهُ، وَقَدْ أَرَدْنَا أَنْ تُسْلِفَنَا وَسْقًا، أَوْ وَسْقَيْنِ ـ وَحَدَّثَنَا عَمْرٌو غَيْرَ مَرَّةٍ، فَلَمْ يَذْكُرْ وَسْقًا أَوْ وَسْقَيْنِ أَوْ فَقُلْتُ لَهُ فِيهِ وَسْقًا أَوْ وَسْقَيْنِ فَقَالَ أُرَى فِيهِ وَسْقًا أَوْ وَسْقَيْنِ ـ فَقَالَ نَعَمِ ارْهَنُونِي‏.‏ قَالُوا أَىَّ شَىْءٍ تُرِيدُ قَالَ فَارْهَنُونِي نِسَاءَكُمْ‏.‏ قَالُوا كَيْفَ نَرْهَنُكَ نِسَاءَنَا وَأَنْتَ أَجْمَلُ الْعَرَبِ قَالَ فَارْهَنُونِي أَبْنَاءَكُمْ‏.‏ قَالُوا كَيْفَ نَرْهَنُكَ أَبْنَاءَنَا فَيُسَبُّ أَحَدُهُمْ، فَيُقَالُ رُهِنَ بِوَسْقٍ أَوْ وَسْقَيْنِ‏.‏ هَذَا عَارٌ عَلَيْنَا، وَلَكِنَّا نَرْهَنُكَ اللأْمَةَ ـ قَالَ سُفْيَانُ يَعْنِي السِّلاَحَ ـ فَوَاعَدَهُ أَنْ يَأْتِيَهُ، فَجَاءَهُ لَيْلاً وَمَعَهُ أَبُو نَائِلَةَ وَهْوَ أَخُو كَعْبٍ مِنَ الرَّضَاعَةِ، فَدَعَاهُمْ إِلَى الْحِصْنِ، فَنَزَلَ إِلَيْهِمْ فَقَالَتْ لَهُ امْرَأَتُهُ أَيْنَ تَخْرُجُ هَذِهِ السَّاعَةَ فَقَالَ إِنَّمَا هُوَ مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ، وَأَخِي أَبُو نَائِلَةَ ـ وَقَالَ غَيْرُ عَمْرٍو قَالَتْ أَسْمَعُ صَوْتًا كَأَنَّهُ يَقْطُرُ مِنْهُ الدَّمُ‏.‏ قَالَ إِنَّمَا هُوَ أَخِي مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ وَرَضِيعِي أَبُو نَائِلَةَ ـ إِنَّ الْكَرِيمَ لَوْ دُعِيَ إِلَى طَعْنَةٍ بِلَيْلٍ لأَجَابَ قَالَ وَيُدْخِلُ مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ مَعَهُ رَجُلَيْنِ ـ قِيلَ لِسُفْيَانَ سَمَّاهُمْ عَمْرٌو قَالَ سَمَّى بَعْضَهُمْ قَالَ عَمْرٌو جَاءَ مَعَهُ بِرَجُلَيْنِ وَقَالَ غَيْرُ عَمْرٍو أَبُو عَبْسِ بْنُ جَبْرٍ، وَالْحَارِثُ بْنُ أَوْسٍ وَعَبَّادُ بْنُ بِشْرٍ قَالَ عَمْرٌو وَجَاءَ مَعَهُ بِرَجُلَيْنِ ـ فَقَالَ إِذَا مَا جَاءَ فَإِنِّي قَائِلٌ بِشَعَرِهِ فَأَشَمُّهُ، فَإِذَا رَأَيْتُمُونِي اسْتَمْكَنْتُ مِنْ رَأْسِهِ فَدُونَكُمْ فَاضْرِبُوهُ‏.‏ وَقَالَ مَرَّةً ثُمَّ أُشِمُّكُمْ‏.‏ فَنَزَلَ إِلَيْهِمْ مُتَوَشِّحًا وَهْوَ يَنْفَحُ مِنْهُ رِيحُ الطِّيبِ، فَقَالَ مَا رَأَيْتُ كَالْيَوْمِ رِيحًا ـ أَىْ أَطْيَبَ ـ وَقَالَ غَيْرُ عَمْرٍو قَالَ عِنْدِي أَعْطَرُ نِسَاءِ الْعَرَبِ وَأَكْمَلُ الْعَرَبِ قَالَ عَمْرٌو فَقَالَ أَتَأْذَنُ لِي أَنْ أَشَمَّ رَأْسَكَ قَالَ نَعَمْ، فَشَمَّهُ، ثُمَّ أَشَمَّ أَصْحَابَهُ ثُمَّ قَالَ أَتَأْذَنُ لِي قَالَ نَعَمْ‏.‏ فَلَمَّا اسْتَمْكَنَ مِنْهُ قَالَ دُونَكُمْ‏.‏ فَقَتَلُوهُ ثُمَّ أَتَوُا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرُوهُ‏.‏

Werger

Jabir bin Ebdullah (Xwedê jê razî be) wiha rivayet kiriye: Resûlullah ﷺ got:

«Kî ye ji bo Ka'b bin El-Eşref? Çimkî wî eziyet daye Allah û Resûlê Wî.» Li ser vê yekê Mihemed bin Mesleme rabû û got: «Ey Resûlullah! Ma tu dixwazî ku ez wî bikujim?» Pêxember ﷺ got: «Erê.» Mihemed bin Mesleme got: «Wê demê destûrê bide min ku ez tiştekî bibêjim (ji bo xapandinê).» Pêxember ﷺ got: «Bibêje.» Paşê Mihemed bin Mesleme çû cem Ka'b û got: «Ev mêrik (Mihemed) sadakayê ji me dixwaze û me aciz kiriye, lewma ez hatime cem te da ku deynekî ji te bistînim.» Ka'b got: «Bi Xwedê, hûn ê jê bêzar bibin!» Mihemed bin Mesleme got: «Niha ku me ew şopandiye, em naxwazin dev jê berdin heya ku em encama karê wî nebînin. Em dixwazin ku tu barê devekê an du baran xwarinê deyn bidî me.» (Di navbera raviyan de li ser hejmara baran cudahî heye.) Ka'b got: «Erê, ez ê deyn bidim we, lê divê hûn tiştekî wekî barimteyê bidin min.» Wan got: «Tu çi dixwazî?» Wî got: «Jinên xwe wekî barimte bidin min.» Wan got: «Em çawa jinên xwe didin te, halbu ku tu ji Erebên herî xweşik î?» Wî got: «Wê demê kurên xwe bidin min.» Wan got: «Em çawa kurên xwe didin te? Dê paşê mirov wan biçûk bibînin û bibêjin filankes bi barekî xwarinê hatiye barimtkirin. Ev ji me re şermezarî ye, lê em ê çekên xwe bidin te wekî barimte.» Mihemed bin Mesleme û hevalê xwe soz dan Ka'b ku dê vegerin cem wî. Şevê ew û birayê Ka'b yê ji şîrdayikê Ebû Naîle hatin cem wî. Ka'b ew vexwendin hundirê keleha xwe û daket cem wan. Jina wî jê pirsî: «Di vê demê de tu derdikevî ku derê?» Wî got: «Tenê Mihemed bin Mesleme û birayê min Ebû Naîle ne.» Jina wî got: «Ez dengekî dibihîzim mîna ku xwîn jê diqulipe.» Wî got: «Ew tenê birayê min Mihemed bin Mesleme û birayê min ê ji şîrdayikê Ebû Naîle ne. Mirovê comerd, heke şevê ji bo kuştinê jî were vexwendin, divê bersivê bide.» Mihemed bin Mesleme bi du mêran re hatibû. (Hin raviyan navên wan wekî Ebû Ebs bin Cebr, Haris bin Ews û Ebbad bin Bişr anîne ziman.) Mihemed bin Mesleme bi wan re ket hundir û ji wan re got: «Gava Ka'b hat, ez ê destê xwe bidim porê wî û bêhnê jê bikim; gava we dît ku min serê wî girtiye, êrîşî wî bikin û wî bikujin. Ez ê rê bidim we ku hûn jî bêhnê jê bikin.» Ka'b bin El-Eşref bi cilên xwe pêçandî û bêhna miskê jê belav dibû daket cem wan. Mihemed bin Mesleme got: «Min qet bêhnekê ji vê xweştir nedîtiye.» Ka'b got: «Li cem min jinên Ereb ên herî xweşik hene ku dizanin çawa bêhnên xweş bikar bînin.» Mihemed bin Mesleme ji Ka'b xwest: «Ma tu destûrê didî min ku ez bêhnê ji serê te bikim?» Ka'b got: «Erê.» Mihemed bêhnê jê kir û da hevalên xwe jî bêhnê bikin. Paşê dîsa xwest: «Ma tu destûrê didî min?» Ka'b got: «Erê.» Gava Mihemed ew baş girt, ji hevalên xwe re got: «Êrîşî wî bikin!» Wan ew kuşt û paşê hatin cem Pêxember ﷺ û agahdar kirin.

Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.

Peyama bingehîn

Pêxember ﷺ erê da çalakiyeke armanckirî li dijî Kaʿb ibn al-Ashraf bê kirin.

Paşxane û sedem

Pêxember ﷺ pirsî ka kê dixwest Kaʿb ibn al-Ashraf bikuje, ji ber ku, li gorî vegotinê, wî Allah û Pêxemberê Wî heqaret kiribû. Muhemmed ibn Mesleme destûr xwest û bi hin hevalan re wezîfeyê pêk anî.

Wateya peyvên dijwar
wasq

Pîvaneke kevn a hilberên çandiniyê, ku bi gelemperî ji bo mîqdareke mezin a xwarinê dihat bikaranîn.

rehîn

Tiştek ku wek garantî ji bo deynê tê dayîn; li vir mêr çekên xwe pêşkêş kirin.

birayê şîrê

Kesek ku bi şîrdayîna heman jinê re têkiliya xizmatiyê pêk tê.

Zanyar ji vê çi derdixin

Zanyarên klasîk vê vegotinê di çarçoveya rêgezên şerê û desthilatdariya serok de dinirxînin. Ew jê derdixin ku fermana wisa ya kuştinê destûr nake ku kes bixwe dadweriyê bike: ew bi destûra Pêxember ﷺ û di çarçoveyeke taybet a dîrokî de hatiye dayîn. Zanyar her wiha vedikolin ku gotinên xapîner ên di rewşa şer de ji xapandina di têkiliyên asayî de cuda tên nirxandin; ev ne destûreke giştî ye ku mirov kesan bixapîne an tundûtî bikar bîne.

Dersên ji bo îro
  1. Vê vegotina dîrokî wek hincet ji bo ku mirov bixwe dadweriyê bike bi kar neîne; karanîna tundûtî di desthilata kesên takekes de nîne.
  2. Dema ku gefeke giran hebe, parastina civakê cidî bigire û di nav desthilatdariya qanûnî û berpirsiyariyeke zelal de tevbigere.
  3. Bûyerên dema şer di çarçoveya wan a dîrokî û qanûnî de binirxîne, ne wek rêgezên giştî yên tevgerê di rewşên rojane de.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her roj hedîsek, bi zimanê te

Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.