Pêşgotin · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hedîsa 4454

Aisha rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.

Sahih (pêbawer)Pirtûk: Pêşgotin
صحيح البخاري
Kê ew vegot?

Ji al‑Bukhari heta Abu Salama

Sahih (pêbawer)
  1. 1Yahya ibn Bukayrji al‑Bukhari re vegotيَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ
  2. 2Al‑Laythاللَّيْثُ
  3. 3Uqaylعُقَيْلٍ
  4. 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
  5. 5Abu Salamaأَبُو سَلَمَةَ

Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.

Rîwayet

Nivîsa erebî

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ، أَنَّ عَائِشَةَ، أَخْبَرَتْهُ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ ـ رضى الله عنه ـ أَقْبَلَ عَلَى فَرَسٍ مِنْ مَسْكَنِهِ بِالسُّنْحِ حَتَّى نَزَلَ، فَدَخَلَ الْمَسْجِدَ فَلَمْ يُكَلِّمِ النَّاسَ حَتَّى دَخَلَ عَلَى عَائِشَةَ، فَتَيَمَّمَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ مُغَشًّى بِثَوْبِ حِبَرَةٍ، فَكَشَفَ عَنْ وَجْهِهِ ثُمَّ أَكَبَّ عَلَيْهِ فَقَبَّلَهُ وَبَكَى‏.‏ ثُمَّ قَالَ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي، وَاللَّهِ لاَ يَجْمَعُ اللَّهُ عَلَيْكَ مَوْتَتَيْنِ، أَمَّا الْمَوْتَةُ الَّتِي كُتِبَتْ عَلَيْكَ فَقَدْ مُتَّهَا‏.‏ قَالَ الزُّهْرِيُّ وَحَدَّثَنِي أَبُو سَلَمَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ أَبَا بَكْرٍ، خَرَجَ وَعُمَرُ يُكَلِّمُ النَّاسَ فَقَالَ اجْلِسْ يَا عُمَرُ، فَأَبَى عُمَرُ أَنْ يَجْلِسَ‏.‏ فَأَقْبَلَ النَّاسُ إِلَيْهِ وَتَرَكُوا عُمَرَ، فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ أَمَّا بَعْدُ مَنْ كَانَ مِنْكُمْ يَعْبُدُ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم فَإِنَّ مُحَمَّدًا قَدْ مَاتَ، وَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ يَعْبُدُ اللَّهَ فَإِنَّ اللَّهَ حَىٌّ لاَ يَمُوتُ، قَالَ اللَّهُ ‏{‏وَمَا مُحَمَّدٌ إِلاَّ رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ‏}‏ إِلَى قَوْلِهِ ‏{‏الشَّاكِرِينَ‏}‏ وَقَالَ وَاللَّهِ لَكَأَنَّ النَّاسَ لَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ هَذِهِ الآيَةَ حَتَّى تَلاَهَا أَبُو بَكْرٍ، فَتَلَقَّاهَا مِنْهُ النَّاسُ كُلُّهُمْ فَمَا أَسْمَعُ بَشَرًا مِنَ النَّاسِ إِلاَّ يَتْلُوهَا‏.‏ فَأَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّ عُمَرَ قَالَ وَاللَّهِ مَا هُوَ إِلاَّ أَنْ سَمِعْتُ أَبَا بَكْرٍ تَلاَهَا فَعَقِرْتُ حَتَّى مَا تُقِلُّنِي رِجْلاَىَ، وَحَتَّى أَهْوَيْتُ إِلَى الأَرْضِ حِينَ سَمِعْتُهُ تَلاَهَا أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَدْ مَاتَ‏.‏

Werger

Ayşe (r.a.) ragihand: Ebû Bekir (r.a.) ji mala xwe ya li Sunhê siwarê hespekî hat û peya bû. Ket mizgeftê lê bi xelkê re qise nekir heta ku ket cem Ayşeyê. Çû ser Resûlullah ﷺ yê ku bi qumaşekî Hîberayê hatibû pêçandin. Rûyê wî vekir, serê xwe da ser wî, maç kir û girî. Paşê got:

"Bila bav û diya min fedayî te bin! Sond be bi Xwedê, Xwedê tu carî du mirinan li ser te kom nake. Mirina ku ji bo te hatibû nivîsandin, niha pêk hatiye." Îbn Ebbas (r.a.) ragihand: Dema Ebû Bekir derket derve, Omer bi xelkê re diaxivî. Ebû Bekir got: "Rûne ey Omer!" Lê Omer red kir ku rûne. Xelk ber bi Ebû Bekir ve hatin û Omer tenê hiştin. Ebû Bekir got: "Piştî vê yekê, kî ji we Muhemmed ﷺ diperist, bizanibe ku Muhemmed ﷺ miriye. Lê kî ji we Allah diperiste, bizanibe ku Allah zindî ye û namire. Allah ferman dike: 'Muhemmed tenê pêxemberek e û beriya wî jî pêxember derbas bûne...' heta dawiya ayetê '...Allah dê şikirderan xelat bike.' (3:144)." Sond be bi Xwedê, wisa xuya dikir ku xelk nizanibûn Allah ev ayet nazil kiriye heta ku Ebû Bekir xwend û hemû xelk ew jê wergirt; min nedît kesek ji xelkê lê belê wê dixwend. Zührî ragihand: Seîd bîn Museyyeb ji min re got ku Omer wiha got: "Sond be bi Xwedê, gava min bihîst Ebû Bekir vê ayetê dixwîne, lingên min nikaribûn min hilbigirin û ez ketim erdê. Di wê kêliyê de ku min bihîst wî ayet xwend û ragihand ku Pêxember ﷺ miriye, ez hilweşiyam."

Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.

Peyama bingehîn

Ebû Bekr ji civakê re bibîr xist ku dema Pêxember ﷺ dimire, Allah her dem zindî dimîne.

Paşxane û sedem

Piştî wefata Pêxember ﷺ, Ebû Bekr nêzî wî bû, paşê ji mirovan re axivî û ayeta 3:144 xwend. Omer vegot ku ev nûçe çiqas ew hejandibû.

Wateya peyvên dijwar
Qumaşê hibra

Qumaşek ji Yemenê ye ku xemlê wê taybet e.

du mirin

Mirineke din piştî mirina ku Allah ji bo Pêxember ﷺ destnîşan kiribû.

Zanyar ji vê çi derdixin

Zanyar ji vê yekê derdixin ku hezkirin û xemgîniya ji ber wefata Pêxember ﷺ bi qebûlkirina qezayê Allah re hevaheng in. Peyvên Ebû Bekr piştrast dikin ku ibadet tenê ji Allah re tê kirin: şandeyên Allah dimirin, lê Allah Zindîyê Herheyî ye. Di dema qeyranê de dikare ayetên Quranê bên vegotin da ku mirov ji bo bawerî û sebatê bên bîranîn. Mezhebên hiqûqî yên sunî vê wek hînkirineke baweriyê û rêberiyeke giştî qebûl dikin; rivayet di derbarê hukmeke pratîkî ya hiqûqî de cudahiyeke taybet a di navbera çar mezheban de nabêje.

Dersên ji bo îro
  1. Ibadet û baweriya xwe ya dawîn tenê ber bi Allah ve bibe, yê ku tu carî namire.
  2. Ji windakirina kesekî delal xemgîn bibe, lê qezayê Allah ji bîr neke.
  3. Di demeke şokdar de ayetên zelal ên Quranê bi kar bîne da ku bingehên baweriyê ji xwe û ji kesên din re bibîr bînî.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her roj hedîsek, bi zimanê te

Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.