Sahih Muslim, hedîsa 116
Abdullah ibn Abbas rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Abdullah ibn Abbas hatiye rîwayetkirin
Sahih Muslim bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، وَأَلْفَاظُهُمْ، مُتَقَارِبَةٌ - قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، عَنْ شُعْبَةَ، وَقَالَ الآخَرَانِ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، - عَنْ أَبِي جَمْرَةَ، قَالَ كُنْتُ أُتَرْجِمُ بَيْنَ يَدَىِ ابْنِ عَبَّاسٍ وَبَيْنَ النَّاسِ فَأَتَتْهُ امْرَأَةٌ تَسْأَلُهُ عَنْ نَبِيذِ الْجَرِّ، فَقَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ أَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنِ الْوَفْدُ أَوْ مَنِ الْقَوْمُ " . قَالُوا رَبِيعَةُ . قَالَ " مَرْحَبًا بِالْقَوْمِ أَوْ بِالْوَفْدِ غَيْرَ خَزَايَا وَلاَ النَّدَامَى " . قَالَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَأْتِيكَ مِنْ شُقَّةٍ بَعِيدَةٍ وَإِنَّ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ هَذَا الْحَىَّ مِنْ كُفَّارِ مُضَرَ وَإِنَّا لاَ نَسْتَطِيعُ أَنْ نَأْتِيَكَ إِلاَّ فِي شَهْرِ الْحَرَامِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ فَصْلٍ نُخْبِرْ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا نَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ . قَالَ فَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ . قَالَ أَمَرَهُمْ بِالإِيمَانِ بِاللَّهِ وَحْدَهُ . وَقَالَ " هَلْ تَدْرُونَ مَا الإِيمَانُ بِاللَّهِ " . قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ . قَالَ " شَهَادَةُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامُ الصَّلاَةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَصَوْمُ رَمَضَانَ وَأَنْ تُؤَدُّوا خُمُسًا مِنَ الْمَغْنَمِ " . وَنَهَاهُمْ عَنِ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ . قَالَ شُعْبَةُ وَرُبَّمَا قَالَ النَّقِيرِ . قَالَ شُعْبَةُ وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ . وَقَالَ " احْفَظُوهُ وَأَخْبِرُوا بِهِ مِنْ وَرَائِكُمْ " . وَقَالَ أَبُو بَكْرٍ فِي رِوَايَتِهِ " مَنْ وَرَاءَكُمْ " وَلَيْسَ فِي رِوَايَتِهِ الْمُقَيَّرِ .
Ebû Cemre ragihand: Ez di navbera Îbn Ebbas û xelkê de wergêr bûm. Jinek hat û li ser nebîza kûpê pirsî. Wî got: Şandeyeke ji qewmê Ebdulqeys hatin cem Resûlullah ﷺ. Resûlullah ﷺ pirsî:
"Kîjan şande ye an kîjan qewm e?" Wan got: "Rebî'a." Wî got: "Bi xêr hatin ey qewm an ey şande! Hûn ne rûreş in û ne jî poşman in." Wan got: "Ey Resûlullah! Em ji cihekî dûr tên û di navbera me û te de ev eşîra kafirên Muzer heye; em nikarin werin cem te lê di mehên heram de. Loma fermaneke zelal bide me da ku em ji yên pişt xwe re vebêjin û bi wê bikevin Bihuştê." Wî çar tişt ferman kirin û çar tişt qedexe kirin. Got: "Wan ferman kir ku tenê bi Allah bawer bikin." Paşê pirsî: "Ma hûn dizanin baweriya bi Allah çi ye?" Wan got: "Allah û Resûlê Wî baştir dizanin." Wî got: "Şehadeta ku tu ilah tune ye lê Allah û Muhemmed Resûlê Allah e, lidarxistina nimêjê, dayîna zekatê, rojiya Remezanê û dayîna pênciyekê ji xenîmetê." Her wiha wan ji dubba, hentem û mizeffet qedexe kirin. Şu'be got: Carinan digot neqîr û carinan jî muqeyyer. Û got: "Vê biparêzin û ji yên pişt xwe re vebêjin." Di riwayeta Ebû Bekir de "yên pişt we" heye lê peyva muqeyyer tê de nîne.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Pêxember ﷺ bingehên baweriyê ji heyetekê re hîn kir û li dijî hin firaxan hişyarî da.
Heyeta Abd al-Qays got ku dûrbûn û qebîleyeke dijmin serdana wan a Pêxember ﷺ tenê di mehên pîroz de sînordar dikir. Ji ber vê yekê wan rêberiyên zelal xwestin da ku ji gelê xwe re veguhezînin.
Beşdariya xêrê ya mecbûrî ye ku misilman dema hin şert tên bicihanîn didin.
Beşa talana şerê ye ku li gorî rêgezên Îslamê tê dayîn.
Nabîz vexwarinek e ku bi hiştina xurme an tirî yê hişkkirî di nav avê de tê çêkirin. Di van firaxan de vexwarin dikaribû bifermente; qedexe ji ber xetera serxweşiyê bû.
Zanyar ji vê derdixin ku bawerî bi şahidiya baweriyê, nimêjê, zekatê û rojiyê tê xuyakirin, her wiha bi erkê ku li ser talana şerê hatiye gotin. Çar mezhebên fiqhê yên sunî vexwarinên serxweşker qedexe dikin; di vê mijarê de behsa firaxan hatiye kirin, ji ber ku madeya wan an awayê bikaranîna wan dikaribû fermentasyon û serxweşiyê hêsan bike. Her wiha Pêxember ﷺ ji heyetê re ferman da ku zanînê bi baldarî bibînin û ji yên din re veguhezînin.
- Erkên bingehîn ên Îslamê hîn bibin û wan bi gotinên hêsan ji malbata xwe re rave bikin.
- Zanîna olî ya pêbawer bi baldarî ji kesên ku nikarîbûn beşdarî ders an civînekê bibin re veguhezînin.
- Ji vexwarin û awayên amadekirinê yên ku dibin sedema serxweşiyê dûr bikevin.
Ev riwayet bi serdana Abd al-Qays ve girêdayî ye û derbarê bawerî û vexwarinan de rêberiyên din pêşkêş dike.
Sahih Muslim · #117 (Sahih)Riwayet rêberiyên ku heyet wergirtibû û diviyabû ji yên din re veguhezanda zelal dike.
40 Hadith van an-Nawawi · #3 (Sahih)Di vê riwayeta navdar de her wiha behsa şahidiya baweriyê, nimêjê, zekatê û rojiyê tê kirin.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.