Sahih Muslim, hedîsa 3306
Abu Huraira rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Muslim heta Abu Hurayra
- 1Ishaq ibn Mansurji Muslim re vegotإِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ
- 2Ubaydullah ibn Musaعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى
- 3Shaybanشَيْبَانَ
- 4Yahyaيَحْيَى
- 5Abu Salamaأَبُو سَلَمَةَ
- 6Abu Hurayraأَبَا هُرَيْرَةَ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih Muslim bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، عَنْ شَيْبَانَ، عَنْ يَحْيَى، أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ، أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ إِنَّ خُزَاعَةَ قَتَلُوا رَجُلاً مِنْ بَنِي لَيْثٍ عَامَ فَتْحِ مَكَّةَ بِقَتِيلٍ مِنْهُمْ قَتَلُوهُ فَأُخْبِرَ بِذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَرَكِبَ رَاحِلَتَهُ فَخَطَبَ فَقَالَ " إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ حَبَسَ عَنْ مَكَّةَ الْفِيلَ وَسَلَّطَ عَلَيْهَا رَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ أَلاَ وَإِنَّهَا لَمْ تَحِلَّ لأَحَدٍ قَبْلِي وَلَنْ تَحِلَّ لأَحَدٍ بَعْدِي أَلاَ وَإِنَّهَا أُحِلَّتْ لِي سَاعَةً مِنَ النَّهَارِ أَلاَ وَإِنَّهَا سَاعَتِي هَذِهِ حَرَامٌ لاَ يُخْبَطُ شَوْكُهَا وَلاَ يُعْضَدُ شَجَرُهَا وَلاَ يَلْتَقِطُ سَاقِطَتَهَا إِلاَّ مُنْشِدٌ وَمَنْ قُتِلَ لَهُ قَتِيلٌ فَهُوَ بِخَيْرِ النَّظَرَيْنِ إِمَّا أَنْ يُعْطَى - يَعْنِي الدِّيَةَ - وَإِمَّا أَنْ يُقَادَ أَهْلُ الْقَتِيلِ " . قَالَ فَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ يُقَالُ لَهُ أَبُو شَاهٍ فَقَالَ اكْتُبْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ . فَقَالَ " اكْتُبُوا لأَبِي شَاهٍ " . فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْشٍ إِلاَّ الإِذْخِرَ فَإِنَّا نَجْعَلُهُ فِي بُيُوتِنَا وَقُبُورِنَا . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِلاَّ الإِذْخِرَ " .
Ebû Hureyre (Xwedê jê razî be) wiha ragihand: Di sala Fetha Mekkeyê de, eşîra Xuzayê ji bo tolhildana kesekî xwe yê kuştî, zilamekî ji eşîra Benî Leys kuştin. Ev yek ji Resûlullah ﷺ re hat ragihandin. Ew siwarê ajelê xwe bû û xutbeyek da û got:
"Bêguman Allah Ezze we Celle fîlan ji Mekkeyê dûr xist û serdestiya wê da Resûlê xwe û mu'minan. Agahdar bin! Beriya min ji tu kesî re helal nebûye û piştî min jî ji tu kesî re helal nabe. Agahdar bin! Ew tenê saetekê ji rojê ji min re helal bû. Agahdar bin! Di vê demê de ew dîsa heram e; strîyên wê nayên birîn, darên wê nayên qutkirin û tiştekî ketî nayê rakirin, lê belê tenê ji bo îlanê. Kî were kuştin, malbata wî di navbera du bijarteyan de azad e: an diyetê werbigire, an jî qisasê li kujer bike." Paşê mêrekî ji Yemenê bi navê Ebû Şah hat û got: "Ya Resûlallah! Ji min re binivîse." Wî ﷺ ferman da: "Ji Ebû Şah re binivîsin." Zilamekî ji Qureyşê got: "Ji bilî giyayê Îzxir, çimkî em wê di mal û gorên xwe de bi kar tînin." Resûlullah ﷺ jî got: "Ji bilî Îgxir."
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Mekke pîroz dimîne; Pêxember ﷺ her wiha rêgezên di derbarê xwînbahê û qisasê de rave kir.
Di sala Fetḥa Mekkeyê de, kesên ji eşîra Khuzāʿah zilamek ji Banū Layth kuştin, wekî tolhildana kuştinek berê. Gava ev yek ji Pêxember ﷺ re hat ragihandin, wî axaftinek li ser pîroziya Mekkeyê û hilbijartina di navbera xwînbahê û qisasê de kir.
Tezmînata ku bi qanûnê hatiye diyarkirin û ji xizmên kesekî ku bi neheqî hatiye kuştin re tê dayîn.
Cezayeke dadgehê ye ku di doza kuştinê de li gorî qanûna Îslamî dikare were sepandin.
Nebatek e ku li Mekkeyê, ji bo karên malê û li ser goristanan jî, dihat bikaranîn.
Zanyarên klasîk ji vê yekê derdixin ku Mekke her tim herêmeke pîroz e: li wir nebatan divê neyên birîn û tiştên hatine dîtin divê bên ragihandin, da ku xwediyê wan karibe wan vegerîne. Îstîsnaya idhkhirê nîşan dide ku Pêxember ﷺ pêdiviyeke taybet di ber çavan re digirt. Beşa li ser kuştinê ji xizmên mexdûr re, di nav çarçoveya pêvajoya qanûnî de, mafê hilbijartina di navbera xwînbahê û qisasê de dide; ew destûrê nade kesekî ku dadê bi destê xwe pêk bîne. Zanyar van rêgezên di çarçoveya qanûna Îslamî de nîqaş dikin û tekez dikin ku destûra taybet û demkurt a ku di dema fetihê de ji Pêxember ﷺ re hat dayîn, destûreke giştî ji bo şer kirinê li Mekkeyê nîne.
- Rêgezên taybet ên Mekkeyê biparêze û zirarê nede nebatan an darên wê derê.
- Tişta ku dibînî radest bike an ragihîne, da ku xwediyê wê karibe wê vegerîne.
- Doza kuştinê bi xwe çareser neke: qisas an xwînbah divê bi riya dadgeha berpirsiyar û li gorî qanûnê were birêvebirin.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.