Kitêba Sondan · Sahih Muslim

Sahih Muslim, hedîsa 4245

Imran ibn Husain rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.

Sahih (pêbawer)Pirtûk: Kitêba Sondan
صحيح مسلم
Kê ew vegot?

Ji Imran ibn Husain hatiye rîwayetkirin

Sahih (pêbawer)

Sahih Muslim bi tevahî pêbawer tê hesibandin.

Rîwayet

Nivîsa erebî

وَحَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ، - وَاللَّفْظُ لِزُهَيْرٍ - قَالاَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَبِي الْمُهَلَّبِ، عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ، قَالَ كَانَتْ ثَقِيفُ حُلَفَاءَ لِبَنِي عُقَيْلٍ فَأَسَرَتْ ثَقِيفُ رَجُلَيْنِ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَسَرَ أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَجُلاً مِنْ بَنِي عُقَيْلٍ وَأَصَابُوا مَعَهُ الْعَضْبَاءَ فَأَتَى عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ فِي الْوَثَاقِ قَالَ يَا مُحَمَّدُ ‏.‏ فَأَتَاهُ فَقَالَ ‏"‏ مَا شَأْنُكَ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ بِمَ أَخَذْتَنِي وَبِمَ أَخَذْتَ سَابِقَةَ الْحَاجِّ فَقَالَ إِعْظَامًا لِذَلِكَ ‏"‏ أَخَذْتُكَ بِجَرِيرَةِ حُلَفَائِكَ ثَقِيفَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ انْصَرَفَ عَنْهُ فَنَادَاهُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ يَا مُحَمَّدُ ‏.‏ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَحِيمًا رَقِيقًا فَرَجَعَ إِلَيْهِ فَقَالَ ‏"‏ مَا شَأْنُكَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ إِنِّي مُسْلِمٌ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ لَوْ قُلْتَهَا وَأَنْتَ تَمْلِكُ أَمْرَكَ أَفْلَحْتَ كُلَّ الْفَلاَحِ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ انْصَرَفَ فَنَادَاهُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ يَا مُحَمَّدُ ‏.‏ فَأَتَاهُ فَقَالَ ‏"‏ مَا شَأْنُكَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ إِنِّي جَائِعٌ فَأَطْعِمْنِي وَظَمْآنُ فَأَسْقِنِي ‏.‏ قَالَ ‏"‏ هَذِهِ حَاجَتُكَ ‏"‏ ‏.‏ فَفُدِيَ بِالرَّجُلَيْنِ - قَالَ - وَأُسِرَتِ امْرَأَةٌ مِنَ الأَنْصَارِ وَأُصِيبَتِ الْعَضْبَاءُ فَكَانَتِ الْمَرْأَةُ فِي الْوَثَاقِ وَكَانَ الْقَوْمُ يُرِيحُونَ نَعَمَهُمْ بَيْنَ يَدَىْ بُيُوتِهِمْ فَانْفَلَتَتْ ذَاتَ لَيْلَةٍ مِنَ الْوَثَاقِ فَأَتَتِ الإِبِلَ فَجَعَلَتْ إِذَا دَنَتْ مِنَ الْبَعِيرِ رَغَا فَتَتْرُكُهُ حَتَّى تَنْتَهِيَ إِلَى الْعَضْبَاءِ فَلَمْ تَرْغُ قَالَ وَنَاقَةٌ مُنَوَّقَةٌ فَقَعَدَتْ فِي عَجُزِهَا ثُمَّ زَجَرَتْهَا فَانْطَلَقَتْ وَنَذِرُوا بِهَا فَطَلَبُوهَا فَأَعْجَزَتْهُمْ - قَالَ - وَنَذَرَتْ لِلَّهِ إِنْ نَجَّاهَا اللَّهُ عَلَيْهَا لَتَنْحَرَنَّهَا فَلَمَّا قَدِمَتِ الْمَدِينَةَ رَآهَا النَّاسُ ‏.‏ فَقَالُوا الْعَضْبَاءُ نَاقَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَقَالَتْ إِنَّهَا نَذَرَتْ إِنْ نَجَّاهَا اللَّهُ عَلَيْهَا لَتَنْحَرَنَّهَا ‏.‏ فَأَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرُوا ذَلِكَ لَهُ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ سُبْحَانَ اللَّهِ بِئْسَمَا جَزَتْهَا نَذَرَتْ لِلَّهِ إِنْ نَجَّاهَا اللَّهُ عَلَيْهَا لَتَنْحَرَنَّهَا لاَ وَفَاءَ لِنَذْرٍ فِي مَعْصِيَةٍ وَلاَ فِيمَا لاَ يَمْلِكُ الْعَبْدُ ‏"‏ ‏.‏ وَفِي رِوَايَةِ ابْنِ حُجْرٍ ‏"‏ لاَ نَذْرَ فِي مَعْصِيَةِ اللَّهِ ‏"‏ ‏.‏

Werger

Îmran bîn Huseyn (r.a) ragihand ku eşîra Seqîf bi Benu Uqeyl re hevalbend bûn. Eşîra Seqîf du kes ji hevalên Resûlullah ﷺ girtin û kirin dîl. Hevalên Resûlullah ﷺ jî kesekî ji Benu Uqeyl girtin û di gel wî de deveşa bi navê 'El-Edba' jî desteser kirin. Resûlullah ﷺ hat cem wî dema ku ew girêdayî bû. Wî got:

"Ya Muhemmed!" Resûlullah ﷺ çû cem wî û pirsî: "Çi li ser te ye?" Wî bersiv da: "Te ez çima girtim û te ev deveşa ku pêşiya heciyan diçe çima girtiye?" Resûlullah ﷺ ji bo mezinahiya vê yekê got: "Min tu ji ber tawana hevalbendên te yên ji eşîra Seqîf girtî." Paşê Resûlullah ﷺ ji cem wî vegeriya. Lê wî dîsa bang kir û got: "Ya Muhemmed! Ya Muhemmed!" Ji ber ku Resûlullah ﷺ pir dilovan û nerm dil bû, vegeriya cem wî û pirsî: "Çi li ser te ye?" Wî got: "Ez misliman im." Resûlullah ﷺ got: "Heke te ev gotin dema ku tu xwediyê karê xwe bûyî bigota, te yê hemû felah û serketin bidest xista." Paşê Resûlullah ﷺ vegeriya. Wî dîsa bang kir: "Ya Muhemmed! Ya Muhemmed!" Resûlullah ﷺ hat cem wî û pirsî: "Çi li ser te ye?" Wî got: "Ez birçî me, min têr bike û ez tî me, avê bide min." Resûlullah ﷺ got: "Ev hewcedariya te ye." Paşê ew bi wan du kesan hate fidyekirin û azadkirin. Her wiha, jineke ji Ensaran hate girtin û El-Edba jî hate desteserkirin. Jin girêdayî bû û mirov dewarên xwe li ber malên xwe didan rûniştandin. Şevekê ew ji bendan filitî û hat cem deveşan. Dema ku ew nêzîkî deveşekê dibû, ew dikire û difiriya, lewma ew dev jê berdida heta ku gihîşte El-Edba. Ew nekirî û nefirî; ew aram bû. Jin li pişta wê siwar bû û ajot û çû. Dema ku dijmin fêm kirin, li pey wê geriyan lê nikaribûn bigirin. Wê jinê ji Allah re sond xwar ku heke Allah wê li ser vê deveşê xelas bike, ew ê wê qurban bike. Dema ku gihîşte Medîneyê, mirovan ew dît û gotin: "Ev El-Edba ye, deveşa Resûlullah ﷺ." Jinê got ku wê sond xwariye heke Allah wê li ser wê xelas bike, ew ê wê qurban bike. Wan ev yek anî ziman û ji Resûlullah ﷺ re vegotin. Resûlullah ﷺ got: "Subhanallah! Çiqas xerab ceza daye! Wê ji Allah re sond xwariye ku heke Ew wê li ser wê xelas bike, ew ê wê qurban bike! Di gunehkariyê de cîbicîkirina sondê tune ye, û ne jî di tiştê ku kul nikare xwedî lê derkeve de sond heye." Di riwayeta Îbn Hucr de wiha ye: "Di gunehkariya li hember Allah de sond tune ye."

Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.

Peyama bingehîn

Nîyeta ku mirovahiyê an jî li ser tiştekî ku ne milkê kesekî ye, ne girêdayî ye.

Paşxane û sedem

Vegotin girtina zilamek ji Benu Uqayl û jineke ji Ensaran vedibêje. Jinê bi deveya al-'Adbaa' reviya û soz dabû ku wê qurban bike, eger Allah wê bi wê rizgar bike. Pêxember ﷺ diyar kir ku nîyeta mirovahiyê nayê bicihanîn û kes nikare li ser tiştekî ku ne ya wî ye biryar bide.

Wateya peyvên dijwar
nîyet

Sozek ku ji Allah re tê dayîn, ku mirov tiştekî bike.

mirovahî

Kirinek ku li dijî tiştên ku Allah destûr daye an ferman kiriye ye.

al-'Adbaa'

Deveya Pêxember ﷺ ya ku di vê vegotinê de tê gotin.

Zanyar ji vê çi derdixin

Zanyarên klasîk jê derdixin ku nîyeta kirina karekî qedexekirî nayê bicihanîn. Her wiha, nîyet ne girêdayî ye heke ew têkildarî tiştekî be ku kes xwedî mafê biryardana li ser wê nîne, wek deveya kesekî din. Pêxember ﷺ di heman demê de li hemberî jina dîl girtî dilovanî nîşan da û hewcedariya wê ya rastîn bi xwarin û vexwarinê pejirand. Mezhebên fiqhê rêzikên din ên derbarê nîyetan û kefareta gengaz de nîqaş dikin; ew li gor rewş û gotina nîyetê diguherin.

Dersên ji bo îro
  1. Berî ku soz bidî tiştekî bikî, pêşî piştrast bibe ku ew kirin destûrdayî ye û mafê te heye ku li ser wê biryar bidî.
  2. Heke te nîyeta mirovahiyê kiriye, wê pêk neyne û ji zanyarekî pispor bipirse ka di rewşa te de gavê din çi ye.
  3. Li hemberî mirovên hewcedar dilovan be û hewcedariya wan bi xwarin û vexwarinê cidî bigire.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her roj hedîsek, bi zimanê te

Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.