Sahih al-Bukhari, hadith 2428
Overgeleverd door Zaid ibn Khalid al-Juhani. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.
Overgeleverd door Zaid ibn Khalid al-Juhani
Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.
De overlevering
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ يَزِيدَ، مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ أَنَّهُ سَمِعَ زَيْدَ بْنَ خَالِدٍ ـ رضى الله عنه ـ يَقُولُ سُئِلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَنِ اللُّقَطَةِ فَزَعَمَ أَنَّهُ قَالَ " اعْرِفْ عِفَاصَهَا وَوِكَاءَهَا، ثُمَّ عَرِّفْهَا سَنَةً ". يَقُولُ يَزِيدُ إِنْ لَمْ تُعْتَرَفِ اسْتَنْفَقَ بِهَا صَاحِبُهَا وَكَانَتْ وَدِيعَةً، عِنْدَهُ. قَالَ يَحْيَى فَهَذَا الَّذِي لاَ أَدْرِي أَفِي حَدِيثِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم هُوَ أَمْ شَىْءٌ مِنْ عِنْدِهِ ـ ثُمَّ قَالَ كَيْفَ تَرَى فِي ضَالَّةِ الْغَنَمِ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " خُذْهَا فَإِنَّمَا هِيَ لَكَ أَوْ لأَخِيكَ أَوْ لِلذِّئْبِ ". قَالَ يَزِيدُ وَهْىَ تُعَرَّفُ أَيْضًا. ثُمَّ قَالَ كَيْفَ تَرَى فِي ضَالَّةِ الإِبِلِ قَالَ فَقَالَ " دَعْهَا فَإِنَّ مَعَهَا حِذَاءَهَا وَسِقَاءَهَا، تَرِدُ الْمَاءَ وَتَأْكُلُ الشَّجَرَ، حَتَّى يَجِدَهَا رَبُّهَا ".
Isma'il ibn Abdullah heeft ons overgeleverd, hij zei: Sulaiman heeft mij overgeleverd, van Yahya, van Yazid, de mawla van Al-Munba'ith, dat hij Zaid ibn Khalid – moge Allah tevreden met hem zijn – hoorde zeggen:
"De Profeet ﷺ werd gevraagd naar de luqata (gevonden voorwerp). Hij zei: 'Ken de beschrijving van de verpakking en de knoop waarmee het is vastgebonden, en kondig het vervolgens een jaar lang aan.'" Yazid zegt: "Als het niet wordt opgeëist, mag de vinder het gebruiken en geldt het als een toevertrouwd goed bij hem." Yahya zei: "Dit laatste weet ik niet zeker; is het onderdeel van de hadith van de Boodschapper van Allah ﷺ of komt het van hemzelf?" Vervolgens werd er gevraagd: "Wat vindt u van een verdwaald schaap?" De Profeet ﷺ zei: "Neem het, want het is voor jou, voor je broeder (de eigenaar) of voor de wolf." Yazid voegde toe dat ook dit moet worden aangekondigd. Daarna werd er gevraagd: "Wat vindt u van een verdwaalde kameel?" Hij antwoordde: "Laat hem met rust, want hij heeft zijn hoeven en zijn waterzak; hij bereikt zelf het water en eet van de bomen totdat zijn eigenaar hem vindt."
Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.
Een gevonden goed vraagt om zorgvuldige herkenning, bekendmaking en teruggave.
Een verloren voorwerp of bezit dat iemand aantreft.
De verpakking en de band of knoop waarmee die is gesloten; kenmerken waarmee de eigenaar het goed kan herkennen.
Een dier dat van zijn eigenaar is weggelopen; het verschil tussen schaap en kameel hangt samen met hun vermogen zichzelf te beschermen.
Geleerden leiden hieruit af dat de vinder waardevolle gevonden bezittingen zorgvuldig moet beschrijven en gedurende een jaar bekend moet maken, zodat de eigenaar ze kan opeisen. Een aanspraak moet aan de hand van herkenbare kenmerken worden getoetst; de vinder bewaart het goed als toevertrouwd bezit en mag het niet als vanzelfsprekend eigendom behandelen. De juristen bespreken details van de bekendmaking en het latere gebruik ervan verschillend. Bij een schaap staat het directe gevaar van verlies of roof centraal, terwijl een kameel doorgaans zelf voedsel en water kan vinden en daarom met rust wordt gelaten. De passage over besteden is volgens de overleveraar niet met zekerheid aan de Profeet ﷺ toegeschreven.
- Noteer bij een gevonden waardevol voorwerp de verpakking en andere herkenbare kenmerken voordat je het bekendmaakt.
- Maak een vondst gedurende de voorgeschreven termijn bekend en geef het terug aan wie het overtuigend kan herkennen.
- Behandel gevonden bezit als een toevertrouwde verantwoordelijkheid en neem geen dier mee zonder rekening te houden met zijn toestand.
Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.
Deze overlevering uit hetzelfde hoofdstuk biedt een parallelle versie van de richtlijnen voor een gevonden voorwerp.
Sahih al-Bukhari · #2429 (Sahih)Zaid ibn Khalid al-Juhani levert ook deze verwante richtlijn over luqata over, waardoor de regels rond bekendmaking en herkenning verder in context staan.
Sahih al-Bukhari · #2372 (Sahih)Deze overlevering van Zaid ibn Khalid behandelt hetzelfde onderwerp en verduidelijkt de zorgplicht van degene die een verloren goed aantreft.
Elke dag een hadith, in jouw taal
De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.