Sunan Abi Dawud, xadiiska 1478
Waxaa weriyey Ubayy ibn Ka'b. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo Abu Dawud dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Ibn al‑Muthannawuxuu u sheegay Abu Dawudابْنُ الْمُثَنَّى
- 2Muhammad ibn Ja'farمُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ
- 3Shu'baشُعْبَةُ
- 4Al‑Hakamالْحَكَمِ
- 5Mujahidمُجَاهِدٍ
- 6Ibn Abu Laylaابْنِ أَبِي لَيْلَى
- 7Uba ibn Ka'bأُبَىِّ بْنِ كَعْبٍ
- 8Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الْحَكَمِ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنْ أُبَىِّ بْنِ كَعْبٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ عِنْدَ أَضَاةِ بَنِي غِفَارٍ فَأَتَاهُ جِبْرِيلُ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَأْمُرُكَ أَنْ تُقْرِئَ أُمَّتَكَ عَلَى حَرْفٍ . قَالَ " أَسْأَلُ اللَّهَ مُعَافَاتَهُ وَمَغْفِرَتَهُ إِنَّ أُمَّتِي لاَ تُطِيقُ ذَلِكَ " . ثُمَّ أَتَاهُ ثَانِيَةً فَذَكَرَ نَحْوَ هَذَا حَتَّى بَلَغَ سَبْعَةَ أَحْرُفٍ قَالَ إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكَ أَنْ تُقْرِئَ أُمَّتَكَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ فَأَيُّمَا حَرْفٍ قَرَءُوا عَلَيْهِ فَقَدْ أَصَابُوا .
Waxaa nooga warramay Ibn al-Muthanna, waxaa nooga warramay Muhammad bin Ja'far, waxaa nooga warramay Shu'bah, oo ka weriyey al-Hakam, oo ka weriyey Mujahid, oo ka weriyey Ibn Abi Layla, oo ka weriyey Ubayy bin Ka'b, in Nabiga ﷺ uu joogay barkadda Banu Ghifar markuu u yimid Jibriil oo ku yiri:
"Allah wuxuu ku amrayaa inaad ummaddaada ku akhriso Qur'aanka hal xaraf." Wuxuu yiri: "Waxaan Allah weydiisanayaa caafimaadkiisa iyo dambi dhaafkiisa; runtii ummaddeydu ma xamili karto taas." Kadib wuxuu u yimid markii labaad oo wuxuu sheegay wax la mid ah ilaa laga gaaro toddoba xaraf. Wuxuu yiri: "Allah wuxuu ku amrayaa inaad ummaddaada ku akhriso Qur'aanka toddoba xaraf; xaraf kasta oo ay ku akhriyaanna, way sax yihiin."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Allah wuxuu ummadda u oggolaaday inay Qur’aanka ku akhrido toddoba ahruf.
Hab la oggolaaday oo Qur’aanka loo akhriyo. Halkan eraygu wuxuu tilmaamayaa kala duwanaansho uu Allah oggolaaday; macnihiisu ma aha in akhris kasta oo qofku doorto uu sax yahay.
Meel biyo laga helo oo, sida riwaayaddu sheegtay, Nebigu ﷺ joogay.
Culimada hore waxay toddobada ahruf ku fasireen habab akhris oo Allah oggolaaday, waxayna adkeeyeen in dabacsanaantani aanay qofka u fasaxayn inuu iskii u beddelo erayada ama akhriska. Xadiisku sidoo kale wuxuu muujinayaa sida Nebigu ﷺ ugu damqaday ummaddiisa iyo in axkaamta diintu tixgeliso awoodda dadka. Culimadu waxay intaas dheer kala saaraan toddobada ahruf iyo toddobada qiraa’adood ee Qur’aanka ee caanka ah; labadani isku macne ma aha.
- Qur’aanka ka baro macallin lagu kalsoon yahay, kuna dhegganow hababka akhris ee la aqoonsan yahay.
- Si taxaddar leh ula dhaqan kala duwanaanshaha akhriska, hana ku eedayn dadka kale inay qaldan yihiin adigoon aqoon u lahayn hababka la oggolaaday.
- Cibaadada ku tixgeli awoodda dadka, dadka kalena ula dhaqan naxariistii uu muujiyey Nebigu ﷺ.
Riwaayaddan saxiixa ahi waxay sidoo kale xustaa in la soo dejiyey dhowr hab oo akhris oo la oggolaaday, waxayna iftiiminaysaa mawduuca toddobada ahruf.
Sunan Abi Dawud · #1476 (Sahih Maqtu)Riwaayaddani waxay sharraxaysaa hababka akhriska ee kala duwan, waxayna naga caawinaysaa inaan si wanaagsan u fahamno dabacsanaanta akhriska Qur’aanka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.