Sunan Abi Dawud, xadiiska 2087
Waxaa weriyey Ma'qil ibn Yasar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Ma'qil ibn Yasar
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنِي أَبُو عَامِرٍ، حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ رَاشِدٍ، عَنِ الْحَسَنِ، حَدَّثَنِي مَعْقِلُ بْنُ يَسَارٍ، قَالَ كَانَتْ لِي أُخْتٌ تُخْطَبُ إِلَىَّ فَأَتَانِي ابْنُ عَمٍّ لِي فَأَنْكَحْتُهَا إِيَّاهُ ثُمَّ طَلَّقَهَا طَلاَقًا لَهُ رَجْعَةٌ ثُمَّ تَرَكَهَا حَتَّى انْقَضَتْ عِدَّتُهَا فَلَمَّا خُطِبَتْ إِلَىَّ أَتَانِي يَخْطُبُهَا فَقُلْتُ لاَ وَاللَّهِ لاَ أُنْكِحُهَا أَبَدًا . قَالَ فَفِيَّ نَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ { وَإِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاءَ فَبَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلاَ تَعْضُلُوهُنَّ أَنْ يَنْكِحْنَ أَزْوَاجَهُنَّ } الآيَةَ . قَالَ فَكَفَّرْتُ عَنْ يَمِينِي فَأَنْكَحْتُهَا إِيَّاهُ .
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Al-Muthanna, waxaa ii warramay Abuu Caamir, waxaa nooga warramay Cabbaad bin Raashid, oo ka weriyey Al-Xasan, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Macqil bin Yasaar, wuxuu yiri: Waxaan lahaa walaashay oo la i soo doontay. Waxaa ii yimid ina adeerkay, waana u guuriyey. Kadibna wuxuu ku furay hal dalqad oo dib loogu noqon karo, balse wuu iska daayey ilaa ay iddadeedii dhammaatay. Markii la i soo doontay ayuu mar kale ii yimid si uu u doonto. Waxaan ku iri: 'Maya, wallaahi, weligay kuuma guurinayo.' Wuxuu yiri: Markaas ayaa aayaddan iga soo degtay: {Markaad dumarka furtaan oo ay gaaraan ajalkooda, ha u diidina inay guursadaan sayyadooda} dhammaadka aayadda. Wuxuu yiri: Markaasaan ka dhaartay dhaartaydii, waanan u guuriyey.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Mas’uul kama hor istaagi karo haweeney la furay inay mar kale guursato.
Ma‘qil ibn Yasar wuxuu sheegay inuu walaashiis u guuriyay ina-adeerkiis. Furriin dib looga noqon karo ka dib, ninku wuxuu dhammeystay muddadii ‘iddada, dabadeedna wuxuu ka dalbaday inuu mar kale guursado. Ma‘qil wuu diiday, markaas ayaa aayadda 2:232 ee suuradda al-Baqarah lagu soo dejiyay xaaladdiisa. Wuxuu bixiyay kafaaro gudkii dhaartiisa, dabadeedna mar kale ayuu walaashiis ugu guuriyay ninkaas.
Furriin uu ninku dib ugu soo celin karo guurka inta lagu jiro ‘iddada; marka muddadaasi dhammaato, guur cusub wuxuu u baahan yahay meher iyo nikaax cusub.
Muddada sugitaanka ee shareecadu farayso ka dib furriin ama geerida sayga.
Kaffaarada shareecadu farayso marka qofku jebiyo dhaar waajib ah.
Culimadu waxay Qur’aanka 2:232 ka fahmeen in mas’uulku aanu si xaqdarro ah u hor istaagi karin haweeneyda iyo ninkeedii hore inay is guursadaan marka ‘iddadu dhammaato, haddii shuruudaha guur sax ahi buuxaan. Haweeneydu waxay leedahay oggolaanshaheeda; mas’uuliyaddu xaq uma siinayso qof inuu sabab sax ah la’aan ku hor istaago doorashadeeda. Madhhabyadu waxay ku kala aragti duwan yihiin doorka iyo shuruudaha mas’uulka guurka, balse xadiiskani wuxuu daliil u yahay inaan guurka si aan sabab lahayn loo carqaladayn. Ma‘qil wuu ka noqday dhaartiisa, wuxuuna bixiyay kaffaaro.
- Haweeney qaangaar ah ha uga hor istaagin guur bannaan caro ama dhaar shakhsi ah darteed.
- Walaacyada guurka si taxaddar leh uga wada hadla, adigoo dhowraya oggolaanshaha iyo xuquuqda haweeneyda.
- Qofkii dhaarta dabadeed garta in waxa saxda ahi ka duwan yahay, ha ka noqdo dhaarta oo ha bixiyo kaffaarada la faray.
Xadiiskan saxiixa ah isaguna wuxuu ka hadlayaa doorka mas’uulka ee guurka, wuxuuna ka caawinayaa fahamka xaaladda shareecadeed ee ficilka Ma‘qil.
Sunan Abi Dawud · #2086 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu bixiyaa macne la xiriira doorashada guurka iyo xaaladda haweenka marka ay guur gelayaan.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.