Sunan Abi Dawud, xadiiska 3062
Waxaa weriyey Amr ibn Awf al-Muzani. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Amr ibn Awf al-Muzani
Riwaayadda
حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَاتِمٍ، وَغَيْرُهُ، قَالَ الْعَبَّاسُ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ، أَخْبَرَنَا أَبُو أُوَيْسٍ، حَدَّثَنَا كَثِيرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ الْمُزَنِيُّ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَقْطَعَ بِلاَلَ بْنَ الْحَارِثِ الْمُزَنِيَّ مَعَادِنَ الْقَبَلِيَّةِ جَلْسِيَّهَا وَغَوْرِيَّهَا - وَقَالَ غَيْرُ الْعَبَّاسِ جَلْسَهَا وَغَوْرَهَا - وَحَيْثُ يَصْلُحُ الزَّرْعُ مِنْ قُدْسٍ وَلَمْ يُعْطِهِ حَقَّ مُسْلِمٍ وَكَتَبَ لَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ هَذَا مَا أَعْطَى مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ بِلاَلَ بْنَ الْحَارِثِ الْمُزَنِيَّ أَعْطَاهُ مَعَادِنَ الْقَبَلِيَّةِ جَلْسِيَّهَا وَغَوْرِيَّهَا " . وَقَالَ غَيْرُ الْعَبَّاسِ " جَلْسَهَا وَغَوْرَهَا " . " وَحَيْثُ يَصْلُحُ الزَّرْعُ مِنْ قُدْسٍ وَلَمْ يُعْطِهِ حَقَّ مُسْلِمٍ " . قَالَ أَبُو أُوَيْسٍ وَحَدَّثَنِي ثَوْرُ بْنُ زَيْدٍ مَوْلَى بَنِي الدِّيلِ بْنِ بَكْرِ بْنِ كِنَانَةَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ مِثْلَهُ .
Waxaa nooga warramay Al-Cabbaas ibn Muxammad ibn Xaatim, iyo kuwo kale; Al-Cabbaas wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Al-Xuseyn ibn Muxammad, waxaa noo sheegay Abuu Uways, waxaa nooga warramay Kuthayr ibn Cabdillaahi ibn Camar ibn Cawf Al-Muzani, oo ka weriyey aabbihii, oo ka weriyey awowgiis, in Nabigu ﷺ uu siiyey Bilaal ibn Al-Xaarith Al-Muzani macdanta Al-Qabaaliyyah, qaybteeda sare iyo qaybteeda hoose — kuwo aan Al-Cabbaas ahaynna waxay yiraahdeen: 'jalsahaa wa ghawrahaa' — iyo meelaha beerashadu ku habboon tahay ee Quds, mana uusan siinin xaqqa muslim. Nabigu ﷺ wuxuu u qoray warqad oranaysa: 'Magaca Allah, Naxariistaha Guud, Naxariiste Gaarka ah. Kani waa wixii Muxammad Rasuulka Allah uu siiyey Bilaal ibn Al-Xaarith Al-Muzani. Wuxuu siiyey macdanta Al-Qabaaliyyah, qaybteeda sare iyo qaybteeda hoose, iyo meelaha beerashadu ku habboon tahay ee Quds, mana uusan siinin xaqqa muslim kasta.' Kuwo aan Al-Cabbaas ahaynna waxay yiraahdeen: 'jalsahaa wa ghawrahaa'. Iyo 'meelaha beerashadu ku habboon tahay ee Quds, mana uusan siinin xaqqa muslim.' Abuu Uways wuxuu yiri: Waxaa sidoo kale iga warramay Thawr ibn Zayd, mowlaa Banuu Ad-Dayl ibn Bakar ibn Kinaanah, oo ka weriyey Cikrimah, oo ka weriyey Ibn Cabbaas wax la mid ah.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nebigu ﷺ wuxuu Bilal dhul u qoondeeyey, balse ma aha mid lagu duudsiinayo xuquuqda dadka kale.
Maamul ahaan qof loogu qoondeeyo dhul ama kheyraad dabiici ah.
Goobaha macdanta laga helo ee la sheegay, kuwa ku yaal dhul sare iyo kuwa ku yaal dhul hooseba.
Xuquuq lahaansho ama adeegsi oo hore u jirtay, taas oo aan qoondeyntu ka qaadi karin qofka leh.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in maamule uu dhul ama kheyraad u qoondeyn karo dan la aqoonsan yahay, haddii aan lagu xadgudbayn xuquuq hore u jirtay. Warqadda qoondeyntu waxay caddaynaysaa xuduudaha waxa la qoondeeyey, waxayna gacan ka geysataa ka hortagga khilaafaadka. Sidaas darteed, werintani waxay taageeraysaa awoodda maamul iyo ilaalinta hantida labadaba; oggolaansho uma aha in hantida dadka kale laga qaato.
- Go’aannada ku saabsan dhulka iyo hantida qoraal ku diiwaangeli, adigoo si cad u qeexaya xuduudaha iyo shuruudaha.
- Ka hor qoondeynta, hubi in dad kale aanay dhulka ku lahayn xuquuq sharci ah oo hore u jirtay.
- Qofka awood maamul leh waa inuu u adeegaa danaha guud isaga oo aan si xaqdarro ah u faragelin hantida dadka kale.
Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa dhul loo qoondeeyey Bilal ibn al-Harith, sidaas darteedna waxay la xiriirtaa go’aanka maamul ee la sheegay.
Sunan Abi Dawud · #3063 (Hasan)Werintani waxay tilmaamaysaa dukumentigii qoraalka ahaa ee Nebiga ﷺ ee ku saabsanaa qoondeynta dhulka, sidaasna waxay iftiiminaysaa diiwaangelinteeda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.