Sunan Abi Dawud, xadiiska 3748
Waxaa weriyey Abu Shuraih al-Ka'bi. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo Abu Dawud dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Al‑Qa'nabiwuxuu u sheegay Abu Dawudالْقَعْنَبِيُّ
- 2Malikمَالِكٍ
- 3Sa'id al‑Maqburiسَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ
- 4Abu Shurayh al‑Ka'biأَبِي شُرَيْحٍ الْكَعْبِيِّ
- 5Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي شُرَيْحٍ الْكَعْبِيِّ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ جَائِزَتُهُ يَوْمُهُ وَلَيْلَتُهُ الضِّيَافَةُ ثَلاَثَةُ أَيَّامٍ وَمَا بَعْدَ ذَلِكَ فَهُوَ صَدَقَةٌ وَلاَ يَحِلُّ لَهُ أَنْ يَثْوِيَ عِنْدَهُ حَتَّى يُحْرِجَهُ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ قُرِئَ عَلَى الْحَارِثِ بْنِ مِسْكِينٍ وَأَنَا شَاهِدٌ أَخْبَرَكُمْ أَشْهَبُ قَالَ وَسُئِلَ مَالِكٌ عَنْ قَوْلِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم " جَائِزَتُهُ يَوْمٌ وَلَيْلَةٌ " . فَقَالَ يُكْرِمُهُ وَيُتْحِفُهُ وَيَحْفَظُهُ يَوْمًا وَلَيْلَةً وَثَلاَثَةُ أَيَّامٍ ضِيَافَةٌ .
Waxaa nooga warramay Al-Qacnabiy, oo ka weriyey Maalik, oo ka weriyey Saciid Al-Maqburii, oo ka weriyey Abuu Shurayx Al-Kacbiy, in Rasuulka Allah ﷺ yiri:
"Qofkii rumeeya Allah iyo Maalinta Aakhiro ha karaameeyo martidiisa; sahaydiisu waa maalin iyo habeen. Martisoorku waa saddex maalmood, wixii ka dambeeyana waa sadaqo. Uma bannaana martida inuu la degganaado ilaa uu dhib ku noqdo." Abuu Daawuud wuxuu yiri: Waxaa lagu akhriyey Xaarith bin Miskiin anigoo goobjoog ah, waxaana idiinka warramay Ashhab. Wuxuu yiri: Maalik waxaa la weydiiyey hadalka Nabiga ﷺ ee ahaa: "Sahaydiisu waa maalin iyo habeen." Markaasuu yiri: Waa inuu karaameeyo, hadiyad siiyo, oo dhowro maalin iyo habeen, saddexda maalmoodna waa martisoorka.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Martida si deeqsinimo leh u maamuus, balse joogitaankiisu yuusan culays ku noqon martigeliyaha.
Xaqa ay martidu u leedahay in si wanaagsan loo soo dhaweeyo loona daryeelo.
Sadaqo ikhtiyaari ah; halkan, martigelin dheeraad ah marka ay saddexda maalmood ee ugu horreeya dhammaadaan waa fal deeqsinimo ah.
In martigeliyaha culays la saaro ama cadaadis la geliyo iyadoo la sii joogo muddo dheer.
Maalik wuxuu sharxayaa in martigeliyuhu si gaar ah u maamuuso martida maalinta iyo habeenka ugu horreeya, wax u bandhigo oo daryeelo; saddex maalmoodna ay yihiin muddada martigelinta. Intaas ka dib, daryeel dheeraad ahi wuxuu noqonayaa sadaqo ikhtiyaari ah. Hadalka ku saabsan inaan martigeliyaha culays la saarin wuxuu sidoo kale xaddidayaa dhaqanka martida: martigelintu waxay u baahan tahay deeqsinimo, laakiin martidu ma dalban karto wax waxyeelleeya ama cadaadis ku haya martigeliyaha.
- Martida si taxaddar leh u soo dhawee, maalinta iyo habeenka ugu horreeyana sii daryeel ku habboon.
- Joogitaan ka badan wakhtigaas horay uga wada hadla, tixgeli awoodda martigeliyaha iyo asturnaantiisa.
- Martigelinta dheeraadka ah ee saddex maalmood ka dib u arag deeqsinimo ikhtiyaari ah.
Werintan saxiixa ahi sidoo kale waxay ka hadlaysaa waajibka martida lagu maamuuso, waxayna caddaynaysaa muddada martigelintu waajibka tahay.
40 Hadith van an-Nawawi · #15 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu rumaynta Allah iyo Maalinta Aakhiro ku xidhaa akhlaaq wanaagsan, oo ay ka mid tahay maamuusidda martida.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.