Sunan Abi Dawud, xadiiska 4364
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo Abu Dawud dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Sulayman ibn Harbwuxuu u sheegay Abu Dawudسُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ
- 2Hammadحَمَّادٌ
- 3Ayyubأَيُّوبَ
- 4Abu Qilabaأَبِي قِلاَبَةَ
- 5Anas ibn Malikأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ قَوْمًا، مِنْ عُكْلٍ - أَوْ قَالَ مِنْ عُرَيْنَةَ - قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَاجْتَوَوُا الْمَدِينَةَ فَأَمَرَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِلِقَاحٍ وَأَمَرَهُمْ أَنْ يَشْرَبُوا مِنْ أَبْوَالِهَا وَأَلْبَانِهَا فَانْطَلَقُوا فَلَمَّا صَحُّوا قَتَلُوا رَاعِيَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَاسْتَاقُوا النَّعَمَ فَبَلَغَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم خَبَرُهُمْ مِنْ أَوَّلِ النَّهَارِ فَأَرْسَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي آثَارِهِمْ فَمَا ارْتَفَعَ النَّهَارُ حَتَّى جِيءَ بِهِمْ فَأَمَرَ بِهِمْ فَقُطِعَتْ أَيْدِيهِمْ وَأَرْجُلُهُمْ وَسُمِّرَ أَعْيُنُهُمْ وَأُلْقُوا فِي الْحَرَّةِ يَسْتَسْقُونَ فَلاَ يُسْقَوْنَ . قَالَ أَبُو قِلاَبَةَ فَهَؤُلاَءِ قَوْمٌ سَرَقُوا وَقَتَلُوا وَكَفَرُوا بَعْدَ إِيمَانِهِمْ وَحَارَبُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ .
Waxaa nooga warramay Sulaymaan bin Xarb, waxaa nooga warramay Xammaad, ka yimid Ayuub, ka yimid Abuu Qilaabah, ka yimid Anas bin Maalik, in qolo ka mid ah 'Ukl - ama wuxuu yiri 'Urainah - ay u yimaadeen Rasuulka Allah ﷺ oo ay la xanuunsadeen cimilada Madiina. Markaas ayuu Rasuulka Allah ﷺ ku amray in loo geeyo geel, wuxuuna faray inay cabbaan kaadidiisa iyo caanihiisa. Way baxeen, markii ay bogsadeenna waxay dileen adhijirkii Rasuulka Allah ﷺ wayna dhaceen xoolihii. Warkoodii ayaa gaaray Nabiga ﷺ aroortii hore, markaasuu Nabigu ﷺ diray cid raad raacday. Qorraxdu intaanay si fiican u soo bixin ayaa lala yimid. Wuu amray in la ciqaabo, markaasaa la jaray gacmahoodii iyo lugahoodii, indhahana waa laga mudey, waxaana lagu tuuray Xarrada iyagoo biyo dalbanaya balse aan la siinayn. Abuu Qilaabah wuxuu yiri: Kuwani waa qolo xaday, dishay, diinta ka baxday iimaankoodii kadib, lana dagaallantay Allah iyo Rasuulkiisa ﷺ.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Xadiisku wuxuu ka warramayaa ciqaabta dilaayaal hubaysan iyo burcad.
Koox ka timid ‘Ukl ama ‘Uraynah ayaa timid Madiina, way xanuunsadeen, waxaana loo oggolaaday inay cabbaan caanaha iyo kaadida geela. Markii ay bogsadeen, waxay dileen geeljirihii waxayna dhaceen geela.
Dhul lava ah oo dhagaxyo leh oo u dhow Madiina.
Dhac hubaysan iyo rabshad khatar gelisa amniga guud.
Cilmiga fiqiga Islaamka dhexdiisa: ciqaabo shareecadu u dejisay dembiyo gaar ah.
Culimadu waxay dhacdadan kaga hadlaan xeerarka hirabah: dambiilayaashu waxay isugu dareen dil, dhac iyo rabshad hubaysan. Qur’aanku wuxuu dembiyada noocan ah u xusay ciqaabo kala duwan, kuwaas oo ku xiran nooca iyo darnaanta falka; fiqhigu wuxuu ku kala aragti duwan yahay kala soocidda saxda ah iyo shuruudaha. Xadiisku wuxuu kaloo sheegayaa inay iimaankoodii ka noqdeen, balse hadallada gunaanadka ah ee Abu Qilabah waa fasiraad uu ka bixiyey xaqiiqooyinka. Dhacdadu ma aha oggolaansho qofku iskiis caddaalad u fushado: xukunnada iyo fulinta ciqaabaha dambiyada waxay u yaallaan hay’adaha awoodda u leh, iyadoo la raacayo caddaynta iyo xeerarka sharciga. Sheekada geelana waxaa sidoo kale looga hadlaa kutubta qadiimiga ah ee caafimaadka iyo daahirnimada.
- Ilaali dadka iyo hantidooda, rabshadaha ama dhackana u sheeg hay’adaha awoodda u leh.
- Warbixin ku saabsan ciqaab dembiyeed ha ka dhigan xaq aad adigu caddaaladda ku fushato: garsoorka iyo fulintu waxay u yaallaan hay’adaha awoodda u leh.
- Qoraallada diinta si taxaddar leh uga hadal, oo kala saar dhacdada la weriyey iyo shuruudaha sharci ee lagu dabaqayo.
Xadiiskan saxiixa ah wuxuu faahfaahin dheeraad ah ka bixinayaa ciqaabta dambiilayaasha.
Sunan Abi Dawud · #4365 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ah ee ku yimid silsilad werin oo kale wuxuu xusaa faahfaahin ku saabsan birihii la kululeeyey.
Sunan Abi Dawud · #4366 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ah wuxuu ka mid yahay werinno isku taxane ah oo ku saabsan dambiilayaasha iyo dacwadda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.