Jihaadka Fiisabiilillah · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 3018

Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Jihaadka Fiisabiilillah
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Mu'alla ibn Asadwuxuu u sheegay al‑Bukhariمُعَلَّى بْنُ أَسَدٍ
  2. 2Wuhaybوُهَيْبٌ
  3. 3Ayyubأَيُّوبَ
  4. 4Abu Qilabaأَبِي قِلاَبَةَ
  5. 5Anas ibn Malikأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
  6. 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا مُعَلَّى بْنُ أَسَدٍ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَهْطًا، مِنْ عُكْلٍ ثَمَانِيَةً قَدِمُوا عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَاجْتَوَوُا الْمَدِينَةَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ، ابْغِنَا رِسْلاً‏.‏ قَالَ ‏ "‏ مَا أَجِدُ لَكُمْ إِلاَّ أَنْ تَلْحَقُوا بِالذَّوْدِ ‏"‏‏.‏ فَانْطَلَقُوا فَشَرِبُوا مِنْ أَبْوَالِهَا وَأَلْبَانِهَا حَتَّى صَحُّوا وَسَمِنُوا، وَقَتَلُوا الرَّاعِيَ، وَاسْتَاقُوا الذَّوْدَ، وَكَفَرُوا بَعْدَ إِسْلاَمِهِمْ، فَأَتَى الصَّرِيخُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم، فَبَعَثَ الطَّلَبَ، فَمَا تَرَجَّلَ النَّهَارُ حَتَّى أُتِيَ بِهِمْ، فَقَطَّعَ أَيْدِيَهُمْ وَأَرْجُلَهُمْ، ثُمَّ أَمَرَ بِمَسَامِيرَ فَأُحْمِيَتْ فَكَحَلَهُمْ بِهَا، وَطَرَحَهُمْ بِالْحَرَّةِ، يَسْتَسْقُونَ فَمَا يُسْقَوْنَ حَتَّى مَاتُوا‏.‏ قَالَ أَبُو قِلاَبَةَ قَتَلُوا وَسَرَقُوا وَحَارَبُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم وَسَعَوْا فِي الأَرْضِ فَسَادًا‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Mu'alla bin Asad, waxaa nooga warramay Wuhayb, oo ka weriyey Ayyub, oo ka weriyey Abu Qilabah, oo ka weriyey Anas bin Malik - raalli ha ka ahaado Allah e - in koox siddeed nin ah oo reer 'Ukl ah ay u yimaadeen Nebiga ﷺ, balse ay la xumaatay cimilada Madiina. Markaas bay yiraahdeen,

"Rasuulka Allow, na sii caano." Wuxuu yiri, "Ma idiin hayo wax aan ahayn inaad raacdaan geela." Way tageen oo cabbeen kaadida iyo caanaha geela ilaa ay ka bogsoodeen oo buurnaan ka heleen. Kadibna waxay dileen adhijirkii, wayna kexeysteen geelii, waxayna gaaloobeen Islaamnimadoodii kadib. Markaasaa qaylo-dhaan u timid Nebiga ﷺ, wuuna diray ciidan raad-raadis ah. Qorraxdu intaysan sare u bixin baa lala soo qabtay. Wuxuu amray in laga gooyo gacmaha iyo lugaha, kadibna wuxuu amray in musmaarro la kululeeyo oo indhaha looga gubo. Waxaa lagu tuuray Xarrada (dhulka dhagaxa badan ee Madiina), iyagoo biyo dalbanaya balse cidna ma siin biyo ilaa ay ka dhinteen. Abu Qilabah wuxuu yiri: Way dileen, way xadeen, waxayna la dagaallameen Allah iyo Rasuulkiisa ﷺ, waxayna dhulka ka sameeyeen fasaad.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Xadiisku wuxuu ka warramayaa ciqaabta dilka, dhaca iyo argagixisada rabshadaha wata.

Asalka iyo sababta

Siddeed nin oo ka tirsanaa qabiilka ‘Ukl ayaa ku adkaan weyday inay Madiina la qabsadaan. Ka dib markii ay, taladii Nebiga ﷺ, la joogeen xoolo geel ah, waxay dileen adhijirkii oo xoolihii dhaceen. Werintu waxay sheegaysaa in la soo qabtay oo la ciqaabay.

Erayada adag oo la sharxay
hirabah

Rabshad hubaysan iyo argagixiso dadka khatar gelisa, amniga guudna wax u dhimaysa.

Harra

Dhul dhagax badan oo ku dhow Madiina.

hudud

Ciqaabo shareecada Islaamku qeexday; ku dhaqankoodu wuxuu ku xiran yahay garsoor awood u leh.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay dhacdadan ku xidhaan xeerarka hirabah iyo xumaanta weyn ee dilka iyo dhaca. Abuu Qilaabah wuxuu dambiyada ku tilmaamaa dil, xatooyo, la dagaallanka Alle iyo Rasuulkiisa ﷺ, iyo fidinta fasahaadka. Culimadu sidoo kale waxay ka hadlaan sida adag ee dhacdadan gaarka ah loola dhaqmay, iyagoo la barbar dhigaya werinno kale oo ku saabsan ciqaabta iyo mamnuucidda jir-jirka. Xadiisku shakhsiyaadka awood uma siinayo inay iyagu ciqaabo fuliyaan; garsoorka iyo fulinta ciqaabtu waxay u taallaa maamulka awoodda u leh.

Casharrada maanta
  1. Rabshadaha waaweyn iyo dhaca isla markiiba u sheeg hay’adaha awoodda u leh; marnaba sharciga gacantaada ha ku qaadan.
  2. Ilaalinta adhijirrada, dadka safarka ah iyo dadka kale ee nugul waa masuuliyad la taaban karo oo bulshada saaran.
  3. Si caddaalad ah dambiyada loola tacaalo waxay u baahan tahay in xaqiiqooyinka si taxaddar leh loo xaqiijiyo iyo garsoor awood u leh.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.