Sahih al-Bukhari, xadiiska 3310
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Amr ibn Aliwuxuu u sheegay al‑Bukhariعَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ
- 2Ibn Abu Adiابْنُ أَبِي عَدِيٍّ
- 3Abu Yunus al‑Qushayriأَبِي يُونُسَ الْقُشَيْرِيِّ
- 4Ibn Abu Mulaykaابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ
- 5Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ أَبِي يُونُسَ الْقُشَيْرِيِّ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، أَنَّ ابْنَ عُمَرَ، كَانَ يَقْتُلُ الْحَيَّاتِ ثُمَّ نَهَى قَالَ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم هَدَمَ حَائِطًا لَهُ، فَوَجَدَ فِيهِ سِلْخَ حَيَّةٍ فَقَالَ " انْظُرُوا أَيْنَ هُوَ ". فَنَظَرُوا فَقَالَ " اقْتُلُوهُ ". فَكُنْتُ أَقْتُلُهَا لِذَلِكَ. فَلَقِيتُ أَبَا لُبَابَةَ فَأَخْبَرَنِي أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ تَقْتُلُوا الْجِنَّانَ، إِلاَّ كُلَّ أَبْتَرَ ذِي طُفْيَتَيْنِ، فَإِنَّهُ يُسْقِطُ الْوَلَدَ، وَيُذْهِبُ الْبَصَرَ، فَاقْتُلُوهُ ".
Abu Mulaika wuxuu yiri: Ibn Cumar wuxuu dili jiray inuu dilo masaska, laakiin markii dambe wuu ka reebay dilkooda wuxuuna yiri:
"Nabigu (ﷺ) wuxuu dumiyey derbi, markaasuu ku arkay harag maskii oo meesha yaalla. Wuxuu yiri: 'Raadiya meesha uu joogo.' Way raadiyeen oo heleen, markaasuu Nabigu (ﷺ) yiri: 'Dila.' Sidaas darteed ayaan u dili jiray masaska. Markii dambe waxaan la kulmay Abu Lubaaba oo ii sheegay in Nabigu (ﷺ) yiri: 'Ha dilina jinniga (masaska guryaha deggan) mooyaane midka dabada gaaban ama go'an ee leh labada xariiq ee cad dhabarka, sababtoo ah wuxuu ridaa uurka wuxuuna baabiiyaa aragga, sidaas darteed dila.'"
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Dadka ka ilaali masaska khatarta ah, raacna tilmaamaha sugan ee Nabiga ﷺ.
Masaska laga helo gudaha ama agagaarka guryaha la deggan yahay; qoraalku wuxuu ku tilmaamayaa jinni.
Mas leh dabo gaaban ama go’an.
Laba xarriiq oo khafiif ah oo dhabarka maska kaga yaal.
Culimada waxay tan ka fahmeen inaan masaska si aan kala sooc lahayn loo dilin: riwaayaduhu waxay ka reebayaan noocyo gaar ah oo khatar ah. Ibn Cumar wuu joojiyay dilidda masaska markii Abuu Lubaaba u sheegay tilmaam dheeraad ah oo Nabiga ﷺ bixiyay. Madhhabyadu sidoo kale waxay ka hadlaan xeerarka masaska guryaha ku jira; dulucdu waa in khatar toos ah la iska fogayn karo, isla markaana si dhab ah loo tixgeliyo tilmaamaha gaarka ah ee ku saabsan noocyada la sheegay.
- Ha dilin xayawaanka sabab la’aan; tixgeli tilmaamaha gaarka ah ee ku saabsan masaska khatarta ah.
- Haddii ay jirto khatar toos ahi, qaado taxaddar ku habboon oo ilaali dadka kula deggan.
- Aqbal sixid marka aad hesho xog cusub oo lagu kalsoonaan karo oo ku saabsan arrin diini ah.
Riwaayaddani sidoo kale waxay sheegaysaa in Ibn Cumar masaska dili jiray dabadeedna joojiyay markii Abuu Lubaaba u sheegay.
Sahih al-Bukhari · #3312 (Sahih)Riwaayaddanina waxay ka warramaysaa ficilkii hore ee Ibn Cumar iyo tilmaantii dambe ee Nabiga ﷺ ee ku saabsan masaska.
Sahih al-Bukhari · #3309 (Sahih)Xadiiskani wuxuu sheegayaa in abtar uu yahay mas la dilayo, sidaasna wuxuu ku caddaynayaa mid ka mid ah waxyaabaha laga reebay.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.