Sahih al-Bukhari, xadiiska 5349
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ، أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، قَالَ قُلْتُ لاِبْنِ عُمَرَ رَجُلٌ قَذَفَ امْرَأَتَهُ فَقَالَ فَرَّقَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَيْنَ أَخَوَىْ بَنِي الْعَجْلاَنِ وَقَالَ " اللَّهُ يَعْلَمُ أَنَّ أَحَدَكُمَا كَاذِبٌ، فَهَلْ مِنْكُمَا تَائِبٌ ". فَأَبَيَا، فَقَالَ " اللَّهُ يَعْلَمُ أَنَّ أَحَدَكُمَا كَاذِبٌ، فَهَلْ مِنْكُمَا تَائِبٌ ". فَأَبَيَا، فَفَرَّقَ بَيْنَهُمَا. قَالَ أَيُّوبُ فَقَالَ لِي عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ فِي الْحَدِيثِ شَىْءٌ لاَ أَرَاكَ تُحَدِّثُهُ قَالَ قَالَ الرَّجُلُ مَالِي. قَالَ " لاَ مَالَ لَكَ، إِنْ كُنْتَ صَادِقًا فَقَدْ دَخَلْتَ بِهَا، وَإِنْ كُنْتَ كَاذِبًا فَهْوَ أَبْعَدُ مِنْكَ ".
Waxaa nooga warramay Camru bin Zuraarah, waxaa noo sheegay Ismaaciil, oo ka weriyey Ayuub, oo ka weriyey Saciid bin Jubayr, wuxuu yiri: Waxaan ku iri Ibnu Cumar: 'Nin baa xaaskiisa ku eedeeyey sinmo.' Wuxuu yiri: 'Nabiga Allah ﷺ wuxuu kala soocay labadii qof ee reer Banii Cajlaan, wuxuuna yiri:
"Allah waa og yahay in midkiin uu beenaale yahay, ee ma jiraa midkiin oo towbad keenaya?" Way diideen. Markaasuu haddana yiri: "Allah waa og yahay in midkiin uu beenaale yahay, ee ma jiraa midkiin oo towbad keenaya?" Way diideen, markaasuu kala soocay.' Ayuub wuxuu yiri: Camru bin Diinaar baa igu yiri: 'Xadiiskan waxaa ku jira shay aan arko inaadan sheegin.' Wuxuu yiri: Ninkii baa yiri: 'Maalkaygii maxaa ka dhacaya?' Nabigu ﷺ wuxuu yiri: 'Maal kuma lihid; haddaad run sheegtay waad la gashay (xaaskaaga), haddaadna beenaale tahayna way kaa sii fog tahay.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Markii la sameeyey liʿān, Nebigu ﷺ wuxuu kala saaray labada is qaba, wuxuuna diiday in meherka loo celiyo ninka.
Xadiisku wuxuu ka hadlayaa lammaanihii reer Banu al-Ajlan: ninku wuxuu xaaskiisa ku eedeeyey sino, Nebiguna ﷺ wuxuu u soo jeediyey inay toobad keenaan ka hor inta uusan kala saarin.
Habraac shareeco ah oo labada is qaba dhaar ku kala sheegtaan eedda sinada iyo diidmadeeda, arrintana Alle u daayaan.
Hadiyadda guurka ee ninku ku waajibayo xaaskiisa.
Culimada hore waxay ka fahmeen in liʿāntu tahay habraac sharci ah oo la aqoonsan yahay marka labada is qaba dhexdooda lagu eedeeyo sino, isla markaana garsooruhu dabadeed kala diri karo guurka. Hadalka ku saabsan meherku wuxuu muujinayaa in ninku aanu dib u qaadan karin: haddii eeddiisu run tahay, guurku wuu dhacay; haddii uu been sheegayna, xaq uu ku dalbado wuu ka sii yaraanayaa. Madhhabyadu waxay fiqhigooda kaga hadlaan saamaynta sharci iyo shuruudaha habraaca oo faahfaahsan; werintani oggolaansho uma aha in qofku keligiis eed u qaato mid la xaqiijiyey.
- Ha ku degdegin inaad lammaanahaaga eedeyso; eedaha culus kala hadal hay’adaha diimeed iyo sharci ee awoodda u leh.
- Khilaafka guurka ama meherka ha ku dhaqaaqin tallaabo adiga kuu gaar ah; la tasho khabiir oo raac habraaca jira.
- Toobaddu weli waa muhiim: qofkii been sheegay waa inuu eedda ka noqdaa oo Alle dembi-dhaaf weydiistaa.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.