Sahih al-Bukhari, xadiiska 664
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Aisha
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ الأَسْوَدُ قَالَ كُنَّا عِنْدَ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ فَذَكَرْنَا الْمُوَاظَبَةَ عَلَى الصَّلاَةِ وَالتَّعْظِيمَ لَهَا، قَالَتْ لَمَّا مَرِضَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَرَضَهُ الَّذِي مَاتَ فِيهِ، فَحَضَرَتِ الصَّلاَةُ فَأُذِّنَ، فَقَالَ " مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ ". فَقِيلَ لَهُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ أَسِيفٌ، إِذَا قَامَ فِي مَقَامِكَ لَمْ يَسْتَطِعْ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ، وَأَعَادَ فَأَعَادُوا لَهُ، فَأَعَادَ الثَّالِثَةَ فَقَالَ " إِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ، مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ ". فَخَرَجَ أَبُو بَكْرٍ فَصَلَّى، فَوَجَدَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مِنْ نَفْسِهِ خِفَّةً، فَخَرَجَ يُهَادَى بَيْنَ رَجُلَيْنِ كَأَنِّي أَنْظُرُ رِجْلَيْهِ تَخُطَّانِ مِنَ الْوَجَعِ، فَأَرَادَ أَبُو بَكْرٍ أَنْ يَتَأَخَّرَ، فَأَوْمَأَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَنْ مَكَانَكَ، ثُمَّ أُتِيَ بِهِ حَتَّى جَلَسَ إِلَى جَنْبِهِ. قِيلَ لِلأَعْمَشِ وَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي وَأَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي بِصَلاَتِهِ، وَالنَّاسُ يُصَلُّونَ بِصَلاَةِ أَبِي بَكْرٍ فَقَالَ بِرَأْسِهِ نَعَمْ. رَوَاهُ أَبُو دَاوُدَ عَنْ شُعْبَةَ عَنِ الأَعْمَشِ بَعْضَهُ. وَزَادَ أَبُو مُعَاوِيَةَ جَلَسَ عَنْ يَسَارِ أَبِي بَكْرٍ فَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي قَائِمًا.
Waxaa nooga warramay Cumar bin Xafsi bin Ghiyaath, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay aabbahay, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Al-Acmash, oo ka weriyey Ibraahiim, wuxuu yiri Al-Aswad: Waxaan la joognay Caasha (Alla ha ka raalli noqdee), waxaana ka wada hadalnay ku dadaalka salaadda iyo sharfiddeeda. Waxay tiri: Markii uu Rasuulka Allaah ﷺ bukooday bukashadiisii ugu dambaysay ee uu u dhintay, xilligii salaadda ayaa la gaaray, markaasaa adinkii la bixiyey. Wuxuu yiri: 'Amra Abu Bakar inuu dadka tujiyo.' Waxaa lagu yiri: 'Abu Bakar waa nin jilicsan, haddii uu maqaamkaaga istaago ma awoodi karo inuu dadka tujiyo.' Wuu ku celiyey amarkii, wayna ku celiyeen jawaabtii. Markii saddexaad buu ku celiyey, wuxuuna yiri: 'Idinku waxaad tihiin saaxiibbadii Yuusuf! Amra Abu Bakar inuu dadka tujiyo.' Markaasuu Abu Bakar soo baxay oo tukaday. Intaas kadib, Nabigu ﷺ wuxuu dareemay fudeyd naftiisa ah, wuuna soo baxay isagoo ay laba nin garab socdaan, anigoo mooda inaan arkayo labadiisa lugood oo xanuun dartood dhulka ku jiiday. Abu Bakar wuxuu damcay inuu dib u hatago, laakiin Nabigu ﷺ wuxuu u tilmaamay inuu meeshiisa joogo. Kadibna Nabiga ﷺ waa la keenay ilaa uu ka fariistay dhinaciisa. Waxaa la weydiiyey Al-Acmash: 'Nabigu ﷺ ma tukanayey iyadoo Abu Bakar uu ku dayanayo salaaddiisa, dadkuna ay ku dayanayaan salaadda Abu Bakar?' Madaxa ayuu ku luqluqday isagoo leh 'Haa'. Abuu Daawuud wuxuu ka weriyey Shucbah, oo ka weriyey Al-Acmash qaar ka mid ah. Abuu Mucawiyahna wuxuu ku daray: Wuxuu fariistay bidixda Abu Bakar, Abu Bakarna wuxuu tukanayey isagoo taagan.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu Abu Bakr u magacaabay inuu jamaacada salaadda hoggaamiyo.
Intii lagu jiray xanuunkii ugu dambeeyay ee Nabiga ﷺ, waxaa la gaaray waqtigii salaadda. Wuxuu amray in Abu Bakr dadka salaadda ka hormaro; dabadeed Nabiga ﷺ laftiisu isagoo fadhiya ayuu salaadda kaga qaybgalay dhinaca Abu Bakr.
Waa baaqa tilmaamaya in waqtigii salaaddu galay.
Halkan waxaa loola jeedaa in Abu Bakr aad u khushuuci jiray, si fududna u ooyi jiray marka uu tukanayo.
Tixraac dumarkii ku jira qisada Yuusuf ee aan hadalkooda iyo dhaqankooda si fiican u xakamayn; hadalku wuxuu canaananayay diidmada soo noqnoqotay.
Culimada waxay xadiiskan ka fahmeen in imaamku jamaacada hoggaamiyo, iyo in Nabigu ﷺ si cad Abu Bakr ugu magacaabay hawshaas. Werintu sidoo kale waxay muujinaysaa in qof fadhiya uu imaam u noqon karo jamaacada, iyadoo imaam taagan uu raacayo; fuqahadu waxay ka hadleen sida saxda ah ee arrintan loo dabaqayo iyo shuruudaheeda. Afarta madhhab ee Sunnigu waxay aqoonsan yihiin ansaxnimada salaadda jamaacada marka la jiro xanuun, inkastoo ay ku kala aragti duwan yihiin faahfaahinta qaabka uu imaamku iyo dadka raacayaa u tukanayaan.
- Marka xanuun ama maqnaansho jirto, waqtigeeda u magacaab qof ku habboon inuu salaadda jamaacada hoggaamiyo.
- Salaadda ku raac imaamka, kuna dhaqaaq tilmaamihiisa, xitaa marka xaaladdu is beddesho.
- Waqtiyada salaadda si dhab ah u ilaali, salaaddana maalin kasta meel joogto ah sii, xitaa duruufaha adag.
Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa Nabiga ﷺ oo xanuunkiisii ugu dambeeyay salaadda fadhiya ku oogay, dadkuna gadaashiisa ku tukanayeen.
Sahih al-Bukhari · #663 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay ka hadlaysaa salaadda masaajidka, waxayna sii xoojinaysaa muhiimadda salaadda jamaacada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.