Sahih al-Bukhari, xadiiska 6710
Waxaa weriyey Abu Huraira. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Muhammad ibn Mahbubwuxuu u sheegay al‑Bukhariمُحَمَّدُ بْنُ مَحْبُوبٍ
- 2Abd al‑Wahidعَبْدُ الْوَاحِدِ
- 3Ma'marمَعْمَرٌ
- 4Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 5Humayd ibn Abd ar‑Rahmanحُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ
- 6Abu Hurayraأَبِي هُرَيْرَةَ
- 7Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَحْبُوبٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ، حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ هَلَكْتُ. فَقَالَ " وَمَا ذَاكَ ". قَالَ وَقَعْتُ بِأَهْلِي فِي رَمَضَانَ. قَالَ " تَجِدُ رَقَبَةً ". قَالَ لاَ. قَالَ " هَلْ تَسْتَطِيعُ أَنْ تَصُومَ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ ". قَالَ لاَ. قَالَ " فَتَسْتَطِيعُ أَنْ تُطْعِمَ سِتِّينَ مِسْكِينًا ". قَالَ لاَ. قَالَ فَجَاءَ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ بِعَرَقٍ ـ وَالْعَرَقُ الْمِكْتَلُ فِيهِ تَمْرٌ ـ فَقَالَ " اذْهَبْ بِهَذَا، فَتَصَدَّقْ بِهِ ". قَالَ عَلَى أَحْوَجَ مِنَّا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا بَيْنَ لاَبَتَيْهَا أَهْلُ بَيْتٍ أَحْوَجُ مِنَّا. ثُمَّ قَالَ " اذْهَبْ، فَأَطْعِمْهُ أَهْلَكَ ".
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Maxbuub, waxaa nooga warramay Cabdul-Waaxid, waxaa nooga warramay Macmar, oo ka weriyey Az-Zuhri, oo ka weriyey Xumayd bin Cabdirraxmaan, oo ka weriyey Abuu Hurayrah – raalli ha ka noqdo Allaah – wuxuu yiri: Nin baa u yimid Rasuulka Allaah ﷺ wuxuuna yiri,
"Waan halaagsamay!" Markaasuu Nabigu ﷺ ku yiri, "Maxaa dhacay?" Wuxuu yiri, "Waxaan la galmooday xaaskaygii anigoo sooman bisha Ramadaan." Nabigu ﷺ wuxuu yiri, "Ma heli kartaa addoon aad xorayso?" Wuxuu yiri, "Maya." Nabigu ﷺ wuxuu yiri, "Ma kari kartaa inaad laba bilood oo isku xiga soonto?" Wuxuu yiri, "Maya." Nabigu ﷺ wuxuu yiri, "Ma kari kartaa inaad lixdan masaakiin ah quudiso?" Wuxuu yiri, "Maya." Markaasaa nin Ansaari ah wuxuu keenay weel weyn oo timir ah. Nabigu ﷺ wuxuu yiri, "Qaado tan oo sadaqeysta." Ninkii wuxuu yiri, "Kuwaan ka sii baahan baan siinayaa, Rasuulkii Allow ﷺ? Waxaan ku dhaartay Kan xaqa kugu soo diray, ma jiro reer labada buur ee Madiina dhexdooda ku yaal oo annaga ka sii baahan." Markaasuu Nabigu ﷺ yiri, "Tag oo ehelkaaga ku quudi."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qofkii maalinta Ramadaan galmo sameeya, waxaa u yaal kafaaro loo kala hormariyey, waxaana la caawiyaa haddii uu awoodi waayo.
Nin ayaa Nabiga ﷺ u sheegay inuu maalintii soonka ee Ramadaan xaaskiisa u galmooday. Nabiga ﷺ wuxuu weydiiyey awooddiisa inuu guto kafaarada waajibka ah.
Magdhaw diini ah oo loo asteeyey xadgudub gaar ah.
Dambiil weyn; halkan timir ayaa ka buuxday.
Wax bixin ama samafal ikhtiyaari ah.
Culimadu waxay xadiiskan ka fahmeen in galmada si kas ah loo sameeyo maalintii Ramadaan ay tahay xadgudub culus oo kafaaro keena. Tallaabooyinka la sheegay waa in addoon la xoreeyo, laba bilood oo xiriir ah la soomo, iyo in la quudiyo lixdan qof oo baahan; mad-habyadu waxay ka doodaan kala horraynta iyo shuruudaha saxda ah. Wadahadalku wuxuu kaloo muujinayaa in Nabiga ﷺ tixgeliyey awoodda qofka: markii ninku awoodi waayey inuu midkoodna sameeyo, qoyskiisuna sabool noqday, waxaa loo oggolaaday inuu timirta qoyskiisa siiyo.
- Marka aad gasho gef culus, talo ka raadso qof aqoon u leh, hana qarin xaqiiqooyinka lagama maarmaanka u ah xukun sax ah.
- Qofka ay waajib ku tahay kafaaro ha si daacad ah u qiimeeyo waxa uu dhab ahaan awoodi karo, hana raaco tilmaanta diineed ee khusaysa.
- Qoysaska baahan ku caawi si sharaf leh, markaad samafal bixinaysana tixgeli baahida ka jirta gurigaaga.
Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu bixinayaa warin la mid ah qisada ninkii Ramadaan galmo sameeyey ee u yimid Nabiga ﷺ.
Sahih al-Bukhari · #6711 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi sidoo kale wuxuu ka hadlayaa ninkii soonkiisa ku jebiyey galmo Ramadaan gudaheeda iyo kafaarada waajibka ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.