Sahih al-Bukhari, xadiiska 7372
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
وَحَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي الأَسْوَدِ، حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أُمَيَّةَ، عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ صَيْفِيٍّ، أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا مَعْبَدٍ، مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ يَقُولُ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ، يَقُولُ لَمَّا بَعَثَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مُعَاذًا نَحْوَ الْيَمَنِ قَالَ لَهُ " إِنَّكَ تَقْدَمُ عَلَى قَوْمٍ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ فَلْيَكُنْ أَوَّلَ مَا تَدْعُوهُمْ إِلَى أَنْ يُوَحِّدُوا اللَّهَ تَعَالَى فَإِذَا عَرَفُوا ذَلِكَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ فَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِهِمْ وَلَيْلَتِهِمْ، فَإِذَا صَلُّوا فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ زَكَاةً فِي أَمْوَالِهِمْ تُؤْخَذُ مِنْ غَنِيِّهِمْ فَتُرَدُّ عَلَى فَقِيرِهِمْ، فَإِذَا أَقَرُّوا بِذَلِكَ فَخُذْ مِنْهُمْ وَتَوَقَّ كَرَائِمَ أَمْوَالِ النَّاسِ ".
Waxaa ii warramay Cabdullaahi bin Abii Al-Aswad, waxaa noo warramay Al-Fadl bin Al-Calaa’, waxaa noo warramay Ismaaciil bin Umayyah, oo ka weriyey Yaxye bin Cabdullaahi bin Muxammad bin Sayfiyyin, inuu maqlay Abuu Macbad, oo ahaa addoonkii Ibnu Cabbaas, oo leh: Waxaan maqlay Ibnu Cabbaas oo leh: Markii Nebigu ﷺ uu Mucaad u diray dhanka Yaman, wuxuu ku yiri:
"Waxaad u tegaysaa qowm ka mid ah Ahlu Kitaabka, marka ha noqoto waxa ugu horreeya ee aad ugu yeertid inay Alle kaliya caabudaan (Tawxiid). Haddii ay taas gartaan, u sheeg in Alle ku waajibiyey shan salaadood maalintooda iyo habeenkooda. Haddii ay tukadaan, u sheeg in Alle ku waajibiyey Sakada xoolahooda, taas oo laga qaado taajirkooda laguna celiyo faqiirkooda. Haddii ay taas oggolaadaan, ka qaado, laakiin ka fogow xoolaha dadka kuwa ugu qaalisan."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Dacwadu waxay ka bilaabataa towxiidka, dabadeedna salaadda iyo sakada.
Nabiga ﷺ ayaa Mucaad ibn Jabal u diray Yaman, wuxuuna siiyey tilmaamo ku saabsan dacwadiisa uu u jeedinayo Ahlu Kitaabka.
In Alle keliya la qiro oo la caabudo, iyada oo aan cidna lala wadaajin.
Sadaqada waajibka ah ee laga bixiyo hanti cayiman, looguna talagalay dadka xaqa u leh.
Alaabta dadka ugu wanaagsan uguna qiimaha badan; cashuur-ururiyuhu xaq uma laha inuu kuwaas u xusho sakada.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in dacwadu ka bilaabato towxiidka, dabadeedna laga hadlo cibaadooyinka waajibka ah, oo ay ku jiraan salaadda iyo sakadu. Kala horrayntani waxay caddaynaysaa in aasaaska iimaanku mudnaanta leeyahay, iyadoo wax loo sharraxayo tallaabo tallaabo. Waxa kale oo laga fahmayaa in sakada laga qaado dadka ladan, lana siiyo masaakiinta, iyo in cashuur-ururiyuhu caddaalad ku dhaqmo oo aanu hantida ugu wanaagsan gaar u dooran. Madhaahibta fiqigu waxay aqoonsan yihiin waajibnimada sakada, waxayna ka hadlayaan shuruudaheeda gaarka ah, qaybaha dadka xaqa u leh iyo sida loo qaybiyo, iyagoo ku salaynaya daliillada kale ee guud.
- Marka aad Islaamka sharraxayso, ka bilow asaaskiisa: Alle keliya caabud.
- Cibaadooyinka iimaanka tallaabo tallaabo u sharrax, caddee waxa waajibka ah.
- Sakada si caddaalad ah uga qaad: raac xeerarka, hana iska dooran hantida ugu qiimaha badan.
Werintan saxiixa ahi iyaduna waxay xusaysaa in dadka loogu yeedho iimaanka, salaadda iyo sakada, waxayna dhammaystiraysaa tilmaamaha wax-ku-oolka ah.
Sahih al-Bukhari · #7371 (Sahih)In weriyuhu iyo xaaladdu ay wadaagaan waxay inaga caawinaysaa in tilmaamaha dacwada iyo kala horraynta waajibaadka la is barbar akhriyo.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.