Sahih Muslim, xadiiska 2300
Waxaa weriyey Abu Dharr. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Dharr
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنِ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ، عَنْ أَبِي ذَرٍّ، قَالَ انْتَهَيْتُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ جَالِسٌ فِي ظِلِّ الْكَعْبَةِ . فَلَمَّا رَآنِي قَالَ " هُمُ الأَخْسَرُونَ وَرَبِّ الْكَعْبَةِ " . قَالَ فَجِئْتُ حَتَّى جَلَسْتُ فَلَمْ أَتَقَارَّ أَنْ قُمْتُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِدَاكَ أَبِي وَأُمِّي مَنْ هُمْ قَالَ " هُمُ الأَكْثَرُونَ أَمْوَالاً إِلاَّ مَنْ قَالَ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا - مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهِ وَعَنْ يَمِينِهِ وَعَنْ شِمَالِهِ - وَقَلِيلٌ مَا هُمْ مَا مِنْ صَاحِبِ إِبِلٍ وَلاَ بَقَرٍ وَلاَ غَنَمٍ لاَ يُؤَدِّي زَكَاتَهَا إِلاَّ جَاءَتْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ أَعْظَمَ مَا كَانَتْ وَأَسْمَنَهُ تَنْطِحُهُ بِقُرُونِهَا وَتَطَؤُهُ بِأَظْلاَفِهَا كُلَّمَا نَفِدَتْ أُخْرَاهَا عَادَتْ عَلَيْهِ أُولاَهَا حَتَّى يُقْضَى بَيْنَ النَّاسِ " .
Waxaa nooga warramay Abu Bakr bin Abi Shaybah, waxaa nooga warramay Wakiic, waxaa nooga warramay Al-Acmash, oo ka weriyey Al-Macrur bin Suwayd, oo ka weriyey Abu Darr, wuxuu yiri: Waxaan u imid Nebiga ﷺ isagoo fadhiya hooska Kacbada. Markii uu i arkay wuxuu yiri:
"Iyagu waa kuwa ugu khasaaraha badan, Rabbiga Kacbada baan ku dhaartaye!" Wuxuu yiri: Markaas waan u imid oo waan fadhiistay, laakiin waan degi waayay oo waan istaagay, waxaanan idhi: "Rasuulka Allow, aabbahay iyo hooyaday ha kuu furtaan, waa kuwee iyagu?" Wuxuu yiri: "Waa kuwa xoolaha ugu badan leh, marka laga reebo kuwa sidaas u bixiya (xagga hore, xagga dambe, xagga midig iyo xagga bidix) — waana tiro yar. Ma jiro qof leh geel, lo’ ama adhi oo aan zakadiisa bixin, maalinta Qiyaamana way u iman doonaan iyagoo ka weyn kana buuran sidii hore, waxayna ku dhufan doonaan geesahooda, waxayna ku tuman doonaan qoobabkooda. Marka uu dhammaado kii ugu dambeeyay, kii ugu horreeyay ayaa ku soo noqon doona ilaa inta dadka laga xukumayo."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Hantidu waxay isu beddeshaa khasaare marka zakada la bixin waayo oo aan si deeqsinimo leh wax loo bixin.
Cibaado waajib ah oo qofku qayb go'an oo ka mid ah hanti gaar ah siiyo dadka xaqa u leh.
Dadka hanti badan leh ee bakhaylnimo iyo dayaca waajibaadkooda darteed ku lumiya ajarkooda.
Culimada waxay ka fahmeen in hanti badani keligeed aanay ahayn mudnaan ama wax lagu canaanto; waxa go’aamiya waa in qofku bixiyo zakada waajibka ah oo hantidiisa si ikhtiyaari ah ugu adeegsado dadka kale. Digniinta ku saabsan xooluhu waxay tilmaamaysaa ciqaabta ka dhalata zakada laga qariyo xoolaha ku waajibay. Madhhabyadu way ku kala duwan yihiin faahfaahinta shuruudaha iyo xisaabinta, laakiin waxay isku raacsan yihiin waajibnimada zakada marka shuruudaheedu buuxsamaan.
- Sannad kasta hubi in hantidaadu zakadu ku waajibto iyo in kale, dabadeedna waqtigeeda ku bixi inta kugu waajibta.
- Zakada waajibka ah ka sokow, qayb ka mid ah dakhligaaga si ula kac ah ugu qoondee dadka baahan.
- Barwaaqada dhaqaale ha ku qiimayn oo keliya inta hantidaadu le’eg tahay, ee sidoo kale eeg sida aad u maamusho.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.