Sahih Muslim, xadiiska 330
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ - وَاللَّفْظُ لأَبِي بَكْرٍ قَالَ إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الآخَرَانِ، حَدَّثَنَا - وَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ آدَمَ بْنِ سُلَيْمَانَ، مَوْلَى خَالِدٍ قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ، يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ { وَإِنْ تُبْدُوا مَا فِي أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ} قَالَ دَخَلَ قُلُوبَهُمْ مِنْهَا شَىْءٌ لَمْ يَدْخُلْ قُلُوبَهُمْ مِنْ شَىْءٍ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " قُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَسَلَّمْنَا " . قَالَ فَأَلْقَى اللَّهُ الإِيمَانَ فِي قُلُوبِهِمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { لاَ يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلاَّ وُسْعَهَا لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ رَبَّنَا لاَ تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا} قَالَ قَدْ فَعَلْتُ { رَبَّنَا وَلاَ تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنَا} - قَالَ قَدْ فَعَلْتُ { وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنْتَ مَوْلاَنَا} قَالَ قَدْ فَعَلْتُ .
Waxaa nooga warramay Abu Bakr bin Abi Shaybah, iyo Abu Kurayb, iyo Isxaaq bin Ibraahiim — erayaduna waa kuwa Abu Bakr; Isxaaq wuxuu yiri: 'Waa naloo warramay,' labada kalena waxay yiraahdeen: 'Waa noo sheegay' — Wakiic, oo ka weriyey Sufyaan, oo ka weriyey Aadam bin Sulaymaan, mowlaa Khaalid. Wuxuu yiri: Waxaan maqlay Saciid bin Jubayr oo ka warramaya Ibnu Cabbaas. Wuxuu yiri: Markii la soo dejiyey aayaddan: {Haddaad muujisaan waxa naftiinna ku jira ama aad qarsataan, Allaah wuu idinkula xisaabtami doonaa}, waxaa quluubtooda galay wax aan hore u gelin. Markaas Nebigu ﷺ wuxuu yiri: 'Dhaha: Waannu maqalnay waanna adeecnnay waanna isu dhiibnay.' Wuxuu yiri: Markaas Allaah wuxuu quluubtooda ku riday iimaanka, oo Allaah kor ahaaye wuxuu soo dejiyey aayaddan: {Allaah naf uguma takliifo wax aan awooddeeda ahayn. Waxay kasbatay ayaa u sugnaaday, waxay kasbatayna way ku leedahay. Rabbigayoow, ha noo qaban haddaan illownno ama aan khaladno} — Wuxuu yiri: 'Waan sameeyey.' {Rabbigayoow, ha nagu rarin culays sidii aad ugu rartay kuwii naga horreeyey} — Wuxuu yiri: 'Waan sameeyey.' {Noo dambi dhaaf, noo naxariiso, adigu waxaad tahay Mowlahayaga} — Wuxuu yiri: 'Waan sameeyey.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Mu'miniintu waxay aqbaleen amarka Allah, waxayna ka heleen degganaansho mas'uuliyaddooda ku saabsan.
Markii la soo dejiyey aayadda ka hadlaysa in lagula xisaabtamo waxa dadku naftooda ku qariyaan (Qur'aanka 2:284), saxaabadu aad bay uga welweleen. Nebigu ﷺ wuxuu baray inay kaga jawaabaan iimaan iyo isu-dhiibid. Dabadeed waxaa la soo dejiyey Qur'aanka 2:286.
Mu'miniintu waxay aqbalaan hanuunka Allah, waxayna ku dadaalaan inay ku dhaqmaan.
Waxa qofku ku mutaysto doorashooyinkiisa iyo camalladiisa.
Waajib ama imtixaan adag oo qof la saaro.
Culimadu waxay sharxaan in aayaduhu caddeeyaan mas'uuliyadda: Allah qofna kuma waajibiyo wax ka badan awooddiisa, wuxuuna dadka kula xisaabtamaa waxa ay kasbadaan. Ducada ku jirta Qur'aanka 2:286 waxay mu'miniinta baraysaa inay Allah ka baryaan dembi-dhaaf, naxariis iyo fududayn. Weedha 'Waan yeelay' waxay xaqiijinaysaa in ducadaas la aqbalay. Xadiisku wuxuu ammaanayaa adeecidda iyo tawakkulka, mana aha in fikradaha aan la kasin loola mid dhigo camallo ula kac ah.
- Markaad amar ku aragto mid adag, aqoon raadso oo Allah kaalmo weydiiso halkii aad hanuunka diidi lahayd.
- Si joogto ah Allah uga bari dembi-dhaaf iyo naxariis, adigoo adeegsanaya ducada Qur'aanka 2:286.
- Ku foognoow doorashooyinka iyo camallada ula kaca ah; fikradaha aan la kasin yaanay sabab la'aan kuu quusin.
Werintan saxiixa ahi waxay iyaduna ka hadlaysaa soo degista aayadaha Suuratul-Baqara, waxayna caddaynaysaa jawaabta mu'miniinta.
Sahih Muslim · #329 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay la jaanqaadaysaa sharaxaadda naxariista Allah iyo culaysyada uu ummadda ka fududeeyo.
Sahih Muslim · #331 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay si toos ah ugu xigtaa wararkan Kitaabka Iimaanka, waxayna faahfaahin dheeraad ah ka bixinaysaa waxyiga laga hadlayo.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.