Kitaabka Musaaqaada · Sahih Muslim

Sahih Muslim, xadiiska 4061

Waxaa weriyey Ubadah ibn al-Samit. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Kitaabka Musaaqaada
صحيح مسلم
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Ubadah ibn al-Samit

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْقَوَارِيرِيُّ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، قَالَ كُنْتُ بِالشَّامِ فِي حَلْقَةٍ فِيهَا مُسْلِمُ بْنُ يَسَارٍ فَجَاءَ أَبُو الأَشْعَثِ قَالَ قَالُوا أَبُو الأَشْعَثِ أَبُو الأَشْعَثِ ‏.‏ فَجَلَسَ فَقُلْتُ لَهُ حَدِّثْ أَخَانَا حَدِيثَ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ ‏.‏ قَالَ نَعَمْ غَزَوْنَا غَزَاةً وَعَلَى النَّاسِ مُعَاوِيَةُ فَغَنِمْنَا غَنَائِمَ كَثِيرَةً فَكَانَ فِيمَا غَنِمْنَا آنِيَةٌ مِنْ فِضَّةٍ فَأَمَرَ مُعَاوِيَةُ رَجُلاً أَنْ يَبِيعَهَا فِي أَعْطِيَاتِ النَّاسِ فَتَسَارَعَ النَّاسُ فِي ذَلِكَ فَبَلَغَ عُبَادَةَ بْنَ الصَّامِتِ فَقَامَ فَقَالَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَنْهَى عَنْ بَيْعِ الذَّهَبِ بِالذَّهَبِ وَالْفِضَّةِ بِالْفِضَّةِ وَالْبُرِّ بِالْبُرِّ وَالشَّعِيرِ بِالشَّعِيرِ وَالتَّمْرِ بِالتَّمْرِ وَالْمِلْحِ بِالْمِلْحِ إِلاَّ سَوَاءً بِسَوَاءٍ عَيْنًا بِعَيْنٍ فَمَنْ زَادَ أَوِ ازْدَادَ فَقَدْ أَرْبَى ‏.‏ فَرَدَّ النَّاسُ مَا أَخَذُوا فَبَلَغَ ذَلِكَ مُعَاوِيَةَ فَقَامَ خَطِيبًا فَقَالَ أَلاَ مَا بَالُ رِجَالٍ يَتَحَدَّثُونَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَحَادِيثَ قَدْ كُنَّا نَشْهَدُهُ وَنَصْحَبُهُ فَلَمْ نَسْمَعْهَا مِنْهُ ‏.‏ فَقَامَ عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِ فَأَعَادَ الْقِصَّةَ ثُمَّ قَالَ لَنُحَدِّثَنَّ بِمَا سَمِعْنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَإِنْ كَرِهَ مُعَاوِيَةُ - أَوْ قَالَ وَإِنْ رَغِمَ - مَا أُبَالِي أَنْ لاَ أَصْحَبَهُ فِي جُنْدِهِ لَيْلَةً سَوْدَاءَ ‏.‏ قَالَ حَمَّادٌ هَذَا أَوْ نَحْوَهُ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Cubaydullaahi bin Cumar al-Qawaariirii, waxaa nooga warramay Xammaad bin Zayd, ka soo xigtay Ayuub, ka soo xigtay Abuu Qilaabah, wuxuu yiri: Waxaan joogay Shaam anigoo ku jira gole aqoon oo uu ku sugnaa Muslim bin Yasaar. Markaasaa yimid Abuu al-Ashcath, dadkiina waxay yiraahdeen: 'Abuu al-Ashcath! Abuu al-Ashcath!' Wuu fariistay, markaasaan ku iri: 'U sheeg walaalkeen xadiiska Cubaadah bin as-Saamit.' Wuxuu yiri: 'Haa, waxaan galnay dagaal iyadoo dadka uu hoggaaminayo Mucawiyah, waxaanan helnay ganiimo badan. Waxyaabihii aan helnay waxaa ka mid ahaa weelal lacag ah. Mucawiyah wuxuu amray nin inuu u iibiyo dadka si mushaar loogu siiyo. Dadkiina way ku degdegeen arrintaas. Arrintii waxay gaartay Cubaadah bin as-Saamit, wuu istaagay oo wuxuu yiri:

"Waxaan maqlay Rasuulka Allah ﷺ oo reebaya in dahabka dahab lagu beddelo, lacagta lacag lagu beddelo, sarreenka sarreen lagu beddelo, shaciirka shaciir lagu beddelo, timirta timir lagu beddelo, iyo cusbadaba cusbada lagu beddelo, haddaanay ahayn siman-siman iyo isku mid, isla markaana la is dhaafsanayo gacan-ku-gacan. Kii wax ku dara ama wax lagu daro wuxuu sameeyay ribo." Dadkiina way celiyeen wixii ay qaateen. Arrintii waxay gaartay Mucawiyah, wuu istaagay oo khudbeeyay, wuxuuna yiri: "Maxay tahay xaaladda ragga ka sheekeynaya Rasuulka Allah ﷺ axaadiis aanan annagu maqal inkastoo aan goobjoog u ahayn oo la soconnay?" Markaasaa istaagay Cubaadah bin as-Saamit, wuxuuna ku celiyay qisadii, kadibna wuxuu yiri: "Waan ka sheekayn doonnaa waxaan ka maqalnay Rasuulka Allah ﷺ xitaa haddii ay Mucawiyah ka xumaato—ama wuxuu yiri 'xitaa hadduu ka caroodo'—waxba igama gelin haddaan habeen madow ciidankiisa ka mid noqon waayo." Xammaad wuxuu yiri: Sidan ama wax la mid ah.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Isku beddel badeecooyinka ribawiga ah ee isku nooca ah isla markiiba, qaddarro isle’egna.

Asalka iyo sababta

Intii lagu jiray duullaan uu hoggaaminayay Mucaawiyah, ayaa alaab lacag ah oo laga helay qaniimadii dagaalka la iibinayay si loo bixiyo mushaharka ciidanka. Cubada ibn as-Saamit ayaa arrintaas ka horyimid isagoo daliishanaya hadalkii Nabiga ﷺ, kaddibna iibsadayaashu way celiyeen alaabtii.

Erayada adag oo la sharxay
riba

Ribo ama dulsaar xaaraan ah; halkan waxaa loola jeedaa faa’iido xaaraan ah oo laga helo is-weydaarsiga badeecooyin gaar ah.

isku mid iyo isku qaddar

Marka la kala beddelanayo badeecooyin isku nooc ah oo la sheegay, qaddarradu waa inay isle’ekaadaan.

gacan-ka-gacan

Labada dhinacba badeecooyinka isla markiiba ayay kala wareegayaan, dib-u-dhac la’aan.

Waxa culimadu ka fahmeen

Fuquhadii hore waxay werintan ka fahmeen in dahabka dahab lagula kala beddeli karo oo keliya qaddar isle’eg iyo isla markiiba, sidaas oo kale naxaasta iyo lacagta. Qoraalku isla xeerkan wuxuu u adeegsanayaa qamadiga, shaciirka, timirta iyo milixda. Marka la kala beddelanayo badeecooyin kala duwan oo ka tirsan qaybahaan, waxaa jira xeerar dheeraad ah; fuqahadu waxay kaga hadlaan qaybaha ribada iyo sarifka. Madh-habyadu way ku kala duwan yihiin saldhigga fiqiga ee lagu ballaariyo qaybahan, hase yeeshee waxay adkeeyaan ka fogaanshaha ribada iyo dib-u-dhaca xaaraanta ah ee macaamilladaas. Waxa kale oo laga dheehanayaa in saxaabi uu si cad u sixi karay go’aan maamul oo ka hor imanaya aqoonta uu u lahaa hadalka Nabiga ﷺ.

Casharrada maanta
  1. Markaad kala beddelanayso dahab, lacag ama badeecooyinka kale ee la sheegay, hubi qaddarka iyo waqtiga kala-wareejinta labadaba.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.