Kitaabka Dhaarta, Muxaaribiinta iyo Qisaasta · Sahih Muslim

Sahih Muslim, xadiiska 4394

Waxaa weriyey Al-Mughira ibn Shu'ba. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Kitaabka Dhaarta, Muxaaribiinta iyo Qisaasta
صحيح مسلم
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Al-Mughira ibn Shu'ba

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، حَدَّثَنَا مُفَضَّلٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عُبَيْدِ بْنِ نُضَيْلَةَ، عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ، ‏.‏ أَنَّ امْرَأَةً، قَتَلَتْ ضَرَّتَهَا بِعَمُودِ فُسْطَاطٍ فَأُتِيَ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَضَى عَلَى عَاقِلَتِهَا بِالدِّيَةِ وَكَانَتْ حَامِلاً فَقَضَى فِي الْجَنِينِ بِغُرَّةٍ ‏.‏ فَقَالَ بَعْضُ عَصَبَتِهَا أَنَدِي مَنْ لاَ طَعِمَ وَلاَ شَرِبَ وَلاَ صَاحَ فَاسْتَهَلَّ وَمِثْلُ ذَلِكَ يُطَلُّ قَالَ فَقَالَ ‏ "‏ سَجْعٌ كَسَجْعِ الأَعْرَابِ ‏"‏ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa ii warramay Maxamed bin Raafic, wuxuu yiri: Waxaa noo warramay Yaxye bin Aadam, wuxuu yiri: Waxaa noo warramay Mufaddal, oo ka weriyey Mansuur, oo ka weriyey Ibraahiim, oo ka weriyey Cubeyd bin Nudhayla, oo ka weriyey Al-Mugiira bin Shucba: In haweeney ay dishay xaaskii kale ee ninkeeda iyadoo adeegsanaysa tiirka teendhada. Markaas ayaa arrintii loo keenay Rasuulka Alle ﷺ, wuxuuna xukumay in qaraabada aabbaha ee gacan-ku-dhiiglaha ('aaqilah) ay bixiyaan magta (diyah). Maadaama ay uur lahayd, wuxuu kaloo xukumay in ilmaha caloosha ku jira laga bixiyo ghurrah (addoon rag ama dumar ah). Qaar ka mid ah qaraabada gacan-ku-dhiiglaha ayaa yiri:

"Ma waxaan mag ka bixinnaa cid aan cunin, cabin, oo aan qaylin sidii ilmo dhashay oo kale, misna la mid ah wax aan jirin?" Markaasuu yiri ﷺ: "Waa hadal murti leh sida murtida Carabta reer guuraaga ah."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Nebi ﷺ wuxuu dhiig-mag u xukumay haweeneyda iyo ilmaheeda aan weli dhalan.

Erayada adag oo la sharxay
‘Aaqilah

Qaraabada ragga ah ee dembiilaha dhanka aabbaha, kuwaas oo sida xukunkan dhigayo bixiya dhiig-magta.

Ghurrah

Magdhow go’an oo loogu talagalay luminta ilmo aan weli dhalan.

Weedho qaafiyad leh

Diidmo hadal-jeedineed oo loo dhigay qaab leh miisaan ama qaafiyad; qaabkeedu keligiis kama dhigayo nuxurkeeda mid sax ah.

Waxa culimadu ka fahmeen

Fuqahadii hore waxay werintan ka soo qaataan in ghurrah lagu leeyahay ilmaha aan weli dhalan ee la dilay, ayna ‘aaqiladu qaaddo dhiig-magta sida xukunku dhigayo. Madh-habyadu waxay shuruudaha magdhowgan iyo sida saxda ah ee loo qaybinayo uga hadlaan iyagoo tixraacaya werinno iyo xeerar fiqhi oo dhowr ah. Hadalka Nebiga ﷺ wuxuu dhaliilayaa qaabka qaafiyadda leh ee diidmada; hadal-jeedineedna ma baabi’iyo xaq la sugay.

Casharrada maanta
  1. Arrin ku saabsan rabshad iyo magdhow ku xalli habraacyo caddaalad ah, ee ha ku xallin dano qoys ama hadal-jeedin.
  2. Ha ku jeesjeesin dhibbane ama ilmaheeda aan weli dhalan sababo la xiriira ku-tiirsanaantooda ama nuglaantooda.
  3. Marka khilaaf culus jiro, dooro hadal cad oo xushmad leh halkii aad adeegsan lahayd eedayn qaafiyad leh.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.