Sifooyinka Maalinta Qiyaamaha, Jannada iyo Naarta · Sahih Muslim

Sahih Muslim, xadiiska 7067

Waxaa weriyey Abdullah ibn Mas'ud. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Sifooyinka Maalinta Qiyaamaha, Jannada iyo Naarta
صحيح مسلم
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abdullah ibn Mas'ud

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، وَوَكِيعٌ، ح وَحَدَّثَنِي أَبُو سَعِيدٍ، الأَشَجُّ أَخْبَرَنَا وَكِيعٌ، ح وَحَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، كُلُّهُمْ عَنِ الأَعْمَشِ، ح وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، وَأَبُو كُرَيْبٍ - وَاللَّفْظُ لِيَحْيَى - قَالاَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ مُسْلِمِ بْنِ صُبَيْحٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، قَالَ جَاءَ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ رَجُلٌ فَقَالَ تَرَكْتُ فِي الْمَسْجِدِ رَجُلاً يُفَسِّرُ الْقُرْآنَ بِرَأْيِهِ يُفَسِّرُ هَذِهِ الآيَةَ ‏{‏ يَوْمَ تَأْتِي السَّمَاءُ بِدُخَانٍ مُبِينٍ‏}‏ قَالَ يَأْتِي النَّاسَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ دُخَانٌ فَيَأْخُذُ بِأَنْفَاسِهِمْ حَتَّى يَأْخُذَهُمْ مِنْهُ كَهَيْئَةِ الزُّكَامِ ‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ مَنْ عَلِمَ عِلْمًا فَلْيَقُلْ بِهِ وَمَنْ لَمْ يَعْلَمْ فَلْيَقُلِ اللَّهُ أَعْلَمُ فَإِنَّ مِنْ فِقْهِ الرَّجُلِ أَنْ يَقُولَ لِمَا لاَ عِلْمَ لَهُ بِهِ اللَّهُ أَعْلَمُ ‏.‏ إِنَّمَا كَانَ هَذَا أَنَّ قُرَيْشًا لَمَّا اسْتَعْصَتْ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم دَعَا عَلَيْهِمْ بِسِنِينَ كَسِنِي يُوسُفَ فَأَصَابَهُمْ قَحْطٌ وَجَهْدٌ حَتَّى جَعَلَ الرَّجُلُ يَنْظُرُ إِلَى السَّمَاءِ فَيَرَى بَيْنَهُ وَبَيْنَهَا كَهَيْئَةِ الدُّخَانِ مِنَ الْجَهْدِ وَحَتَّى أَكَلُوا الْعِظَامَ فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اسْتَغْفِرِ اللَّهَ لِمُضَرَ فَإِنَّهُمْ قَدْ هَلَكُوا فَقَالَ ‏"‏ لِمُضَرَ إِنَّكَ لَجَرِيءٌ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَدَعَا اللَّهَ لَهُمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ‏{‏ إِنَّا كَاشِفُو الْعَذَابِ قَلِيلاً إِنَّكُمْ عَائِدُونَ‏}‏ قَالَ فَمُطِرُوا فَلَمَّا أَصَابَتْهُمُ الرَّفَاهِيَةُ - قَالَ - عَادُوا إِلَى مَا كَانُوا عَلَيْهِ - قَالَ - فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ‏{‏ فَارْتَقِبْ يَوْمَ تَأْتِي السَّمَاءُ بِدُخَانٍ مُبِينٍ * يَغْشَى النَّاسَ هَذَا عَذَابٌ أَلِيمٌ‏}‏ ‏{‏ يَوْمَ نَبْطِشُ الْبَطْشَةَ الْكُبْرَى إِنَّا مُنْتَقِمُونَ‏}‏ قَالَ يَعْنِي يَوْمَ بَدْرٍ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Abu Bakr bin Abi Shaybah, waxaa nooga warramay Abu Mu'aawiyah iyo Waki', sidoo kale waxaa ii warramay Abu Saciid Al-Ashaj oo uu ka warramay Waki', waxaa kaloo nooga warramay Cuthmaan bin Abi Shaybah oo uu ka warramay Jariir; dhammaantood waxay ka weriyeen Al-Acmash. Waxaa kaloo nooga warramay Yaxya bin Yaxya iyo Abu Kurayb — ereyaduna waa kuwa Yaxya — waxay yiraahdeen: Waxaa nooga warramay Abu Mu'aawiyah oo ka warramay Al-Acmash, oo ka warramay Muslim bin Subayx, oo ka warramay Masruuq. Masruuq wuxuu yiri: Nin baa u yimid Cabdullaahi [ibn Mascuud] wuxuuna ku yiri, 'Waxaan masaajidka kaga soo tagay nin Qur'aanka ku fasiraya aragtidiisa gaarka ah, wuxuuna fasiray aayaddan: {Maalinta samadu keeni doonto uuro cad} (44:10). Wuxuu leeyahay maalinta Qiyaame dadka waxaa u imaanaysa uuro oo neefta ku ceejinaysa ilaa ay ka dareemaan xaalad la mid ah hargab.' Cabdullaahi wuxuu yiri: 'Ciddii cilmi leh ha sheegto, ciddii aan cilmi lahaynna ha dhahdo Allaah baa ogsoon. Waxaa fiqiga qofka ka mid ah inuu yiraahdo wuxuusan aqoon u lahayn

"Allaah baa ogsoon." Arrintu waxay ahayd markii Qureyshdi ay caasiyeen Nabiga ﷺ, wuxuu ku baryay Allaah inay ku dhacdo sanado abaareed sida sanadihii Yuusuf. Waxaa ku dhacday abaar iyo dhibaato daran ilaa ninku marka uu samada eego uu arko isaga iyo samada dhexdooda wax u eg uuro darteed gaajo, xitaa waxay cuneen lafaha. Markaasaa nin u yimid Nabiga ﷺ wuxuuna yiri, 'Rasuulallaahow, dambi-dhaaf u weydii Muddar maxaa yeelay way halaagsameene.' Nabigu ﷺ wuxuu yiri, 'Muddar ma adigaa ku dhiiraday!' Haddana wuu u duceeyay. Markaasaa Allaah Cazza wa Jalla soo dejiyay aayaddan: {Waan ka faydi doonnaa cadaabka in yar, laakiin idinku waad soo noqon doontaan} (44:15). Roob baa loo shubay, markii ay barwaaqo heleen ayay dib ugu noqdeen xaaladdoodii hore. Markaasaa Allaah Cazza wa Jalla soo dejiyay aayadahan: {Sug maalinta samadu keenayso uuro cad * Oo dadka daboolaysa, taasi waa cadaab xanuun badan} (44:10-11) iyo {Maalinta aan qabanayno qabashada weyn, annagu waan aargoosan doonnaa} (44:16). Wuxuu yiri tan macneheedu waa Maalinta Badr.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Aqoonta saxda ahi waxay u baahan tahay daliil iyo geesinimada lagu qiro aqoonta Alle.

Asalka iyo sababta

Werintani waxay hadalka Cabdullaahi ibnu Mascuud ku xidhaysaa macaluushii ku dhacday Quraysh kaddib markii ay diideen Nabiga ﷺ. Qiiqa lagu xusay aayadaha waxaa halkan lala xidhiidhiyey ceeryaamo u eg boodh oo jirtay intii macaluushu socotay; qabashada weynna waxaa lagu fasiray Dagaalkii Badar.

Erayada adag oo la sharxay
ku fasiridda aragti qofeed

In aayad la sharxo iyadoo aan aqoon ku filan ama daliil laga hayn Qur'aanka iyo werinnada.

Mudar

Koox weyn oo qabiillo Carbeed ah oo ay Qurayshna ka tirsanaayeen.

qabsashada weyn

Ciqaabta daran ee lagu sheegay aayadaha la soo xigtay; Cabdullaahi ibnu Mascuud wuxuu halkan ula jeedaa Badar.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay hadalka Cabdullaahi ibnu Mascuud ka fahmeen in aqoontu tahay masuuliyad: qofkii aqoon sugan leh ha ku hadlo, qofkii aan wax garanna si daacad ah ha u yidhaahdo: Alle ayaa si ka wanaagsan u og. Qirashadaasi ma aha tabar-darro, balse waxay astaan u tahay faham iyo taxaddar marka Qur'aanka la fasirayo. Werintuna waxay baraysaa in fasiraadda aayaduhu tixgeliso macnaha guud iyo sharaxaadda saxaabada.

Casharrada maanta
  1. Markaad aayad Qur'aan ah fasirayso, marka hore hubi qoraalka, macnaha guud iyo fasiraadda lagu kalsoon yahay ee culimada.
  2. Haddii lagu weydiiyo wax aadan jawaabtiisa aqoon, si daacad ah u dheh: Alle ayaa si ka wanaagsan u og.
  3. Ha u gudbin fasiraad diini ah sidii aqoon sugan haddii aanay lahayn sal lagu kalsoonaan karo.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.