کتاب تفسیر · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 2971

روایت‌شده توسط Adi ibn Hatim. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب تفسیر
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Adi ibn Hatim

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ مُجَالِدٍ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ، قَالَ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الصَّوْمِ فَقَالَ ‏:‏ ‏(‏ حَتََّى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الأَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الأَسْوَدِ ‏)‏ قَالَ فَأَخَذْتُ عِقَالَيْنِ أَحَدُهُمَا أَبْيَضُ وَالآخَرُ أَسْوَدُ فَجَعَلْتُ أَنْظُرُ إِلَيْهِمَا فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَيْئًا لَمْ يَحْفَظْهُ سُفْيَانُ قَالَ ‏"‏ إِنَّمَا هُوَ اللَّيْلُ وَالنَّهَارُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏

ترجمه

ابن ابی عمر برای ما حدیث کرد، سفیان برای ما از مجالد نقل کرد، او از شعبی، و او از عدی بن حاتم روایت نمود که گفت: از رسول خدا ﷺ درباره روزه پرسیدم، فرمودند:

«(تا زمانی که نخ سفید از نخ سیاه برایتان آشکار شود)». گفت: سپس دو طناب برداشتم، یکی سفید و دیگری سیاه، و به آن‌ها نگاه می‌کردم. آنگاه رسول خدا ﷺ چیزی به من فرمودند که سفیان آن را حفظ نکرده بود، سپس فرمودند: «منظور تنها شب و روز است (یعنی تاریکی شب و روشنایی روز)». ابوعیسی می‌گوید: این حدیث حسن صحیح است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

نخ سفید نشانهٔ سپیده‌دم و نخ سیاه نشانهٔ شب است.

پیشینه و سبب بیان

عدی بن حاتم در آغاز این تعبیر را به‌صورت لفظی فهمید و به طنابی سفید و طنابی سیاه نگاه کرد. پیامبر ﷺ توضیح داد که منظور شب و روز است.

توضیح واژه‌های دشوار
نخ سفید

روشنایی نخستین سپیده‌دم که در افق دیده می‌شود.

نخ سیاه

تاریکی شب که پیش از سپیده‌دم وجود دارد.

روزه

خودداری از خوردن، آشامیدن و دیگر کارهای باطل‌کنندهٔ روزه از سپیده‌دم تا غروب آفتاب.

برداشت‌های عالمان

مفسران کلاسیک، از جمله طبری و ابن‌کثیر، نخ سفید و سیاه را به‌ترتیب کنایه از سپیده‌دم و شب می‌دانند. ازاین‌رو، فقیهان چهار مذهب اهل‌سنت مقرر می‌کنند که روزه با فرارسیدن سپیده‌دم حقیقی آغاز و با غروب آفتاب پایان می‌یابد. توضیح پیامبر ﷺ همچنین نشان می‌دهد که سنت در فهم قرآن و تبیین وحی راهنماست.

درس‌هایی برای امروز
  1. روزه را با فرارسیدن سپیده‌دم حقیقی آغاز کن، نه زمانی که روشنایی کاملاً فراگیر شده است.
  2. هنگامی که آیه‌ای از قرآن از تعبیر کنایی استفاده می‌کند، به شرح معتبر سنت مراجعه کن.
  3. اگر متن دینی را نمی‌فهمی، توضیح بخواه و پاسخ را با دقت به کار ببند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.