کتاب تفسیر · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 3166

روایت‌شده توسط Abu Hurairah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب تفسیر
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

از الترمذي تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الأُمَوِيُّآن را به الترمذي روایت کرد
  2. 2أَبِي
  3. 3مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ
  4. 4أَبِي الزِّنَادِ
  5. 5عَبْدِ الرَّحْمَنِ الأَعْرَجِ
  6. 6أَبِي هُرَيْرَةَ
  7. 7رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الأُمَوِيُّ، حَدَّثَنِي أَبِي، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ، عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لَمْ يَكْذِبْ إِبْرَاهِيمُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فِي شَيْءٍ قَطُّ إِلاَّ فِي ثَلاَثٍ قَوْلُهُ ‏:‏ ‏(‏إنِّي سَقِيمٌ ‏)‏ وَلَمْ يَكُنْ سَقِيمًا وَقَوْلُهُ لِسَارَةَ أُخْتِي وَقَوْلُهُ ‏:‏ ‏(‏ بلْ فَعَلَهُ كَبِيرُهُمْ هَذَا ‏)‏ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏

ترجمه

سعید بن یحیی بن سعید اموی به ما حدیث کرد، پدرم برایم حدیث کرد، محمد بن اسحاق از ابوالزناد، او از عبدالرحمن اعرج، و او از ابوهریره روایت کردند که رسول الله ﷺ فرمودند:

«ابراهیم علیه‌السلام هرگز در هیچ چیز دروغ نگفت مگر در سه مورد: سخنش که فرمود (من بیمارم) در حالی که بیمار نبود، و سخنش درباره ساره که گفت (او خواهر من است)، و سخنش که فرمود (بلکه این بت بزرگشان این کار را کرده است).» ابوعیسی گفت: این حدیث حسن صحیح است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

ابراهیم ﷺ در سه موقعیت سخنانی گفت که مقصود از آن‌ها حقیقتی بود.

توضیح واژه‌های دشوار
«من بیمارم»

ابراهیم ﷺ این سخن را هنگامی گفت که قومش او را به شرکت در جشن خود دعوت کردند؛ قرآن این سخن را در ۳۷:۸۹ نقل می‌کند.

«او خواهر من است»

ساره خواهر ایمانی او بود و در معنای گستردهٔ واژه، خویشاوند او نیز به‌شمار می‌آمد؛ این سخن در روایت صحیح بخاری آمده است.

«بزرگ‌ترینِ آن‌ها این کار را کرده است»

ابراهیم ﷺ به بت بزرگ‌تر اشاره کرد و بدین‌سان قومش را به اندیشیدن دربارهٔ ناتوانی بت‌هایشان واداشت (۲۱:۶۳).

برداشت‌های عالمان

عالمان این سه سخن را با توجه به بافت و مقصودشان تفسیر می‌کنند: در آن‌ها دروغ فریبکارانه‌ای که به دیگری ستم کند وجود ندارد. سخن دربارهٔ بت بزرگ‌تر، استدلالی است که بت‌پرستان را با فرض‌های خودشان روبه‌رو می‌کند. این حدیث دروغ‌گویی معمول را توجیه نمی‌کند؛ چهار مذهب فقهی اهل‌سنت دروغ را حرام می‌دانند، مگر در استثناهای محدودی که در متون شرعی بیان شده‌اند.

درس‌هایی برای امروز
  1. اگر سخنی مبهم یا دشوار گفتی، مقصودت را توضیح بده و مراقب باش سخنت موجب ستم به کسی نشود.
  2. از داستان‌های پیامبران برای بازنگری نقادانه در باورهای خود بهره بگیر، نه برای موجه جلوه‌دادن دروغ.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.