Sallar Dare · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadisi na 1185

An rawaito daga Mahmud ibn al-Rabi. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.

Sahih (ingantacce)Littafi: Sallar Dare
صحيح البخاري
Wa ya ruwaito?

An ruwaito daga Mahmud ibn al-Rabi

Sahih (ingantacce)

Ana ɗaukar Sahih al-Bukhari gaba ɗaya a matsayin ingantacce.

Riwayar

Rubutun Larabci

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا أَبِي، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ الأَنْصَارِيُّ، أَنَّهُ عَقَلَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَعَقَلَ مَجَّةً مَجَّهَا فِي وَجْهِهِ مِنْ بِئْرٍ كَانَتْ فِي دَارِهِمْ‏.‏ فَزَعَمَ مَحْمُودٌ أَنَّهُ سَمِعَ عِتْبَانَ بْنَ مَالِكٍ الأَنْصَارِيّ َ ـ رضى الله عنه ـ وَكَانَ مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ كُنْتُ أُصَلِّي لِقَوْمِي بِبَنِي سَالِمٍ، وَكَانَ يَحُولُ بَيْنِي وَبَيْنَهُمْ وَادٍ إِذَا جَاءَتِ الأَمْطَارُ فَيَشُقُّ عَلَىَّ اجْتِيَازُهُ قِبَلَ مَسْجِدِهِمْ، فَجِئْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ لَهُ إِنِّي أَنْكَرْتُ بَصَرِي، وَإِنَّ الْوَادِيَ الَّذِي بَيْنِي وَبَيْنَ قَوْمِي يَسِيلُ إِذَا جَاءَتِ الأَمْطَارُ فَيَشُقُّ عَلَىَّ اجْتِيَازُهُ، فَوَدِدْتُ أَنَّكَ تَأْتِي فَتُصَلِّي مِنْ بَيْتِي مَكَانًا أَتَّخِذُهُ مُصَلًّى‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ سَأَفْعَلُ ‏"‏‏.‏ فَغَدَا عَلَىَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو بَكْرٍ ـ رضى الله عنه ـ بَعْدَ مَا اشْتَدَّ النَّهَارُ فَاسْتَأْذَنَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَذِنْتُ لَهُ فَلَمْ يَجْلِسْ حَتَّى قَالَ ‏"‏ أَيْنَ تُحِبُّ أَنْ أُصَلِّيَ مِنْ بَيْتِكَ ‏"‏‏.‏ فَأَشَرْتُ لَهُ إِلَى الْمَكَانِ الَّذِي أُحِبُّ أَنْ أُصَلِّيَ فِيهِ، فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَكَبَّرَ وَصَفَفْنَا وَرَاءَهُ، فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ، ثُمَّ سَلَّمَ وَسَلَّمْنَا حِينَ سَلَّمَ، فَحَبَسْتُهُ عَلَى خَزِيرٍ يُصْنَعُ لَهُ فَسَمِعَ أَهْلُ الدَّارِ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِي فَثَابَ رِجَالٌ مِنْهُمْ حَتَّى كَثُرَ الرِّجَالُ فِي الْبَيْتِ‏.‏ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْهُمْ مَا فَعَلَ مَالِكٌ لاَ أَرَاهُ‏.‏ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْهُمْ ذَاكَ مُنَافِقٌ لاَ يُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ تَقُلْ ذَاكَ أَلاَ تَرَاهُ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ‏.‏ يَبْتَغِي بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ‏.‏ أَمَّا نَحْنُ فَوَاللَّهِ لاَ نَرَى وُدَّهُ وَلاَ حَدِيثَهُ إِلاَّ إِلَى الْمُنَافِقِينَ‏.‏ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ فَإِنَّ اللَّهَ قَدْ حَرَّمَ عَلَى النَّارِ مَنْ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ‏.‏ يَبْتَغِي بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ ‏"‏‏.‏ قَالَ مَحْمُودٌ فَحَدَّثْتُهَا قَوْمًا فِيهِمْ أَبُو أَيُّوبَ صَاحِبُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي غَزْوَتِهِ الَّتِي تُوُفِّيَ فِيهَا وَيَزِيدُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَلَيْهِمْ بِأَرْضِ الرُّومِ، فَأَنْكَرَهَا عَلَىَّ أَبُو أَيُّوبَ قَالَ وَاللَّهِ مَا أَظُنُّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ مَا قُلْتَ قَطُّ‏.‏ فَكَبُرَ ذَلِكَ عَلَىَّ فَجَعَلْتُ لِلَّهِ عَلَىَّ إِنْ سَلَّمَنِي حَتَّى أَقْفُلَ مِنْ غَزْوَتِي أَنْ أَسْأَلَ عَنْهَا عِتْبَانَ بْنَ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ إِنْ وَجَدْتُهُ حَيًّا فِي مَسْجِدِ قَوْمِهِ، فَقَفَلْتُ فَأَهْلَلْتُ بِحَجَّةٍ أَوْ بِعُمْرَةٍ، ثُمَّ سِرْتُ حَتَّى قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَأَتَيْتُ بَنِي سَالِمٍ، فَإِذَا عِتْبَانُ شَيْخٌ أَعْمَى يُصَلِّي لِقَوْمِهِ فَلَمَّا سَلَّمَ مِنَ الصَّلاَةِ سَلَّمْتُ عَلَيْهِ وَأَخْبَرْتُهُ مَنْ أَنَا، ثُمَّ سَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِكَ الْحَدِيثِ فَحَدَّثَنِيهِ كَمَا حَدَّثَنِيهِ أَوَّلَ مَرَّةٍ‏.‏

Fassara

Is'haka ya ba ni labari, Ya'kubu dan Ibrahima ya ba mu labari, mahaifina ya ba mu labari daga Ibn Shihab, ya ce: Mahmud dan Ar-Rabi'i Al-Ansari ya ba ni labari cewa ya tuni Manzon Allah ﷺ, kuma ya tuna wani ruwa da ya jefa masa a fuska daga rijiyar da ke gidansu. Mahmud ya yi zargin cewa ya ji Itban dan Malik Al-Ansari — Allah ya yarda da shi — wanda ya halarci yakin Badar tare da Manzon Allah ﷺ yana cewa:

"Na kasance ina jagorantar mutanena na Banu Salim a sallah, kuma akwai kwarin da ke tsakanina da su wanda idan ruwan sama ya zo yake gudana, sai ya yi mini wahala in ketare shi zuwa masallacinsu. Don haka na je wurin Manzon Allah ﷺ na ce masa: 'Gaskiya gani na ya raunana, kuma wannan kwarin da ke tsakanina da mutanena yana gudana idan ruwan sama ya zo, yana yi mini wahala in ketare shi; don haka ina son ka zo gidana ka yi sallah a wani wuri da zan dauka a matsayin wurin sallah.' Manzon Allah ﷺ ya ce: 'Zan yi hakan.' Da safe Manzon Allah ﷺ da Abu Bakr — Allah ya yarda da shi — suka zo gidana bayan rana ta yi tsayi sosai. Manzon Allah ﷺ ya nemi izinin shiga, na ba shi izini, amma bai zauna ba har sai ya ce: 'A ina kake so in yi sallah a gidanka?' Na nuna masa wurin da nake so in yi sallah a ciki. Sai Manzon Allah ﷺ ya tsaya ya yi takbira, muka jera safu a bayansa, ya yi rak'o'i biyu, sannan ya yi sallama, mu ma muka yi sallama tare da shi. Na tsare shi don cin abincin da ake kira 'Khazir' wanda aka shirya masa. Mutanen gida sun ji cewa Manzon Allah ﷺ yana gidana, sai wasu mazaje suka taru har suka yi yawa a cikin gida. Wani mutum daga cikinsu ya ce: 'Me ya faru da Malik? Ba na ganinsa.' Wani kuma ya ce: 'Wancan munafuki ne, baya son Allah da Manzonsa.' Sai Manzon Allah ﷺ ya ce: 'Kar ka ce haka. Shin ba ka ga ya ce Babu abin bautawa face Allah, yana neman fuskarsa ta hanyar hakan ba?' Mutumin ya ce: 'Allah da Manzonsa sun fi sani. Amma mu, wallahi, ba mu taba ganin soyayyarsa ko maganarsa sai ga munafukai ba.' Manzon Allah ﷺ ya ce: 'Lalle Allah ya haramta wuta ga duk wanda ya ce Babu abin bautawa face Allah, yana neman fuskarsa ta hanyar hakan.'" Mahmud ya ce: "Na ba wa wasu mutane wannan labarin, a cikinsu akwai Abu Ayyub, sahabbin Manzon Allah ﷺ a yakin da ya rasu a ciki, yayin da Yazid dan Mu'awiya yake jagorancinsu a kasar Rum. Abu Ayyub ya musanta labarin ya ce: 'Wallahi, ba na zaton Manzon Allah ﷺ ya taba cewa abin da ka faɗa ba.' Wannan ya yi mini nauyi sosai, sai na yi wa Allah alkawari cewa idan ya tsare ni har na dawo daga yakin, zan tambayi Itban dan Malik — Allah ya yarda da shi — game da wannan labarin idan na same shi da rai a masallacin mutanensa. Da na dawo, na yi ihrami na Hajji ko Umra, sannan na tafi har na isa Madina. Na je wurin Banu Salim, sai ga Itban wani dattijo makaho yana jagorantar mutanensa a sallah. Lokacin da ya gama sallah, na yi masa sallama, na gaya masa ko ni wanene, sannan na tambaye shi game da wannan hadisin, sai ya ba ni labarin kamar yadda ya ba ni a karon farko."

Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.

Babban saƙo

Annabi ﷺ ya yi sallah a gida kuma ya yi gargaɗi game da zato marar tushe.

Asali da dalili

Itban ibn Malik ya gamu da cikas wajen jagorantar jama'arsa saboda raunin ganinsa da kuma kwarin da ruwa ya mamaye idan aka yi ruwan sama. Ya roƙi Annabi ﷺ ya yi sallah a gidansa, a wani wuri da zai iya mayar da shi wurin yin sallah. Daga baya, Itban ya tabbatar da labarin ga Mahmud ibn ar-Rabi'.

Bayani kan kalmomi masu wuya
Takbir

Fadin ‘Allahu akbar’ a farkon sallah.

Taslim

Gaisuwar ƙarshe da ake rufe sallah da ita.

Khazir

Abinci da ake yi da garin sha'ir da romon nama.

Abin da malamai suka fahimta daga gare shi

Malaman addini sun fahimta daga wannan cewa sallar gida ingantacciya ce, kuma mutum zai iya tsara wani keɓaɓɓen wuri a gidansa domin yin sallah. Annabi ﷺ ya yi raka'a biyu, sannan ya sa waɗanda suke wurin su tsaya a sahu a bayansa. Labarin yana kuma jaddada cewa bai kamata a yi wa mutum zargin munafunci da gaggawa ba: ya kamata a ɗauki furucin shaidar imani da muhimmanci, alhali Allah ne yake sanin gaskiyar ikhlasin mutum a ƙarshe. Malamai suna danganta alƙawarin tsira daga Wuta da neman yardar Allah da ikhlasi; ba sa ɗaukar wannan a matsayin izinin nuna imani ba tare da ikhlasi ba.

Darussa na yau
  1. Ka tanadi wuri mai tsabta kuma na dindindin a gida domin yin sallah cikin natsuwa.
  2. Kada ka zargi kowa da munafunci bisa zato kawai; ka yi magana a kan abin da ka sani, ka bar hukuncin abin da ke zuciya ga Allah.
  3. Ka mayar da sallarka ga Allah da ikhlasi, ko da wasu suna tantance imaninka.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadisi kowace rana, a harshenka

Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.