Neman Izini · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadisi na 6259

An rawaito daga Ali ibn Abi Talib. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.

Sahih (ingantacce)Littafi: Neman Izini
صحيح البخاري
Wa ya ruwaito?

An ruwaito daga Ali ibn Abi Talib

Sahih (ingantacce)

Ana ɗaukar Sahih al-Bukhari gaba ɗaya a matsayin ingantacce.

Riwayar

Rubutun Larabci

حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ بُهْلُولٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ، قَالَ حَدَّثَنِي حُصَيْنُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ، عَنْ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَالزُّبَيْرَ بْنَ الْعَوَّامِ وَأَبَا مَرْثَدٍ الْغَنَوِيَّ وَكُلُّنَا فَارِسٌ فَقَالَ ‏"‏ انْطَلِقُوا حَتَّى تَأْتُوا رَوْضَةَ خَاخٍ، فَإِنَّ بِهَا امْرَأَةً مِنَ الْمُشْرِكِينَ مَعَهَا صَحِيفَةٌ مِنْ حَاطِبِ بْنِ أَبِي بَلْتَعَةَ إِلَى الْمُشْرِكِينَ ‏"‏‏.‏ قَالَ فَأَدْرَكْنَاهَا تَسِيرُ عَلَى جَمَلٍ لَهَا حَيْثُ قَالَ لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ قُلْنَا أَيْنَ الْكِتَابُ الَّذِي مَعَكِ قَالَتْ مَا مَعِي كِتَابٌ‏.‏ فَأَنَخْنَا بِهَا، فَابْتَغَيْنَا فِي رَحْلِهَا فَمَا وَجَدْنَا شَيْئًا، قَالَ صَاحِبَاىَ مَا نَرَى كِتَابًا‏.‏ قَالَ قُلْتُ لَقَدْ عَلِمْتُ مَا كَذَبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَالَّذِي يُحْلَفُ بِهِ لَتُخْرِجِنَّ الْكِتَابَ أَوْ لأُجَرِّدَنَّكِ‏.‏ قَالَ فَلَمَّا رَأَتِ الْجِدَّ مِنِّي أَهْوَتْ بِيَدِهَا إِلَى حُجْزَتِهَا وَهْىَ مُحْتَجِزَةٌ بِكِسَاءٍ فَأَخْرَجَتِ الْكِتَابَ ـ قَالَ ـ فَانْطَلَقْنَا بِهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَا حَمَلَكَ يَا حَاطِبُ عَلَى مَا صَنَعْتَ ‏"‏‏.‏ قَالَ مَا بِي إِلاَّ أَنْ أَكُونَ مُؤْمِنًا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ، وَمَا غَيَّرْتُ وَلاَ بَدَّلْتُ، أَرَدْتُ أَنْ تَكُونَ لِي عِنْدَ الْقَوْمِ يَدٌ يَدْفَعُ اللَّهُ بِهَا عَنْ أَهْلِي وَمَالِي، وَلَيْسَ مِنْ أَصْحَابِكَ هُنَاكَ إِلاَّ وَلَهُ مَنْ يَدْفَعُ اللَّهُ بِهِ عَنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ‏.‏ قَالَ ‏"‏ صَدَقَ فَلاَ تَقُولُوا لَهُ إِلاَّ خَيْرًا ‏"‏‏.‏ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ إِنَّهُ قَدْ خَانَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ، فَدَعْنِي فَأَضْرِبَ عُنُقَهُ‏.‏ قَالَ فَقَالَ ‏"‏ يَا عُمَرُ وَمَا يُدْرِيكَ لَعَلَّ اللَّهَ قَدِ اطَّلَعَ عَلَى أَهْلِ بَدْرٍ فَقَالَ اعْمَلُوا مَا شِئْتُمْ فَقَدْ وَجَبَتْ لَكُمُ الْجَنَّةُ ‏"‏‏.‏ قَالَ فَدَمَعَتْ عَيْنَا عُمَرَ وَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ‏.‏

Fassara

Ali (r.a) ya ruwaito cewa: Manzon Allah ﷺ ya aike ni da Zubair bin Al-Awwam da Abu Marthad Al-Ghanawi, kuma dukkanmu mun hau dawakai. Sai ya ce: 'Ku tafi har ku kai Rawdat Khakh, domin a can akwai wata mata daga cikin mushrikai tana dauke da takarda daga wajen Hatib bin Abi Balta'a zuwa ga mushrikai.' Sai muka same ta tana tafiya a kan rakinta a daidai wurin da Manzon Allah ﷺ ya gaya mana. Muka ce mata: 'Ina takardar da kike dauke da ita?' Ta ce: 'Bani da takarda.' Sai muka sa rakinta ya kwanta, muka bincika kayanta amma ba mu samu komai ba. Abokaina biyu suka ce: 'Ba ma ganin takarda.' Na ce: 'Na san Manzon Allah ﷺ bai yi karya ba. Wallahi, idan ba ka fitar da takardar ba, zan cire maka tufafinki!' Lokacin da ta ga na yi tsauri, ta sa hannunta cikin dankon mayafinta na kasa, domin ta daure mayafi a kanta, sai ta fitar da takardar. Sai muka kai wa Manzon Allah ﷺ ita. Annabi ﷺ ya ce masa: 'Me ya sa ka yi abin da ka yi, ya Hatib?' Hatib ya amsa: 'Ban yi komai ba face ina da imani da Allah da Manzonsa, kuma ban canza ko musanya addinina ba. Ina son in sami wata hanya a wajen mutanen da Allah zai iya kare iyalina da dukiyata ta hanyarta, domin babu daya daga cikin sahabbanka nan da ba shi da dangi ko jama'a da Allah ke kare iyalinsa da dukiyarsa ta hanyarsu.' Annabi ﷺ ya ce: 'Gaskiya ya fada muku, kada ku ce masa komai sai mai kyau.' Umar bin Al-Khattab ya ce: 'Lallai ya ci amanar Allah da Manzonsa da kuma muminai! Bar ni in yanke masa kai!' Manzon Allah ﷺ ya ce: 'Ya Umar! Me ka sani; watakila Allah ya dubi mutanen Badr ya ce: Ku yi abin da kuke so, domin tabbas Aljanna ta wajaba muku.' Idanun Umar suka zub da hawaye ya ce: 'Allah da Manzonsa sun fi sani.'

Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.

Babban saƙo

Annabi ﷺ ya amince da furucin imanin Hatib na gaskiya, kuma ya kare mutuncinsa.

Asali da dalili

Annabi ﷺ ya aika Ali, az-Zubayr da Abu Marthad su tare da wata wasiƙa da Hatib ibn Abi Balta'a ya aika wa mutanen Makka. Hatib ya bayyana cewa ya yi hakan ne domin ya kare iyalinsa da dukiyarsa, ba don ya bar imaninsa ba.

Bayani kan kalmomi masu wuya
Rawdat Khakh

Wurin da manzannin Annabi ﷺ suka tarar da mai ɗauke da wasiƙar.

Mutanen Badar

Sahabban da suka halarci Yaƙin Badar, wani yaƙi na farko mai matuƙar muhimmanci.

Kada a yi masa mummunar magana

A ƙi amincewa da aikin Hatib, ba tare da hukunta imaninsa ko kansa ba bisa zalunci.

Abin da malamai suka fahimta daga gare shi

Malamai sun fahimci daga wannan ruwayar cewa babban kuskure ba ya tabbatar kai tsaye cewa mutum ya bar imaninsa; dole ne a binciki niyya da yanayi a hankali. Annabi ﷺ ya karɓi bayanin Hatib, duk da cewa bai amince da aikin ba, kuma ya hana sahabbai gulma a kansa. Ruwayar ta kuma jaddada falala ta musamman ga waɗanda suka halarci Badar; wannan falala ba izini ba ne na aikata zunubai gaba ɗaya.

Darussa na yau
  1. Binciki niyya da yanayi kafin ka yanke hukunci kan imanin mutum ko halayensa.
  2. Ka ƙi halaye masu cutarwa a sarari, amma ka kare mutuncin mutum daga zarge-zargen da ba su da tushe.
  3. Idan ka yi kuskure, ka faɗi manufarka da gaskiya, sannan ka nemi hanyar da ta dace ta gyara sakamakon.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadisi kowace rana, a harshenka

Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.