Sahih al-Bukhari, hedîsa 3092
Aisha rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji al‑Bukhari heta Pêxember ﷺ
- 1Abd al‑Aziz ibn Abdullahji al‑Bukhari re vegotعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
- 2Ibrahim ibn Sa'dإِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ
- 3Salihصَالِحٍ
- 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 5Urwa ibn az‑Zubayrعُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ
- 6Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، أَنَّ عَائِشَةَ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ ـ رضى الله عنها ـ أَخْبَرَتْهُ أَنَّ فَاطِمَةَ ـ عَلَيْهَا السَّلاَمُ ـ ابْنَةَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَأَلَتْ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ بَعْدَ وَفَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يَقْسِمَ لَهَا مِيرَاثَهَا، مَا تَرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْهِ. فَقَالَ لَهَا أَبُو بَكْرٍ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ ". فَغَضِبَتْ فَاطِمَةُ بِنْتُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَهَجَرَتْ أَبَا بَكْرٍ، فَلَمْ تَزَلْ مُهَاجِرَتَهُ حَتَّى تُوُفِّيَتْ وَعَاشَتْ بَعْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سِتَّةَ أَشْهُرٍ. قَالَتْ وَكَانَتْ فَاطِمَةُ تَسْأَلُ أَبَا بَكْرٍ نَصِيبَهَا مِمَّا تَرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ خَيْبَرَ وَفَدَكٍ وَصَدَقَتِهِ بِالْمَدِينَةِ، فَأَبَى أَبُو بَكْرٍ عَلَيْهَا ذَلِكَ، وَقَالَ لَسْتُ تَارِكًا شَيْئًا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَعْمَلُ بِهِ إِلاَّ عَمِلْتُ بِهِ، فَإِنِّي أَخْشَى إِنْ تَرَكْتُ شَيْئًا مِنْ أَمْرِهِ أَنْ أَزِيغَ. فَأَمَّا صَدَقَتُهُ بِالْمَدِينَةِ فَدَفَعَهَا عُمَرُ إِلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ، فَأَمَّا خَيْبَرُ وَفَدَكٌ فَأَمْسَكَهَا عُمَرُ وَقَالَ هُمَا صَدَقَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَتَا لِحُقُوقِهِ الَّتِي تَعْرُوهُ وَنَوَائِبِهِ، وَأَمْرُهُمَا إِلَى مَنْ وَلِيَ الأَمْرَ. قَالَ فَهُمَا عَلَى ذَلِكَ إِلَى الْيَوْمِ. قَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ اعْتَرَاكَ افْتَعَلْتَ مِنْ عَرَوْتُهُ فَأَصَبْتُهُ وَمِنْهُ يَعْرُوهُ وَاعْتَرَانِي
Ebdul'ezîz kurê Ebdillah ji me re ragihand, Îbrahîm kurê Se'd ji me re ragihand, ji Salih, ji Ibn Şîhab, wî got: Urwe kurê Zubeyr min agahdar kir ku Aişe, Dayika Bawermendan - Xwedê jê razî be - jê re ragihand ku Fatime - silav li ser wê bin - keça Resûlê Allah ﷺ piştî wefata Resûlê Allah ﷺ ji Ebû Bekir Sîddîq xwest ku mîrata wê ya ji tiştên ku Resûlê Allah ﷺ ji fey û xenîmetên ku Allah daye wî hiştine, parve bike. Ebû Bekir jê re got:
"Resûlê Allah ﷺ ferman kiriye: 'Em mîrat nahêlin; tiştê em dihêlin sedeqe ye.'" Keça Resûlê Allah ﷺ Fatime hêrs bû û dev ji axaftina bi Ebû Bekir berda û heta mirina xwe wisa ma. Fatime piştî wefata Resûlê Allah ﷺ şeş mehan jiya. Aişe got: Fatime ji Ebû Bekir para xwe ya ji milkê Resûlê Allah ﷺ yê li Xeyber, Fedek û sedeqeya wî ya li Medîneyê dixwest. Lê Ebû Bekir ev yek red kir û got: "Ez ê tu tiştê ku Resûlê Allah ﷺ dikir nehêlim, ji ber ku ez ditirsim heke ez tiştekî ji karên wî bihêlim, ez ê ji rê derkevim." Li ser sedeqeya wî ya li Medîneyê, Omer ew da Elî û Ebbas. Lê Xeyber û Fedek, Omer ew cem xwe girtin û got: "Ev her du milk sedeqa Resûlê Allah ﷺ ne; ew ji bo pêdivî û rewşên wî yên awarte bûn. Îdarekirina wan di destê walî de ye." Got: "Heta îro ew li ser vê rewşê ne."
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Mîrasa ku pêxemberan hiştine sadaqeyê dimîne û wek mîras nayê dabeşkirin.
Piştî wefata Pêxember ﷺ, Fatima ji Ebu Bekir xwest ku para xwe ji mal û milkên ku Pêxember ﷺ hiştibû bistîne. Ebu Bekir gotina ku pêxember mîrasê nahêlin û tiştê ku dihêlin sadaqa ye, wek delîl anî.
Mala ku bê şer gihîştiye civaka misilmanan.
Xêrata an malê ku ji bo xêr û hewcedariyên giştî tê veqetandin.
Erd û milkek ku di dema jiyana Pêxember ﷺ de di bin rêveberiya wî de bû.
Zanyarên klasîk ji vê rivayetê derdixin ku pêxember mîrasa kesane nahêlin: mala ku ew dihêlin ji bo xêr û hewcedariyên giştî tê veqetandin. Ebu Bekir xwe berpirsiyar didît ku pratîka Pêxember ﷺ bidomîne. Zanyar herwiha nîqaş dikin ka divê ev mal çawa were rêvebirin û li ku were xerc kirin; rivayet diyar dike ku rêveberiyê ev berpirsiyarî hilda ser xwe. Ew dipejirînin ku Fatima û Ebu Bekir di derbarê sepandina vê yekê de nêrînên cuda hebûn, bêyî ku ev rêz û payeya wan kêm bike.
- Mala giştî an xêrî bi baldarî rêvebirin û wê ji bo armancên ku ji bo wan hatiye veqetandin bikar bînin.
- Biryarên olî li ser bingeha zanîna bawerbar bidin û di derbarê devjêberdana pratîka pêxemberî de hişyar bin.
- Li ser cudahiyên nêrînan bi rêz biaxivin, hetta dema endamên malbatê an kesên xwedî desthilatdarî têkildar bin.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.