Sahih al-Bukhari, hedîsa 3522
Abdullah ibn Abbas rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Abdullah ibn Abbas hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا زَيْدٌ ـ هُوَ ابْنُ أَخْزَمَ ـ قَالَ أَبُو قُتَيْبَةَ سَلْمُ بْنُ قُتَيْبَةَ حَدَّثَنِي مُثَنَّى بْنُ سَعِيدٍ الْقَصِيرُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو جَمْرَةَ، قَالَ لَنَا ابْنُ عَبَّاسِ أَلاَ أُخْبِرُكُمْ بِإِسْلاَمِ أَبِي ذَرٍّ، قَالَ قُلْنَا بَلَى. قَالَ قَالَ أَبُو ذَرٍّ كُنْتُ رَجُلاً مِنْ غِفَارٍ، فَبَلَغَنَا أَنَّ رَجُلاً قَدْ خَرَجَ بِمَكَّةَ، يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ، فَقُلْتُ لأَخِي انْطَلِقْ إِلَى هَذَا الرَّجُلِ كَلِّمْهُ وَأْتِنِي بِخَبَرِهِ. فَانْطَلَقَ فَلَقِيَهُ، ثُمَّ رَجَعَ فَقُلْتُ مَا عِنْدَكَ فَقَالَ وَاللَّهِ لَقَدْ رَأَيْتُ رَجُلاً يَأْمُرُ بِالْخَيْرِ وَيَنْهَى عَنِ الشَّرِّ. فَقُلْتُ لَهُ لَمْ تَشْفِنِي مِنَ الْخَبَرِ. فَأَخَذْتُ جِرَابًا وَعَصًا، ثُمَّ أَقْبَلْتُ إِلَى مَكَّةَ فَجَعَلْتُ لاَ أَعْرِفُهُ، وَأَكْرَهُ أَنْ أَسْأَلَ عَنْهُ، وَأَشْرَبُ مِنْ مَاءِ زَمْزَمَ وَأَكُونُ فِي الْمَسْجِدِ. قَالَ فَمَرَّ بِي عَلِيٌّ فَقَالَ كَأَنَّ الرَّجُلَ غَرِيبٌ. قَالَ قُلْتُ نَعَمْ. قَالَ فَانْطَلِقْ إِلَى الْمَنْزِلِ. قَالَ فَانْطَلَقْتُ مَعَهُ لاَ يَسْأَلُنِي عَنْ شَىْءٍ، وَلاَ أُخْبِرُهُ، فَلَمَّا أَصْبَحْتُ غَدَوْتُ إِلَى الْمَسْجِدِ لأَسْأَلَ عَنْهُ، وَلَيْسَ أَحَدٌ يُخْبِرُنِي عَنْهُ بِشَىْءٍ. قَالَ فَمَرَّ بِي عَلِيٌّ فَقَالَ أَمَا نَالَ لِلرَّجُلِ يَعْرِفُ مَنْزِلَهُ بَعْدُ قَالَ قُلْتُ لاَ. قَالَ انْطَلِقْ مَعِي. قَالَ فَقَالَ مَا أَمْرُكَ وَمَا أَقْدَمَكَ هَذِهِ الْبَلْدَةَ قَالَ قُلْتُ لَهُ إِنْ كَتَمْتَ عَلَىَّ أَخْبَرْتُكَ. قَالَ فَإِنِّي أَفْعَلُ. قَالَ قُلْتُ لَهُ بَلَغَنَا أَنَّهُ قَدْ خَرَجَ هَا هُنَا رَجُلٌ يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ، فَأَرْسَلْتُ أَخِي لِيُكَلِّمَهُ فَرَجَعَ وَلَمْ يَشْفِنِي مِنَ الْخَبَرِ، فَأَرَدْتُ أَنْ أَلْقَاهُ. فَقَالَ لَهُ أَمَا إِنَّكَ قَدْ رَشَدْتَ، هَذَا وَجْهِي إِلَيْهِ، فَاتَّبِعْنِي، ادْخُلْ حَيْثُ أَدْخُلُ، فَإِنِّي إِنْ رَأَيْتُ أَحَدًا أَخَافُهُ عَلَيْكَ، قُمْتُ إِلَى الْحَائِطِ، كَأَنِّي أُصْلِحُ نَعْلِي، وَامْضِ أَنْتَ، فَمَضَى وَمَضَيْتُ مَعَهُ، حَتَّى دَخَلَ وَدَخَلْتُ مَعَهُ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ لَهُ اعْرِضْ عَلَىَّ الإِسْلاَمَ. فَعَرَضَهُ فَأَسْلَمْتُ مَكَانِي، فَقَالَ لِي " يَا أَبَا ذَرٍّ اكْتُمْ هَذَا الأَمْرَ، وَارْجِعْ إِلَى بَلَدِكَ، فَإِذَا بَلَغَكَ ظُهُورُنَا فَأَقْبِلْ ". فَقُلْتُ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لأَصْرُخَنَّ بِهَا بَيْنَ أَظْهُرِهِمْ. فَجَاءَ إِلَى الْمَسْجِدِ، وَقُرَيْشٌ فِيهِ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ، إِنِّي أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ. فَقَالُوا قُومُوا إِلَى هَذَا الصَّابِئِ. فَقَامُوا فَضُرِبْتُ لأَمُوتَ فَأَدْرَكَنِي الْعَبَّاسُ، فَأَكَبَّ عَلَىَّ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْهِمْ، فَقَالَ وَيْلَكُمْ تَقْتُلُونَ رَجُلاً مِنْ غِفَارَ، وَمَتْجَرُكُمْ وَمَمَرُّكُمْ عَلَى غِفَارَ. فَأَقْلَعُوا عَنِّي، فَلَمَّا أَنْ أَصْبَحْتُ الْغَدَ رَجَعْتُ فَقُلْتُ مِثْلَ مَا قُلْتُ بِالأَمْسِ، فَقَالُوا قُومُوا إِلَى هَذَا الصَّابِئِ. فَصُنِعَ {بِي} مِثْلَ مَا صُنِعَ بِالأَمْسِ وَأَدْرَكَنِي الْعَبَّاسُ فَأَكَبَّ عَلَىَّ، وَقَالَ مِثْلَ مَقَالَتِهِ بِالأَمْسِ. قَالَ فَكَانَ هَذَا أَوَّلَ إِسْلاَمِ أَبِي ذَرٍّ رَحِمَهُ اللَّهُ.
Ebû Cemre ragihand: Îbn Ebbas ji me re got:
"Ma ez çîroka îslama Ebû Zerr ji we re bibêjim?" Me got: "Erê." Wî got: "Ebû Zerr got: Ez mêrekî ji eşîra Xifar bûm. Me bihîst ku li Mekeyê zilamekî derketiye û dibêje ez pêxember im. Min ji birayê xwe re got: 'Here cem wî zilamî, bi wî re biaxive û nûçeya wî ji min re bîne.' Ew çû, pê re hevdîtin kir û vegeriya. Min jê pirsî: 'Te çi anî?' Wî got: 'Bi Xwedê, min zilamek dît ku fermanê dide qenciyê û qedexe dike ji xerabiyê.' Min jê re got: 'Te bi vê agahiya kêm ez têr nekir.' Loma min tûrikê avê û darikê xwe hilda û ber bi Mekeyê ve çûm. Min ew (Pêxember ﷺ) nas nedikir û min nexwest ji kesekî bipirsim. Min ava Zemzem vedixwar û li Mizgeftê dima. Paşê Elî li kêleka min derbas bû û got: 'Wisa xuya ye ev zilam xerîb e.' Min got: 'Erê.' Wî got: 'Were malê.' Ez bi wî re çûm; wî tiştek ji min nepirsî û min jî tiştek jê re negot. Sibehê ez çûm Mizgeftê da ku li ser wî bipirsim, lê kesekî tiştek jê re negot. Dîsa Elî li kêleka min derbas bû û got: 'Hêj ev zilam cihê xwe yê mayînê nas nekiriye?' Min got: 'Na.' Wî got: 'Bi min re were.' Wî got: 'Karê te çi ye? Çi aniye te vî bajarî?' Min jê re got: 'Heke tu sirra min veşêrî, ez ê ji te re bibêjim.' Wî got: 'Ez ê bikim.' Min jê re got: 'Me bihîst ku li vir zilamekî derketiye û dibêje ez pêxember im. Min birayê xwe şand cem wî, lê dema vegeriya agahiyek têrker neanî, loma min xwest ez bi xwe wî bibînim.' Elî got: 'Tu rast hatî; ez niha diçim cem wî, li pey min were. Ez ê bikevim her cihekî, tu jî bikeve. Heke ez kesekî bibînim ku ez ditirsim zirarê bide te, ez ê li dîwarekî bisekinim û xwe wekî ku ez sola xwe tamîr dikim nîşan bidim; hingê tu derbas be.' Ew çû û ez bi wî re çûm heta ku em ketin hundir û ez bi wî re ketim cem Pêxember ﷺ. Min jê re got: 'Îslamê pêşkêşî min bike.' Wî pêşkêş kir û min di cih de îslam qebûl kir. Wî ji min re got: 'Ey Ebû Zerr! Vê karî veşêre û vegere welatê xwe. Dema ku tu bihîsî em derketine holê, were cem me.' Min got: 'Bi Wî yê ku te bi heq şandiye sond dixwim, ez ê di nav wan de bi dengê bilind îlan bikim.' Ez çûm Mizgeftê û Qureyş tê de bûn. Min got: 'Ey civaka Qureyşê! Ez şahidiyê didim ku ji bilî Allah tu ilah tune ne û ez şahidiyê didim ku Muhemmed ﷺ bendê Wî û Resûlê Wî ye.' Wan gotin: 'Rabin ser vî Sabî (kesê ji dîn vegeriyaye)!' Rabûn û min ew qas lê dan ku ez bimrim. Ebbas gihîşt min, xwe avêt ser min da ku min biparêze. Paşê berê xwe da wan û got: 'Wey li we! Hûn zilamekî ji eşîra Xifar dikujin, lê bazirganî û rêyên we di ser axa Xifar re derbas dibin?' Loma wan dest ji min berdan. Sibehê ez vegeriyam û min wekî doh got. Wan dîsa got: 'Rabin ser vî Sabî!' Bi min re wekî doh hate kirin. Dîsa Ebbas gihîşt min, xwe avêt ser min û wekî doh ji wan re got. Ev bû destpêka îslama Ebû Zerr, Allah rehma xwe lê bike."
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Ebû Zerr Îslam qebûl kir û baweriya xwe ragihand, tevî ku xetere hebû.
Ebû Zerr bihîst ku zilamek li Mekkeyê pêxembertiyê îlan dike. Ew çû wir da ku peyamê bi xwe lêkolîn bike û Îslam qebûl kir.
Qebîleyeke erebî ku Ebû Zerr ji wê bû.
Bîr û kaniya navdar a li nêzî Kaʿbeyê li Mekkeyê.
Navêk ku Quraysh li vir wekî heqaret ji bo misilmanekî bikar anîn.
Zanyar ji çîroka Ebû Zerr girîngiya lêgerîna dilsozane ya rastiyê, kontrolkirina nûçeyan û sebatê piştî qebûlkirina baweriyê derdixin. Pêxember ﷺ şîret li wî kir ku di destpêkê de misilmanbûna xwe veşêre û vegere cem gelê xwe; lê Ebû Zerr biryar da ku baweriya xwe eşkere îlan bike û encamên wê qebûl bike. Vegotin hilbijartina wî ya kesane vedibêje, ne berpirsiyariyeke giştî ku mirov di her rewşê de xwe bixe xeterê. Al-Abbas ew parast û berjewendiyên xwe bi Quraysh re anî bîra wan; ev jî girîngiya parastinê û tevgera bi aqil nîşan dide.
- Derbarê agahiyên girîng ên baweriyê de bi baldarî lêkolîn bike û berî ku biryarê bidî, li pey zanîna pêbawer bigere.
- Li ser baweriyên xwe bimîne, lê dema wan îfade dikî ewlehî û şîreta aqilmend jî li ber çavan bigire.
- Piştgiriya kesên ku tên êrîşkirin bike û rêyên pratîkî yên parastina wan bibîne.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.