Sahih al-Bukhari, hedîsa 3978
Aisha rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji al‑Bukhari heta Pêxember ﷺ
- 1Ubayd ibn Isma'ilji al‑Bukhari re vegotعُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ
- 2Abu Usamaأَبُو أُسَامَةَ
- 3Hishamهِشَامٍ
- 4Bavê wîأَبِيهِ
- 5Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنِي عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ ذُكِرَ عِنْدَ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ رَفَعَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ الْمَيِّتَ يُعَذَّبُ فِي قَبْرِهِ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ ". فَقَالَتْ إِنَّمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّهُ لَيُعَذَّبُ بِخَطِيئَتِهِ وَذَنْبِهِ، وَإِنَّ أَهْلَهُ لَيَبْكُونَ عَلَيْهِ الآنَ ". قَالَتْ وَذَاكَ مِثْلُ قَوْلِهِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَامَ عَلَى الْقَلِيبِ وَفِيهِ قَتْلَى بَدْرٍ مِنَ الْمُشْرِكِينَ، فَقَالَ لَهُمْ مَا قَالَ إِنَّهُمْ لَيَسْمَعُونَ مَا أَقُولُ. إِنَّمَا قَالَ " إِنَّهُمُ الآنَ لَيَعْلَمُونَ أَنَّ مَا كُنْتُ أَقُولُ لَهُمْ حَقٌّ ". ثُمَّ قَرَأَتْ {إِنَّكَ لاَ تُسْمِعُ الْمَوْتَى} {وَمَا أَنْتَ بِمُسْمِعٍ مَنْ فِي الْقُبُورِ} تَقُولُ حِينَ تَبَوَّءُوا مَقَاعِدَهُمْ مِنَ النَّارِ.
Bavê Hişam got: Li cem Ayişeyê (r.a.) hat behskirin ku Îbn Omer ev gotin ji Pêxember ﷺ re nisbet daye:
"Mirî di gora xwe de ji ber giriyana malbata xwe tê ezabkirin." Li ser vê yekê Ayişeyê (r.a.) got: "Lê belê Resûlullah ﷺ wiha ferman kiriye: 'Ew ji ber guneh û sûcên xwe tê ezabkirin, lê malbata wî niha li ser wî digirîn.'" Wê zêde kir: "Ev jî mîna wê gotina Resûlullah ﷺ e dema ku li ser bîra ku cesedên muşrîkên di şerê Bedirê de hatibûn kuştin tê de bûn sekinî û tiştên ku gotibû ji wan re got; 'Ew guh didin gotinên min.' Lê belê wî tenê wiha gotibû: 'Niha ew baş dizanin ku ya min ji wan re digot rast bû.'" Paşê Ayişeyê ev ayet xwendin: {"Tu nikarî miriyan bidihêzînî"} û {"Tu ne yê ku kesên di goran de bidihêzînî"} - yanî dema ku wan cihên xwe yên di Agirê Dojehê de girtin.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Aîşe rave dike ku kesê mirî ji ber gunehên xwe tê ceza kirin.
Ji bo kesekî mirî bi dengê bilind û eşkere girîn û hawar kirin.
Cihê şerê navdar e ku misilman û dijberên wan ên Mekkeyî lê şer kirin.
Bîra ku piştî şer dijberên ku hatibûn kuştin tê de hatin danîn.
Zanyarên klasîk rivayetên derbarê girîna ji bo kesê mirî de bi ravekirina Aîşeyê re dibin hev: hêstir û xemgîniya asayî ne wekî şîna bi dengê bilind in. Ceza ya ku li vir tê gotin têkildarî gunehên xwe yên kesê ye; bê delîl sûcdariya kirinên kesekî din nayê xistina ser kesekî din. Beşa derbarê Bedrê de nîşan dide ku Pêxember ﷺ li ser tiştê ku mirî wê demê dizanîn axivî, lê ev nayê wê wateyê ku ew her dem wek zindiyan dibihîzin.
- Kontrol bike ku gotinek çawa hatiye veguhestin û berî ku wê dubare bikî, şîroveyên zanyarên pêbawer bixwîne.
- Bi dilovanî piştgirî bide kesên xemgîn û xemgîniya xwezayî ji şîna bi dengê bilind cuda bike.
- Berpirsiyariya kirinên xwe hilgire û bê delîl sûcê li kesên din bar neke.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.