Hukum û Qeza · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hedîsa 7182

Aisha rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.

Sahih (pêbawer)Pirtûk: Hukum û Qeza
صحيح البخاري
Kê ew vegot?

Ji Aisha hatiye rîwayetkirin

Sahih (pêbawer)

Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.

Rîwayet

Nivîsa erebî

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهَا قَالَتْ كَانَ عُتْبَةُ بْنُ أَبِي وَقَّاصٍ عَهِدَ إِلَى أَخِيهِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ أَنَّ ابْنَ وَلِيدَةِ زَمْعَةَ مِنِّي فَاقْبِضْهُ إِلَيْكَ‏.‏ فَلَمَّا كَانَ عَامُ الْفَتْحِ أَخَذَهُ سَعْدٌ فَقَالَ ابْنُ أَخِي، قَدْ كَانَ عَهِدَ إِلَىَّ فِيهِ، فَقَامَ إِلَيْهِ عَبْدُ بْنُ زَمْعَةَ فَقَالَ أَخِي وَابْنُ وَلِيدَةِ أَبِي، وُلِدَ عَلَى فِرَاشِهِ‏.‏ فَتَسَاوَقَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ سَعْدٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ ابْنُ أَخِي، كَانَ عَهِدَ إِلَىَّ فِيهِ‏.‏ وَقَالَ عَبْدُ بْنُ زَمْعَةَ أَخِي وَابْنُ وَلِيدَةِ أَبِي، وُلِدَ عَلَى فِرَاشِهِ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هُوَ لَكَ يَا عَبْدُ بْنَ زَمْعَةَ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الْوَلَدُ لِلْفِرَاشِ، وَلِلْعَاهِرِ الْحَجَرُ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ قَالَ لِسَوْدَةَ بِنْتِ زَمْعَةَ ‏"‏ احْتَجِبِي مِنْهُ ‏"‏، لِمَا رَأَى مِنْ شَبَهِهِ بِعُتْبَةَ، فَمَا رَآهَا حَتَّى لَقِيَ اللَّهَ تَعَالَى‏.‏

Werger

Aişe (jina Pêxember ﷺ) got: Utbe bin Ebî Weqqas li birayê xwe Se'd bin Ebî Weqqas wesiyet kiribû û gotibû:

"Kurê kenîza Zem'ayê ji min e, loma wî bide ber xwe." Di sala Fetha Mekkeyê de Se'd ew stand û got: "Ev kurê birayê min e û wî di der barê wî de li min wesiyet kiribû." Ebd bin Zem'a rabû ser piyan û got: "Ew birayê min û kurê kenîza bavê min e; li ser nivîna bavê min hatiye dinyayê." Her du jî çûn ba Resûlê Xwedê ﷺ da ku dozê pêşkêş bikin. Se'd got: "Ey Resûlê Xwedê! Ev kurê birayê min e û wî di der barê wî de li min wesiyet kiribû." Ebd bin Zem'a jî got: "Ew birayê min û kurê kenîza bavê min e; li ser nivîna bavê min hatiye dinyayê." Resûlê Xwedê ﷺ ferman da: "Ey Ebd bin Zem'a! Ew ji te re ye." Paşê Resûlê Xwedê ﷺ ev qaîde danî: "Zarok ji bo xwediyê nivînê ye, û ji bo zînaker tenê kevir (cezayê wî) e." Dûv re ji Sewde bint Zem'a re got: "Ji wî dûr bisekine û xwe jê veşêre," ji ber ku wî dît ku zarok dişibe Utbeyê. Zarok heta ku çû ba Xwedê Teala careke din ew nedît.

Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.

Peyama bingehîn

Nesebê zarokî bi nivîna zewacê ve girêdayî ye; dişibiha derveyî vê rêzikê naguherîne.

Paşxane û sedem

Di dema fetihkirina Mekkeyê de li ser nesebê kurikekê nakokî çêbû. Sa’d bi gotina birayê xwe Utbe ve girê da, lê Abd ibn Zam’a nîşan da ku kurik di nivîna bavê wî de hatiye dinê. Pêxember ﷺ kurik da Abd û ji Sawde re ferman da ku ji wî dûr bimîne, ji ber ku ew dişibiya Utbe.

Wateya peyvên dijwar
Nivîn

Têkiliya zewacê ya ku zarok tê de ji dayik dibe; ew bingeha qanûnî ya diyarkirina nesebê ye.

Al-‘āhir

Mêrê ku zina dike; tenê îdiaya wî mafê ku nesebê zarokî bixwaze nade wî.

Li hember wî perdeyê bigire

Fermana bicihanîna rêzikên veşartinê û têkiliyê bi mêrê ne-mehram re.

Zanyar ji vê çi derdixin

Fuqehayên klasîk ji gotina «zarok ji nivînê ye» derdixin ku nesebê zewacê ji aliyê qanûnî ve pêşî tê, heya ku sedemeke derbasdar tune be ku ew were redkirin. Îdiaya mêrê ku zina kiriye bi xwe nesebê nade diyarkirin. Pêxember ﷺ kurik li cem Abd ibn Zam’a hişt, lê ji ber ku ew bi awayekî eşkere dişibiya Utbe, ji Sawde re wek tedbîrekê ferman da ku ji wî dûr bimîne. Zanyar li vir cudahiya di navbera biryareke qanûnî ya li ser nesebê û hişyarî di têkiliyên kesane de nîqaş dikin.

Dersên ji bo îro
  1. Nakokiyên malbatî bidin dadwereke desthilatdar û daxwazên xwe li ser bingehên qanûnî yên pejirandî ava bikin, ne tenê li ser gotina endamekî malbatê.
  2. Biryara qanûnî ya girêdar ji hişyariya kesane di têkiliyê de cuda bikin.
  3. Rûmeta kesên têkildar biparêzin û mijarên hestiyar ên derbarê nesebê de bêhişyarî nîqaş nekin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her roj hedîsek, bi zimanê te

Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.