Kitêba Cihad û Seferan · Sahih Muslim

Sahih Muslim, hedîsa 4580

Aisha rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.

Sahih (pêbawer)Pirtûk: Kitêba Cihad û Seferan
صحيح مسلم
Kê ew vegot?

Ji Aisha hatiye rîwayetkirin

Sahih (pêbawer)

Sahih Muslim bi tevahî pêbawer tê hesibandin.

Rîwayet

Nivîsa erebî

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، أَخْبَرَنَا حُجَيْنٌ، حَدَّثَنَا لَيْثٌ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا أَخْبَرَتْهُ أَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَرْسَلَتْ إِلَى أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ تَسْأَلُهُ مِيرَاثَهَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْهِ بِالْمَدِينَةِ وَفَدَكٍ وَمَا بَقِيَ مِنْ خُمْسِ خَيْبَرَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ لاَ نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ إِنَّمَا يَأْكُلُ آلُ مُحَمَّدٍ - صلى الله عليه وسلم - فِي هَذَا الْمَالِ ‏"‏ ‏.‏ وَإِنِّي وَاللَّهِ لاَ أُغَيِّرُ شَيْئًا مِنْ صَدَقَةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ حَالِهَا الَّتِي كَانَتْ عَلَيْهَا فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلأَعْمَلَنَّ فِيهَا بِمَا عَمِلَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَبَى أَبُو بَكْرٍ أَنْ يَدْفَعَ إِلَى فَاطِمَةَ شَيْئًا فَوَجَدَتْ فَاطِمَةُ عَلَى أَبِي بَكْرٍ فِي ذَلِكَ - قَالَ - فَهَجَرَتْهُ فَلَمْ تُكَلِّمْهُ حَتَّى تُوُفِّيَتْ وَعَاشَتْ بَعْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سِتَّةَ أَشْهُرٍ فَلَمَّا تُوُفِّيَتْ دَفَنَهَا زَوْجُهَا عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ لَيْلاً وَلَمْ يُؤْذِنْ بِهَا أَبَا بَكْرٍ وَصَلَّى عَلَيْهَا عَلِيٌّ وَكَانَ لِعَلِيٍّ مِنَ النَّاسِ وِجْهَةٌ حَيَاةَ فَاطِمَةَ فَلَمَّا تُوُفِّيَتِ اسْتَنْكَرَ عَلِيٌّ وُجُوهَ النَّاسِ فَالْتَمَسَ مُصَالَحَةَ أَبِي بَكْرٍ وَمُبَايَعَتَهُ وَلَمْ يَكُنْ بَايَعَ تِلْكَ الأَشْهُرَ فَأَرْسَلَ إِلَى أَبِي بَكْرٍ أَنِ ائْتِنَا وَلاَ يَأْتِنَا مَعَكَ أَحَدٌ - كَرَاهِيَةَ مَحْضَرِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ - فَقَالَ عُمَرُ لأَبِي بَكْرٍ وَاللَّهِ لاَ تَدْخُلْ عَلَيْهِمْ وَحْدَكَ ‏.‏ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ وَمَا عَسَاهُمْ أَنْ يَفْعَلُوا بِي إِنِّي وَاللَّهِ لآتِيَنَّهُمْ ‏.‏ فَدَخَلَ عَلَيْهِمْ أَبُو بَكْرٍ ‏.‏ فَتَشَهَّدَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ ثُمَّ قَالَ إِنَّا قَدْ عَرَفْنَا يَا أَبَا بَكْرٍ فَضِيلَتَكَ وَمَا أَعْطَاكَ اللَّهُ وَلَمْ نَنْفَسْ عَلَيْكَ خَيْرًا سَاقَهُ اللَّهُ إِلَيْكَ وَلَكِنَّكَ اسْتَبْدَدْتَ عَلَيْنَا بِالأَمْرِ وَكُنَّا نَحْنُ نَرَى لَنَا حَقًّا لِقَرَابَتِنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَلَمْ يَزَلْ يُكَلِّمُ أَبَا بَكْرٍ حَتَّى فَاضَتْ عَيْنَا أَبِي بَكْرٍ فَلَمَّا تَكَلَّمَ أَبُو بَكْرٍ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَقَرَابَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَحَبُّ إِلَىَّ أَنْ أَصِلَ مِنْ قَرَابَتِي وَأَمَّا الَّذِي شَجَرَ بَيْنِي وَبَيْنَكُمْ مِنْ هَذِهِ الأَمْوَالِ فَإِنِّي لَمْ آلُ فِيهِ عَنِ الْحَقِّ وَلَمْ أَتْرُكْ أَمْرًا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَصْنَعُهُ فِيهَا إِلاَّ صَنَعْتُهُ ‏.‏ فَقَالَ عَلِيٌّ لأَبِي بَكْرٍ مَوْعِدُكَ الْعَشِيَّةُ لِلْبَيْعَةِ ‏.‏ فَلَمَّا صَلَّى أَبُو بَكْرٍ صَلاَةَ الظُّهْرِ رَقِيَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَتَشَهَّدَ وَذَكَرَ شَأْنَ عَلِيٍّ وَتَخَلُّفَهُ عَنِ الْبَيْعَةِ وَعُذْرَهُ بِالَّذِي اعْتَذَرَ إِلَيْهِ ثُمَّ اسْتَغْفَرَ وَتَشَهَّدَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ فَعَظَّمَ حَقَّ أَبِي بَكْرٍ وَأَنَّهُ لَمْ يَحْمِلْهُ عَلَى الَّذِي صَنَعَ نَفَاسَةً عَلَى أَبِي بَكْرٍ وَلاَ إِنْكَارًا لِلَّذِي فَضَّلَهُ اللَّهُ بِهِ وَلَكِنَّا كُنَّا نَرَى لَنَا فِي الأَمْرِ نَصِيبًا فَاسْتُبِدَّ عَلَيْنَا بِهِ فَوَجَدْنَا فِي أَنْفُسِنَا فَسُرَّ بِذَلِكَ الْمُسْلِمُونَ وَقَالُوا أَصَبْتَ ‏.‏ فَكَانَ الْمُسْلِمُونَ إِلَى عَلِيٍّ قَرِيبًا حِينَ رَاجَعَ الأَمْرَ الْمَعْرُوفَ ‏.‏

Werger

Muhammed ibn Rafi' ji min re vegot, Huceyn me agahdar kir, Leys ji me re vegot, ji Uqeyl, ji Ibn Şihab, ji Urwe ibn Zubeyr, ji Aişeyê; wê jê re got ku Fatime keça Resûlullah ﷺ kesek şand cem Ebû Bekir Sîddîq da ku mîrata xwe ya ji Resûlullah ﷺ bixwaze; ew tiştên ku Allah li Medîneyê û Fedekê daye wî û ya ku ji pênciya Xeyberê maye. Ebû Bekir got:

"Resûlullah ﷺ ferman kiriye: 'Em nayên mîratgirtin; tiştê em li pey xwe dihêlin sedeqe ye. Tenê malbata Muhammed ﷺ ji vî malî dixwin.' Bi Allah, ez ê tiştekî ji sedeqeya Resûlullah ﷺ neguherînim ji wê rewşa ku di dema Resûlullah ﷺ de bû, û ez ê teqez di derbarê wê de wekî ku Resûlullah ﷺ dikir, bikim." Loma Ebû Bekir red kir ku tiştekî bide Fatimeyê, û Fatime ji ber vê yekê ji Ebû Bekir aciz bû û dev ji axaftina bi wî berda heta ku wefat kir. Wê piştî wefata Resûlullah ﷺ şeş mehan jiya. Dema ku wefat kir, mêrê wê Elî ibn Ebû Talib şevê wê veşart û agahiya mirina wê neda Ebû Bekir, û Elî bi xwe nimêja cenazeyê li ser wê kir. Di jiyana Fatimeyê de, Elî li cem xelkê xwedî rûmeteke taybet bû. Lê dema ku wê wefat kir, Elî hîs kir ku rûyê xelkê lê guherîne, loma wî xwest ku bi Ebû Bekir re aştiyê çêbike û bey'etê bide wî, ji ber ku di wan mehan de hîn bey'et nedabû wî. Wî kesek şand cem Ebû Bekir û got: "Were cem me, lê bila kesek bi te re neyê" (ji ber ku wî nedixwest Omer ibn Xettab amade be). Omer ji Ebû Bekir re got: "Bi Allah, tu bi tenê herî cem wan." Ebû Bekir got: "Ew ê çi bikin bi min? Bi Allah, ez ê teqez herim cem wan." Û Ebû Bekir bi tenê çû cem wan. Elî ibn Ebû Talib teşehhud xwend, paşê got: "Ey Ebû Bekir, em dizanin ku Allah fazîlet daye te û qenciya ku Allah daye te; em ji te re çavnebariya wê qenciyê nakin ku Allah aniye cem te. Lê te di karê xilafetê de bi serê xwe biryar da, lêbelê em digotin ji ber xizmtiya me bi Resûlullah ﷺ re, mafekî me heye." Wî wiha berdewam kir heta ku çavên Ebû Bekir bi hêsran tijî bûn. Dema Ebû Bekir axivî, got: "Bi wî Zatê ku canê min di destê Wî de ye, xizmtiya Resûlullah ﷺ ji bo min ji xizmtiya malbata min bi xwe ezîztir e. Lê di derbarê van mallan de ku di navbera me de nakokî derketiye, min ji heqiyê dûr neketiye û min tiştek ku min dîtibû Resûlullah ﷺ di derbarê wan de dikir, bernedaye." Paşê Elî ji Ebû Bekir re got: "Dema bey'eta te êvar e." Dema ku Ebû Bekir nimêja nîvro qedand, derket ser mînberê, teşehhud xwend û behsa rewşa Elî û derengmayîna wî ya bey'etê kir û uzra ku wî pêşkêş kiribû anî ziman, paşê efû xwest. Piştre Elî ibn Ebû Talib teşehhud xwend, qedrê Ebû Bekir bilind kir û got ku tişta wî kirine ne ji ber çavnebariya Ebû Bekir bûye û ne jî înkarkirina wê fazîleta ku Allah daye wî bûye, lê belê me digotin di vî karî de para me jî heye, lê bi serê me de hat biryardayîn û em di dilê xwe de aciz bûn. Misilman ji vê yekê kêfxweş bûn û gotin: "Te rast kir." Û misilman dîsa nêzîkî Elî bûn dema ku wî vegeriya ser rêya rast.

Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.

Peyama bingehîn

Ebû Bekir û Elî piştî nakokiyekê aştiya xwe ya di navbera xwe de nû kirin.

Paşxane û sedem

Nivîs daxwaza Fatimayê ya wergirtina malan wek mîras, vegotina Ebû Bekir a gotina Pêxember ﷺ derbarê tiştên ku pêxember paş xwe dihêlin, û axaftina paşîn ya ku tê de Elî û Ebû Bekir nakokiya xwe û mijara be'yetê gotûbêj kirin, vedibêje.

Wateya peyvên dijwar
sadaqah

Xêrxwazî an malên ku ji bo berjewendiya giştî tên rêvebirin.

bay'ah

Sonda dilsozî ji bo rêber.

Fadak

Cihê ku dahata wê di rivayetê de tê gotin.

Zanyar ji vê çi derdixin

Zanyarên klasîk ji vê rivayetê derdixin ku, li gorî Ebû Bekir, malên ku Pêxember ﷺ hiştibû wek mîras nehatin dabeşkirin, lê wek dema jiyana Pêxember ﷺ hatin rêvebirin. Wan herwiha tekez kir ku Ebû Bekir girîngiya pêwendiya xizmtiyê bi Pêxember ﷺ re dizanî û Elî nerazîbûna xwe ya derbarê beşdarbûna di rêvebirinê de bi eşkere şirove kir. Rivayet nîşan dide ku şêwirmendî, nasîna hêjayiyên hev û li ber çavan li hev hatin dikarin civakê careke din yek bikin; lê bi serê xwe ravekirineke tevahî ya hemû rêzikên mîrasê nîne.

Dersên ji bo îro
  1. Li ser cudahiyên nêrînê rasterast biaxivin û hêjayiyên kesê din rêz bigirin.
  2. Di nakokiyê de eşkere bibêjin kîjan bawerî an fikar tevgera we rêber dike.
  3. Piştî nakokiyekê bi awayekî çalak ji bo li hev hatinê û nûkirina baweriyê di civakê de hewl bidin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her roj hedîsek, bi zimanê te

Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.