Sahih al-Bukhari, hadith 1338
Overgeleverd door Anas ibn Malik. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.
Overgeleverd door Anas ibn Malik
Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.
De overlevering
حَدَّثَنَا عَيَّاشٌ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، قَالَ وَقَالَ لِي خَلِيفَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ زُرَيْعٍ، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الْعَبْدُ إِذَا وُضِعَ فِي قَبْرِهِ، وَتُوُلِّيَ وَذَهَبَ أَصْحَابُهُ حَتَّى إِنَّهُ لَيَسْمَعُ قَرْعَ نِعَالِهِمْ، أَتَاهُ مَلَكَانِ فَأَقْعَدَاهُ فَيَقُولاَنِ لَهُ مَا كُنْتَ تَقُولُ فِي هَذَا الرَّجُلِ مُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم فَيَقُولُ أَشْهَدُ أَنَّهُ عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ. فَيُقَالُ انْظُرْ إِلَى مَقْعَدِكَ مِنَ النَّارِ، أَبْدَلَكَ اللَّهُ بِهِ مَقْعَدًا مِنَ الْجَنَّةِ ـ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَيَرَاهُمَا جَمِيعًا ـ وَأَمَّا الْكَافِرُ ـ أَوِ الْمُنَافِقُ ـ فَيَقُولُ لاَ أَدْرِي، كُنْتُ أَقُولُ مَا يَقُولُ النَّاسُ. فَيُقَالُ لاَ دَرَيْتَ وَلاَ تَلَيْتَ. ثُمَّ يُضْرَبُ بِمِطْرَقَةٍ مِنْ حَدِيدٍ ضَرْبَةً بَيْنَ أُذُنَيْهِ، فَيَصِيحُ صَيْحَةً يَسْمَعُهَا مَنْ يَلِيهِ إِلاَّ الثَّقَلَيْنِ ".
Anas (moge Allah tevreden met hem zijn) verhaalde dat de Profeet ﷺ zei:
"Wanneer een dienaar in zijn graf wordt gelegd en zijn metgezellen weggaan – zozeer zelfs dat hij het geluid van hun voetstappen hoort – komen er twee engelen naar hem toe. Zij laten hem rechtop zitten en vragen hem: 'Wat placht je te zeggen over deze man, Mohammed ﷺ?' Dan antwoordt hij: 'Ik getuig dat hij de dienaar van Allah en Zijn Boodschapper is.' Vervolgens wordt er tegen hem gezegd: 'Kijk naar jouw plaats in de Hel; Allah heeft deze voor jou vervangen door een plaats in het Paradijs.' De Profeet ﷺ voegde eraan toe: 'Hij ziet ze allebei.' Maar wat betreft de ongelovige of de huichelaar, die zal zeggen: 'Ik weet het niet, ik zei slechts wat de mensen zeiden.' Dan wordt er tegen hem gezegd: 'Je wist het niet en je hebt de leiding niet gevolgd.' Vervolgens wordt hij tussen zijn oren geslagen met een ijzeren hamer, waarna hij een schreeuw uit die gehoord wordt door alles in de nabijheid, behalve door mensen en djinns."
Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.
De ondervraging in het graf maakt zichtbaar hoe iemand geloofde en handelde.
De engelen die de overledene in het graf ondervragen.
De hadith vermeldt dat de overledene zijn beide bestemmingen te zien krijgt.
Een berisping aan degene die de waarheid niet kende en de leiding niet aannam.
Klassieke geleerden leiden hieruit af dat de ondervraging in het graf werkelijk plaatsvindt en dat de overledene daarop antwoordt. Het juiste antwoord is geen nagezegde formule: de gelovige getuigt oprecht dat Mohammed ﷺ Allahs dienaar en Boodschapper is. De passage noemt zowel de gelovige als de ongelovige of huichelaar; zij geeft geen grond om over het lot van een specifieke overledene te oordelen.
- Leer de geloofsgetuigenis met begrip en leef er oprecht naar, in plaats van woorden alleen na te zeggen.
- Versterk je geloof door de leiding van de Profeet ﷺ te bestuderen en in je dagelijkse keuzes te volgen.
- Denk aan het hiernamaals zonder over het uiteindelijke lot van individuele overledenen te oordelen.
Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.
Elke dag een hadith, in jouw taal
De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.