Inleiding · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 2805

Overgeleverd door Anas ibn Malik. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Inleiding
صحيح البخاري
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Anas ibn Malik

Sahih (betrouwbaar)

Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَعِيدٍ الْخُزَاعِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى، عَنْ حُمَيْدٍ، قَالَ سَأَلْتُ أَنَسًا‏.‏ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ، حَدَّثَنَا زِيَادٌ، قَالَ حَدَّثَنِي حُمَيْدٌ الطَّوِيلُ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ غَابَ عَمِّي أَنَسُ بْنُ النَّضْرِ عَنْ قِتَالِ بَدْرٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، غِبْتُ عَنْ أَوَّلِ قِتَالٍ قَاتَلْتَ الْمُشْرِكِينَ، لَئِنِ اللَّهُ أَشْهَدَنِي قِتَالَ الْمُشْرِكِينَ لَيَرَيَنَّ اللَّهُ مَا أَصْنَعُ، فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ أُحُدٍ وَانْكَشَفَ الْمُسْلِمُونَ قَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعْتَذِرُ إِلَيْكَ مِمَّا صَنَعَ هَؤُلاَءِ ـ يَعْنِي أَصْحَابَهُ ـ وَأَبْرَأُ إِلَيْكَ مِمَّا صَنَعَ هَؤُلاَءِ ‏"‏ ـ يَعْنِي الْمُشْرِكِينَ ـ ثُمَّ تَقَدَّمَ، فَاسْتَقْبَلَهُ سَعْدُ بْنُ مُعَاذٍ، فَقَالَ يَا سَعْدُ بْنَ مُعَاذٍ، الْجَنَّةَ، وَرَبِّ النَّضْرِ إِنِّي أَجِدُ رِيحَهَا مِنْ دُونِ أُحُدٍ‏.‏ قَالَ سَعْدٌ فَمَا اسْتَطَعْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا صَنَعَ‏.‏ قَالَ أَنَسٌ فَوَجَدْنَا بِهِ بِضْعًا وَثَمَانِينَ ضَرْبَةً بِالسَّيْفِ أَوْ طَعْنَةً بِرُمْحٍ أَوْ رَمْيَةً بِسَهْمٍ، وَوَجَدْنَاهُ قَدْ قُتِلَ وَقَدْ مَثَّلَ بِهِ الْمُشْرِكُونَ، فَمَا عَرَفَهُ أَحَدٌ إِلاَّ أُخْتُهُ بِبَنَانِهِ‏.‏ قَالَ أَنَسٌ كُنَّا نَرَى أَوْ نَظُنُّ أَنَّ هَذِهِ الآيَةَ نَزَلَتْ فِيهِ وَفِي أَشْبَاهِهِ ‏{‏مِنَ الْمُؤْمِنِينَ رِجَالٌ صَدَقُوا مَا عَاهَدُوا اللَّهَ عَلَيْهِ‏}‏ إِلَى آخِرِ الآيَةِ‏.‏ وَقَالَ إِنَّ أُخْتَهُ وَهْىَ تُسَمَّى الرُّبَيِّعَ كَسَرَتْ ثَنِيَّةَ امْرَأَةٍ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالْقِصَاصِ، فَقَالَ أَنَسٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لاَ تُكْسَرُ ثَنِيَّتُهَا‏.‏ فَرَضُوا بِالأَرْشِ وَتَرَكُوا الْقِصَاصَ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّ مِنْ عِبَادِ اللَّهِ مَنْ لَوْ أَقْسَمَ عَلَى اللَّهِ لأَبَرَّهُ ‏"‏‏.‏

Vertaling

Mohammed ibn Sa’ied al-Khoza’i heeft ons overgeleverd, Abd al-A’la heeft ons overgeleverd, van Humaid, die zei: Ik vroeg Anas. Amr ibn Zoerara heeft ons overgeleverd, Ziyad heeft ons overgeleverd, die zei: Humaid at-Tawiel heeft mij overgeleverd, van Anas – moge Allah tevreden met hem zijn – die zei: Mijn oom Anas ibn an-Nadr was afwezig bij de Slag om Badr. Hij zei: ‘O Boodschapper van Allah ﷺ, ik was afwezig bij de eerste strijd die u tegen de veelgodenaanbidders voerde. Als Allah mij getuige laat zijn van de strijd tegen de veelgodenaanbidders, dan zal Allah zeker zien wat ik doe.’ Toen het de dag van Oehoed was en de moslims zich terugtrokken, zei hij: ‘O Allah, ik vraag U om vergeving voor wat dezen – namelijk zijn metgezellen – hebben gedaan, en ik verklaar mij onschuldig jegens U voor wat dezen – namelijk de veelgodenaanbidders – hebben gedaan.’ Vervolgens ging hij naar voren en kwam Sa’d ibn Mo’adh hem tegemoet. Hij zei: ‘O Sa’d ibn Mo’adh, bij de Heer van an-Nadr, het Paradijs! Ik ruik de geur ervan vanaf deze kant van Oehoed.’ Sa’d zei later: ‘O Boodschapper van Allah ﷺ, ik kon niet doen wat hij deed.’ Anas zei: Wij vonden meer dan tachtig wonden op zijn lichaam, veroorzaakt door zwaarden, speren of pijlen. Wij troffen hem dood aan en de veelgodenaanbidders hadden zijn lichaam zo verminkt dat niemand hem herkende, behalve zijn zus, aan zijn vingertoppen. Anas zei: Wij waren ervan overtuigd dat dit vers over hem en mensen zoals hem was neergezonden: {Er zijn onder de gelovigen mannen die trouw zijn gebleven aan het verbond dat zij met Allah sloten...} tot het einde van het vers. En hij vertelde dat zijn zus, genaamd ar-Rubayyi’, de voortand van een vrouw brak. De Boodschapper van Allah ﷺ beval vergelding (qisas). Toen zei Anas: ‘O Boodschapper van Allah ﷺ, bij Degene Die u met de Waarheid heeft gezonden, haar tand zal niet gebroken worden!’ De tegenpartij accepteerde vervolgens de bloedgeldvergoeding en zag af van vergelding. Daarop zei de Boodschapper van Allah ﷺ: ‘Voorwaar, er zijn dienaren van Allah die, als zij bij Allah zweren, door Hem in hun eed worden bevestigd.’

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Anas ibn an-Nadr hield zijn belofte aan Allah trouw en verlangde naar het Paradijs.

Achtergrond & aanleiding

Anas ibn an-Nadr had de Slag bij Badr gemist en sprak uit dat Allah zou zien hoe hij zou strijden als hij een volgende veldslag meemaakte. Bij Oehoed kwam hij zijn belofte na; de overlevering verbindt hem en mensen zoals hij met Koran 33:23.

Moeilijke woorden uitgelegd
qisas

Wettelijke vergelding voor lichamelijk letsel, waarbij de benadeelde partij ook kan instemmen met een vergoeding.

arsj

Een vastgestelde financiële vergoeding voor lichamelijk letsel.

verbond

De belofte en trouw die een gelovige aan Allah verschuldigd is.

Wat geleerden eruit halen

Geleerden wijzen erop dat de oprechte gelovige zijn toewijding met daden bevestigt, zonder zichzelf op de borst te kloppen. De woorden van Anas ibn an-Nadr tonen zijn sterke hoop op het Paradijs; zij vormen geen vrijbrief om zonder wijsheid gevaar te zoeken. De uitspraak over mensen wier eed door Allah wordt vervuld, duidt op hun bijzondere oprechtheid en eer bij Allah, niet op een algemene aanspraak dat elke persoonlijke eed uitkomt. Het verhaal over qisas laat ook zien dat de rechthebbende vergelding kan laten vallen en een vergoeding kan aanvaarden.

Lessen voor vandaag
  1. Maak goede voornemens concreet door ze om te zetten in oprechte daden.
  2. Blijf trouw aan je verantwoordelijkheden, ook wanneer anderen tekortschieten.
  3. Zoek bij een conflict naar rechtvaardigheid en verzoening, en respecteer de keuze van de benadeelde partij.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.