Sahih al-Bukhari, hadith 4361
Overgeleverd door Jabir ibn Abdullah. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.
Overgeleverd door Jabir ibn Abdullah
Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.
De overlevering
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ الَّذِي حَفِظْنَاهُ مِنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، يَقُولُ بَعَثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثَلاَثَمِائَةِ رَاكِبٍ أَمِيرُنَا أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ الْجَرَّاحِ نَرْصُدُ عِيرَ قُرَيْشٍ، فَأَقَمْنَا بِالسَّاحِلِ نِصْفَ شَهْرٍ فَأَصَابَنَا جُوعٌ شَدِيدٌ حَتَّى أَكَلْنَا الْخَبَطَ، فَسُمِّيَ ذَلِكَ الْجَيْشُ جَيْشَ الْخَبَطِ، فَأَلْقَى لَنَا الْبَحْرُ دَابَّةً يُقَالُ لَهَا الْعَنْبَرُ، فَأَكَلْنَا مِنْهُ نِصْفَ شَهْرٍ وَادَّهَنَّا مِنْ وَدَكِهِ حَتَّى ثَابَتْ إِلَيْنَا أَجْسَامُنَا، فَأَخَذَ أَبُو عُبَيْدَةَ ضِلَعًا مِنْ أَضْلاَعِهِ فَنَصَبَهُ فَعَمَدَ إِلَى أَطْوَلِ رَجُلٍ مَعَهُ ـ قَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً ضِلَعًا مِنْ أَعْضَائِهِ فَنَصَبَهُ وَأَخَذَ رَجُلاً وَبَعِيرًا ـ فَمَرَّ تَحْتَهُ قَالَ جَابِرٌ وَكَانَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ نَحَرَ ثَلاَثَ جَزَائِرَ، ثُمَّ نَحَرَ ثَلاَثَ جَزَائِرَ، ثُمَّ نَحَرَ ثَلاَثَ جَزَائِرَ، ثُمَّ إِنَّ أَبَا عُبَيْدَةَ نَهَاهُ. وَكَانَ عَمْرٌو يَقُولُ أَخْبَرَنَا أَبُو صَالِحٍ أَنَّ قَيْسَ بْنَ سَعْدٍ قَالَ لأَبِيهِ كُنْتُ فِي الْجَيْشِ فَجَاعُوا. قَالَ انْحَرْ. قَالَ نَحَرْتُ. قَالَ ثُمَّ جَاعُوا قَالَ انْحَرْ. قَالَ نَحَرْتُ. قَالَ ثُمَّ جَاعُوا قَالَ انْحَرْ. قَالَ نَحَرْتُ ثُمَّ جَاعُوا قَالَ انْحَرْ. قَالَ نُهِيتُ.
Aan ons heeft Ali ibn Abdallah overgeleverd, aan ons heeft Soefyan overgeleverd, die zei: Wat wij van Amr ibn Dinar hebben onthouden, is dat hij zei: Ik hoorde Jabir ibn Abdallah zeggen: De Boodschapper van Allah ﷺ stuurde ons, driehonderd ruiters, onder bevel van Abu Ubaida ibn al-Jarrah, om een karavaan van de Qoeraisj te onderscheppen. Wij verbleven een halve maand aan de kust en werden getroffen door hevige honger, zodat wij zelfs khabat (bladeren van een doornige boom) aten; daarom werd dit leger het 'Leger van de Khabat' genoemd. Toen wierp de zee voor ons een dier op dat al-Anbar wordt genoemd. Wij aten er een halve maand van en smeerden ons in met zijn vet, totdat onze lichamen weer op krachten kwamen. Abu Ubaida nam een rib van het dier en plaatste die rechtop; vervolgens liet hij de langste man uit het gezelschap eronder door lopen. Soefyan zei een andere keer: Hij nam een rib van het dier, zette die rechtop en liet een man op een kameel eronder door gaan zonder deze aan te raken. Jabir voegde eraan toe: Er was een man onder hen die drie kamelen slachtte, daarna nog eens drie, en toen nog eens drie, waarna Abu Ubaida hem verbood verder te slachten. En Amr placht te zeggen: Abu Salih heeft ons bericht dat Qais ibn Sa'd tegen zijn vader zei: Ik was bij dat leger en de mensen leden honger. Zijn vader zei: Slacht dan. Hij antwoordde: Ik heb geslacht. Zijn vader zei: Toen hadden zij weer honger. Hij zei: Slacht opnieuw. Hij antwoordde: Ik heb geslacht. Zijn vader zei: Toen hadden zij weer honger. Hij zei: Slacht opnieuw. Hij antwoordde: Ik heb geslacht. Toen hadden zij weer honger en zijn vader zei: Slacht opnieuw. Maar hij antwoordde: Toen werd mij dat verboden.
Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.
Na zware honger schonk de zee het leger voedsel om weer op krachten te komen.
De Profeet ﷺ zond driehonderd mannen onder bevel van Abu Ubaida ibn al-Jarrah uit om de karavaan van de Qoeraisj te observeren. Tijdens hun verblijf aan de kust leden zij zware honger; de zee wierp een grote zeedier op dat zij als voedsel gebruikten.
Bladeren van een doornige boom die de mannen aten toen hun voedsel opraakte.
De naam van het grote zeedier dat de zee op het strand wierp en waarvan het leger at.
Vet dat bij het bereiden van vlees vrijkomt en hier ook werd gebruikt om het lichaam mee in te smeren.
Klassieke uitleggers, onder wie Ibn Hajar, bespreken deze gebeurtenis als bewijs dat zeedieren gegeten mogen worden en dat het aangespoelde dier voor de metgezellen toegestaan was. De overlevering toont ook dat een leider uitgaven en het slachten van rijdieren mag begrenzen om de middelen van het gezelschap verantwoord te beheren. De mannen namen praktische middelen tegen de honger en vertrouwden tegelijk op Allahs voorziening.
- Neem in moeilijke omstandigheden concrete maatregelen en blijf tegelijk vertrouwen op Allahs voorziening.
- Gebruik gezamenlijke middelen zorgvuldig en volg de redelijke aanwijzingen van de verantwoordelijke leider.
- Deel voedsel in tijden van schaarste en houd oog voor de kracht en behoeften van de hele groep.
Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.
Elke dag een hadith, in jouw taal
De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.