Sunan an-Nasa'i, hadith 1601
Overgeleverd door Aisha. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.
Overgeleverd door Aisha
De overlevering
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ سَعِيدٍ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ زُرَارَةَ، عَنْ سَعْدِ بْنِ هِشَامٍ، أَنَّهُ لَقِيَ ابْنَ عَبَّاسٍ فَسَأَلَهُ عَنِ الْوَتْرِ، فَقَالَ أَلاَ أُنَبِّئُكَ بِأَعْلَمِ أَهْلِ الأَرْضِ بِوِتْرِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ نَعَمْ . قَالَ عَائِشَةُ ائْتِهَا فَسَلْهَا ثُمَّ ارْجِعْ إِلَىَّ فَأَخْبِرْنِي بِرَدِّهَا عَلَيْكَ فَأَتَيْتُ عَلَى حَكِيمِ بْنِ أَفْلَحَ فَاسْتَلْحَقْتُهُ إِلَيْهَا فَقَالَ مَا أَنَا بِقَارِبِهَا إِنِّي نَهَيْتُهَا أَنْ تَقُولَ فِي هَاتَيْنِ الشِّيعَتَيْنِ شَيْئًا فَأَبَتْ فِيهَا إِلاَّ مُضِيًّا . فَأَقْسَمْتُ عَلَيْهِ فَجَاءَ مَعِي فَدَخَلَ عَلَيْهَا فَقَالَتْ لِحَكِيمٍ مَنْ هَذَا مَعَكَ قُلْتُ سَعْدُ بْنُ هِشَامٍ . قَالَتْ مَنْ هِشَامٌ قُلْتُ ابْنُ عَامِرٍ . فَتَرَحَّمَتْ عَلَيْهِ وَقَالَتْ نِعْمَ الْمَرْءُ كَانَ عَامِرًا . قَالَ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ خُلُقِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . قَالَتْ أَلَيْسَ تَقْرَأُ الْقُرْآنَ قَالَ قُلْتُ بَلَى . قَالَتْ فَإِنَّ خُلُقَ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْقُرْآنُ . فَهَمَمْتُ أَنْ أَقُومَ فَبَدَا لِي قِيَامُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ قِيَامِ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . قَالَتْ أَلَيْسَ تَقْرَأُ هَذِهِ السُّورَةَ { يَا أَيُّهَا الْمُزَّمِّلُ } قُلْتُ بَلَى . قَالَتْ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ افْتَرَضَ قِيَامَ اللَّيْلِ فِي أَوَّلِ هَذِهِ السُّورَةِ فَقَامَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَصْحَابُهُ حَوْلاً حَتَّى انْتَفَخَتْ أَقْدَامُهُمْ وَأَمْسَكَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ خَاتِمَتَهَا اثْنَىْ عَشَرَ شَهْرًا ثُمَّ أَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ التَّخْفِيفَ فِي آخِرِ هَذِهِ السُّورَةِ فَصَارَ قِيَامُ اللَّيْلِ تَطَوُّعًا بَعْدَ أَنْ كَانَ فَرِيضَةً فَهَمَمْتُ أَنْ أَقُومَ فَبَدَا لِي وِتْرُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ وِتْرِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . قَالَتْ كُنَّا نُعِدُّ لَهُ سِوَاكَهُ وَطَهُورَهُ فَيَبْعَثُهُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِمَا شَاءَ أَنْ يَبْعَثَهُ مِنَ اللَّيْلِ فَيَتَسَوَّكُ وَيَتَوَضَّأُ وَيُصَلِّي ثَمَانِيَ رَكَعَاتٍ لاَ يَجْلِسُ فِيهِنَّ إِلاَّ عِنْدَ الثَّامِنَةِ يَجْلِسُ فَيَذْكُرُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَيَدْعُو ثُمَّ يُسَلِّمُ تَسْلِيمًا يُسْمِعُنَا ثُمَّ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ وَهُوَ جَالِسٌ بَعْدَ مَا يُسَلِّمُ ثُمَّ يُصَلِّي رَكْعَةً فَتِلْكَ إِحْدَى عَشْرَةَ رَكْعَةً يَا بُنَىَّ فَلَمَّا أَسَنَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَخَذَ اللَّحْمَ أَوْتَرَ بِسَبْعٍ وَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَهُوَ جَالِسٌ بَعْدَ مَا سَلَّمَ فَتِلْكَ تِسْعُ رَكَعَاتٍ يَا بُنَىَّ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا صَلَّى صَلاَةً أَحَبَّ أَنْ يَدُومَ عَلَيْهَا وَكَانَ إِذَا شَغَلَهُ عَنْ قِيَامِ اللَّيْلِ نَوْمٌ أَوْ مَرَضٌ أَوْ وَجَعٌ صَلَّى مِنَ النَّهَارِ اثْنَتَىْ عَشْرَةَ رَكْعَةً وَلاَ أَعْلَمُ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَرَأَ الْقُرْآنَ كُلَّهُ فِي لَيْلَةٍ وَلاَ قَامَ لَيْلَةً كَامِلَةً حَتَّى الصَّبَاحِ وَلاَ صَامَ شَهْرًا كَامِلاً غَيْرَ رَمَضَانَ فَأَتَيْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ فَحَدَّثْتُهُ بِحَدِيثِهَا فَقَالَ صَدَقَتْ أَمَا أَنِّي لَوْ كُنْتُ أَدْخُلُ عَلَيْهَا لأَتَيْتُهَا حَتَّى تُشَافِهَنِي مُشَافَهَةً . قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ كَذَا وَقَعَ فِي كِتَابِي وَلاَ أَدْرِي مِمَّنِ الْخَطَأُ فِي مَوْضِعِ وِتْرِهِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ .
Moehammad ibn Basjsjaar heeft ons bericht, hij zei: Jahja ibn Sa'ied heeft ons overgeleverd, van Sa'ied, van Qataadah, van Zoraarah, van Sa'd ibn Hisjaam, dat hij Ibn 'Abbaas ontmoette en hem vroeg over het Witr-gebed. Hij (Ibn 'Abbaas) zei:
"Zal ik je niet wijzen op de persoon die het meeste weet van alle mensen op aarde over het Witr-gebed van de Boodschapper van Allah ﷺ?" Hij (Sa'd) zei: "Ja." Hij (Ibn 'Abbaas) zei: "Dat is 'Aaïsja. Ga naar haar toe en vraag haar erover, kom dan terug naar mij en vertel me wat zij je heeft geantwoord." Dus ging ik naar Hakiem ibn Aflah en drong er bij hem op aan om met mij mee te gaan naar haar. Hij zei: "Ik ga niet naar haar toe, want ik heb haar verboden iets te zeggen over deze twee groepen, maar ze weigerde mijn advies op te volgen en bleef zich ermee bemoeien." Ik bezwoer hem echter, waarop hij met mij meeging en bij haar binnenkwam. Zij zei tegen Hakiem: "Wie is dit die bij jou is?" Ik zei: "Sa'd ibn Hisjaam." Zij vroeg: "Welke Hisjaam?" Ik antwoordde: "De zoon van 'Aamir." Zij bad om barmhartigheid voor hem en zei: "Wat was 'Aamir toch een uitstekend man." Hij (Sa'd) zei: "O Moeder der Gelovigen, informeer mij over het karakter van de Boodschapper van Allah ﷺ." Zij zei: "Lees jij de Koran niet?" Ik zei: "Jawel." Zij zei: "Het karakter van de Profeet van Allah ﷺ was de Koran." Ik stond op het punt om op te staan (en weg te gaan), maar toen bedacht ik me dat ik wilde vragen naar het nachtgebed (Qiyaam) van de Boodschapper van Allah ﷺ. Ik zei: "O Moeder der Gelovigen, informeer mij over het nachtgebed van de Profeet van Allah ﷺ." Zij zei: "Reciteer jij deze soera niet: 'O jij die je in kleren wikkelt'?" Ik zei: "Jawel." Zij zei: "Allah, de Machtige en Verhevene, maakte het nachtgebed verplicht in het begin van deze soera. De Profeet van Allah ﷺ en zijn metgezellen verrichtten het nachtgebed gedurende een jaar. Allah, de Machtige en Verhevene, hield het laatste deel van deze soera twaalf maanden achter, waarna Hij de verlichting openbaarde aan het einde van deze soera. Zo werd het nachtgebed vrijwillig nadat het eerst verplicht was geweest." Ik neigde ertoe om op te staan, maar toen herinnerde ik me het Witr-gebed van de Boodschapper van Allah ﷺ. Ik zei: "O Moeder der Gelovigen, informeer mij over het Witr-gebed van de Boodschapper van Allah ﷺ." Zij zei: "Wij maakten gewoonlijk zijn siwaak en water voor zijn woedoe gereed. Allah, de Machtige en Verhevene, wekte hem dan wanneer Hij wilde gedurende de nacht. Hij gebruikte dan de siwaak, verrichtte de woedoe en bad acht raka'ahs waarin hij niet zat behalve bij de achtste; dan ging hij zitten, herdacht Allah, de Machtige en Verhevene, en smeekte Hem. Vervolgens sprak hij de tasliem uit die wij konden horen. Daarna bad hij nog twee raka'ahs terwijl hij zat na de tasliem, en vervolgens bad hij één raka'ah. Dat waren dus elf raka'ahs, mijn zoon. Toen de Boodschapper van Allah ﷺ ouder werd en in gewicht toenam, verrichtte hij het Witr-gebed met zeven raka'ahs, en bad hij daarna twee raka'ahs zittend na de tasliem. Dat waren dus negen raka'ahs, mijn zoon. Wanneer de Boodschapper van Allah ﷺ een bepaald gebed verrichtte, hield hij ervan om dit vol te houden. En wanneer slaap, ziekte of pijn hem verhinderde om het nachtgebed te verrichten, bad hij overdag twaalf raka'ahs. Voor zover ik weet heeft de Profeet van Allah ﷺ nooit de hele Koran in één nacht gereciteerd, noch heeft hij de hele nacht tot de ochtend doorgebeden, en evenmin heeft hij een volledige maand gevast buiten de Ramadan." Ik kwam vervolgens bij Ibn 'Abbaas en vertelde hem wat zij had gezegd. Hij zei: "Ze heeft de waarheid gesproken. Als ik bij haar naar binnen had kunnen gaan, zou ik zeker naar haar toe zijn gegaan zodat ze mij dit rechtstreeks kon vertellen." Aboe 'Abd ar-Rahmaan zei: Zo staat het in mijn boek geschreven, en ik weet niet van wie de fout komt betreffende de beschrijving van zijn Witr-gebed, vrede zij met hem.
Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.
De Profeet ﷺ hield vast aan het nachtgebed en bad met maat en volharding.
Vrijwillig gebed dat in de nacht wordt verricht.
Een oneven aantal gebedseenheden waarmee het nachtgebed wordt afgesloten.
Een takje dat gebruikt wordt om de tanden te reinigen.
Geleerden nemen uit Aisha’s verslag dat het nachtgebed na een periode van verplichting vrijwillig werd en dat de Profeet ﷺ zijn aanbidding duurzaam en met aandacht verrichtte. Zijn gebed telde op verschillende momenten elf of negen raka‘ahs, terwijl hij bij verhindering overdag het gebed inhaalde. De overlevering onderstreept ook dat zijn karakter de Koran belichaamde. De wetscholen erkennen verschillende geldige vormen van Witr; dit verslag beschrijft de praktijk die Aisha kende en legt niet één vorm voor iedere bidder vast.
- Kies een haalbare hoeveelheid nachtgebed en probeer die regelmatig vol te houden.
- Als ziekte of slaap je gebed belemmert, haal het dan overdag in wanneer je daartoe in staat bent.
- Laat de Koran niet alleen je recitatie, maar ook je gedrag en karakter vormen.
Deze sahih-overlevering uit hetzelfde hoofdstuk biedt aanvullende informatie over de nachtelijke aanbidding van de Profeet ﷺ.
Sunan an-Nasa'i · #1600 (Sahih)Deze sahih-overlevering staat direct naast dit verslag en helpt de beschrijving van het nachtgebed in context te plaatsen.
Sunan an-Nasa'i · #1603 (Sahih)Deze sahih-overlevering behandelt eveneens de gebedspraktijk van de Profeet ﷺ en vormt een aanvulling op Aisha’s beschrijving.
Elke dag een hadith, in jouw taal
De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.