Sunan Abi Dawud, xadiiska 1304
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمَرْوَزِيُّ ابْنُ شَبُّويَةَ، حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُسَيْنٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ يَزِيدَ النَّحْوِيِّ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ فِي الْمُزَّمِّلِ { قُمِ اللَّيْلَ إِلاَّ قَلِيلاً * نِصْفَهُ } نَسَخَتْهَا الآيَةُ الَّتِي فِيهَا { عَلِمَ أَنْ لَنْ تُحْصُوهُ فَتَابَ عَلَيْكُمْ فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ مِنَ الْقُرْآنِ } وَنَاشِئَةُ اللَّيْلِ أَوَّلُهُ وَكَانَتْ صَلاَتُهُمْ لأَوَّلِ اللَّيْلِ يَقُولُ هُوَ أَجْدَرُ أَنْ تُحْصُوا مَا فَرَضَ اللَّهُ عَلَيْكُمْ مِنْ قِيَامِ اللَّيْلِ وَذَلِكَ أَنَّ الإِنْسَانَ إِذَا نَامَ لَمْ يَدْرِ مَتَى يَسْتَيْقِظُ وَقَوْلُهُ { أَقْوَمُ قِيلاً } هُوَ أَجْدَرُ أَنْ يُفْقَهَ فِي الْقُرْآنِ وَقَوْلُهُ { إِنَّ لَكَ فِي النَّهَارِ سَبْحًا طَوِيلاً } يَقُولُ فَرَاغًا طَوِيلاً .
Waxaa laga wariyey Cabdullaahi ibnu Cabbaas: Wuxuu yiri marka la eego Suuradda Al-Muzammil, aayadda {Qumil-layla illaa qaliilan * Nisfahu} (U taagnaaw habeenka wax yar mooyaane, barkiisa) waxaa nasakhday aayadda ku xigta ee leh: {Calima an lan tuxsuuhu fa-taaba calaykum faqra'uu maa tayassara minal-Qur'aan} (Wuxuu ogaaday in aadan tirakoobi karin, markaasuu idinku soo noqday naxariis, ee akhriya wixii idiin fudud oo Qur'aanka ah). Erayga 'naashi'atul-layl' waa bilowga habeenka. Saxaabada waxay tukan jireen (salaadda tahajjud) bilowga habeenka. Wuxuu yiri: Waxaa habboon in la tukado salaadda habeenka (tahajjud) ee Alle idinku waajibiyey bilowga habeenka, maxaa yeelay qofku markuu seexdo ma garanayo goortuu toosi doono. Hadalkiisa {Aqwamu qiilan} macnihiisu waa in wakhtigan uu yahay mid ku habboon fahamka Qur'aanka. Iyo hadalkiisa {Inna laka fin-nahaari sabxan dawiilan} wuxuu ula jeedaa mashquul dheer oo maalinta ah.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Ibn Cabbaas wuxuu sharxayaa sida salaadda habeenka loogu waafajiyey awoodda iyo fahamka dadka.
Kicidda ama salaadda habeenkii; halkan Ibn Cabbaas wuxuu ku fasiray bilowga habeenka.
Hadal ahaan ka toosan ama ku habboon; halkan waxaa lagu fasiray inay ka caawiso fahamka Qur’aanka.
In xukun hore lagu beddelo ama la qaado waxyi dambe.
Fasiriyeennadu waxay tixgeliyaan sharraxaadda Ibn Cabbaas ee aayadaha salaadda habeenka: amarkii bilowga ahaa ee ahaa in qayb weyn oo habeenka ka mid ah la tukado waxaa loo fududeeyey xeerka dhigaya in qofku akhriyo inta u suuragasha. Sharraxaaddiisu waxay isku xidhaysaa qaybta hore ee habeenka iyo hubinta in salaadda la tukan karo, iyo habeenka oo Qur’aanka si feejignaan badan loogu fahmo. Tani waa fasiraad aayadaha ah, mana aha sheegasho ah in Muslim kasta waajib ku tahay inuu habeenka qayb go’an tukado.
- Dooro waqti kuu suurageli kara salaadda habeenka ee sunnada ah, tusaale ahaan ka hor hurdada haddii ay kugu adagtahay inaad goor dambe kacdo.
- Habeenkii Qur’aanka u akhri si feejigan, waqti na sii inaad macnihiisa ka fiirsato.
- Cibaadada sunnada ah ku joogtee hab ku habboon awooddaada.
Werintan saxiixa ahi waxay ka hadlaysaa sida loo dhaqan geliyey aayadihii hore ee salaadda habeenka, waxayna si dhow ula jaanqaadaysaa sharraxaadda fududaynta ee aayadda 20.
Sunan Abi Dawud · #1306 (Sahih)Nabigu ﷺ wuxuu ku sheegayaa sida qofku habeenka ugu bilaabo salaad; tani waxay la xidhiidhaa mawduuca qiyaamul-laylka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.