Sunan Abi Dawud, xadiiska 2269
Waxaa weriyey Zayd ibn Arqam. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Zayd ibn Arqam
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنِ الأَجْلَحِ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْخَلِيلِ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ، قَالَ كُنْتُ جَالِسًا عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَجَاءَ رَجُلٌ مِنَ الْيَمَنِ فَقَالَ إِنَّ ثَلاَثَةَ نَفَرٍ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ أَتَوْا عَلِيًّا يَخْتَصِمُونَ إِلَيْهِ فِي وَلَدٍ وَقَدْ وَقَعُوا عَلَى امْرَأَةٍ فِي طُهْرٍ وَاحِدٍ فَقَالَ لاِثْنَيْنِ مِنْهُمَا طِيبَا بِالْوَلَدِ لِهَذَا . فَغَلَيَا ثُمَّ قَالَ لاِثْنَيْنِ طِيبَا بِالْوَلَدِ لِهَذَا . فَغَلَبَا ثُمَّ قَالَ لاِثْنَيْنِ طِيبَا بِالْوَلَدِ لِهَذَا . فَغَلَبَا فَقَالَ أَنْتُمْ شُرَكَاءُ مُتَشَاكِسُونَ إِنِّي مُقْرِعٌ بَيْنَكُمْ فَمَنْ قُرِعَ فَلَهُ الْوَلَدُ وَعَلَيْهِ لِصَاحِبَيْهِ ثُلُثَا الدِّيَةِ . فَأَقْرَعَ بَيْنَهُمْ فَجَعَلَهُ لِمَنْ قُرِعَ فَضَحِكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى بَدَتْ أَضْرَاسُهُ أَوْ نَوَاجِذُهُ .
Zayd ibn Arqam wuxuu yiri: Waxaan fadhiyey agtaarka Nabiga ﷺ markii uu nin reer Yaman ah yimid oo yiri: Saddex nin oo reer Yaman ah ayaa u yimid Cali iyagoo ku muransan ilmo, waxayna ka codsadeen inuu u xukumo. Saddexdooduba waxay la seexdeen isla hal dumar ah xilli daahirnimo oo keliya. Cali wuxuu labo ka mid ah ku yiri: Si raalli ah ilmaha ugu dhaafa ninkan (kan saddexaad). Laakiin way diideen oo qayliyeen. Mar kale ayuu labo ka mid ah ku yiri: Si raalli ah ilmaha ugu dhaafa ninkan. Wayna diideen oo qayliyeen. Markaas ayuu yiri: Idinku waa shuraako isku khilaafsan. Waan idin saami tuuri doonaa; kii saamigu ku dhaco ayaa ilmaha qaadanaya, wuxuuna labadiisa saaxiib siinayaa laba meelood oo saddex meelood oo magta ah. Kadibna wuu u saami tuuray, ilmihii wuxuu siiyey kii saamigu ku dhacay. Rasuulka Allah ﷺ wuu qoslay ilaa ay ka muuqdeen ilkahiisa gawska ama daanka.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Cali wuxuu ku xalliyey muran ku saabsan abtirsiin iyadoo qori tuur la sameeyey lana bixiyey magdhow maaliyadeed.
Muddada ay haweeneydu daahir ka ahayd caadada; raggu isla muddadaas ayay u galmoodeen.
Hab nasiib ku dhisan oo hore loogu heshiiyey, laguna kala xukumo dhinacyada marka khilaafkoodu sii jiro.
Magdhow maaliyadeed oo sharcigu u cayimay noocyo gaar ah oo dhaawac jireed ama dil ah.
Culimadu waxay dhacdadan uga hadlaan tusaale muujinaya garsoorkii Cali iyo suurtagalnimada adeegsiga qori tuurka marka khilaafku xal la'aan ahaado ka dib isku dayo heshiisiin. Sida xukunka laga soo weriyey dhigayo, magdhowgu wuxuu ahaa mid lagu magdhabo danaha dadka kale ee ay arrintu khusaysay. Warbixintani ma dejinayso xeer guud oo sheegaya in muran kasta oo abtirsiin ah qori tuur lagu go'aamiyo; xeerarka abtirsiinta iyo caddaynta si gooni ah ayaa fiqiga loogu faahfaahiyaa. Qosolka Nebiga ﷺ wuxuu muujinayaa inuu ku raacay xukunkan xaaladdan gaarka ah.
- Khilaafka marka hore isku day inaad ku xalliso hab ay dadka ay khusayso raalli ka yihiin.
- Garsooruhu waa inuu khilaafka aan xalmin si taxaddar leh ugu xukumo xeerar sharci oo ansax ah.
- Arrimaha xasaasiga ah sida abtirsiinta, go'aannada iyo heshiisyada si cad u diiwaangeli.
Werintan saxiixa ah waxay iyaduna soo gudbinaysaa xukun uu Cali ka gaaray muranka abtirsiinta, waxayna faahfaahin dheeraad ah ka bixinaysaa xukunkiisa.
Sunan Abi Dawud · #2267 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay ka hadlaysaa xeerarka abtirsiinta, waxayna gacan ka geysanaysaa in go'aankan dhinaciisa sharciyeed la fahmo.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.