Sunan Abi Dawud, xadiiska 2272
Waxaa weriyey A'ishah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey A'ishah
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا عَنْبَسَةُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنِي يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ، قَالَ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمِ بْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، أَنَّ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَخْبَرَتْهُ أَنَّ النِّكَاحَ كَانَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ عَلَى أَرْبَعَةِ أَنْحَاءٍ فَنِكَاحٌ مِنْهَا نِكَاحُ النَّاسِ الْيَوْمَ يَخْطُبُ الرَّجُلُ إِلَى الرَّجُلِ وَلِيَّتَهُ فَيُصْدِقُهَا ثُمَّ يَنْكِحُهَا وَنِكَاحٌ آخَرُ كَانَ الرَّجُلُ يَقُولُ لاِمْرَأَتِهِ إِذَا طَهُرَتْ مِنْ طَمْثِهَا أَرْسِلِي إِلَى فُلاَنٍ فَاسْتَبْضِعِي مِنْهُ وَيَعْتَزِلُهَا زَوْجُهَا وَلاَ يَمَسُّهَا أَبَدًا حَتَّى يَتَبَيَّنَ حَمْلُهَا مِنْ ذَلِكَ الرَّجُلِ الَّذِي تَسْتَبْضِعُ مِنْهُ فَإِذَا تَبَيَّنَ حَمْلُهَا أَصَابَهَا زَوْجُهَا إِنْ أَحَبَّ وَإِنَّمَا يَفْعَلُ ذَلِكَ رَغْبَةً فِي نَجَابَةِ الْوَلَدِ فَكَانَ هَذَا النِّكَاحُ يُسَمَّى نِكَاحَ الاِسْتِبْضَاعِ وَنِكَاحٌ آخَرُ يَجْتَمِعُ الرَّهْطُ دُونَ الْعَشَرَةِ فَيَدْخُلُونَ عَلَى الْمَرْأَةِ كُلُّهُمْ يُصِيبُهَا فَإِذَا حَمَلَتْ وَوَضَعَتْ وَمَرَّ لَيَالٍ بَعْدَ أَنْ تَضَعَ حَمْلَهَا أَرْسَلَتْ إِلَيْهِمْ فَلَمْ يَسْتَطِعْ رَجُلٌ مِنْهُمْ أَنْ يَمْتَنِعَ حَتَّى يَجْتَمِعُوا عِنْدَهَا فَتَقُولُ لَهُمْ قَدْ عَرَفْتُمُ الَّذِي كَانَ مِنْ أَمْرِكُمْ وَقَدْ وَلَدْتُ وَهُوَ ابْنُكَ يَا فُلاَنُ فَتُسَمِّي مَنْ أَحَبَّتْ مِنْهُمْ بِاسْمِهِ فَيُلْحَقُ بِهِ وَلَدُهَا وَنِكَاحٌ رَابِعٌ يَجْتَمِعُ النَّاسُ الْكَثِيرُ فَيَدْخُلُونَ عَلَى الْمَرْأَةِ لاَ تَمْتَنِعُ مِمَّنْ جَاءَهَا وَهُنَّ الْبَغَايَا كُنَّ يَنْصِبْنَ عَلَى أَبْوَابِهِنَّ رَايَاتٍ يَكُنَّ عَلَمًا لِمَنْ أَرَادَهُنَّ دَخَلَ عَلَيْهِنَّ فَإِذَا حَمَلَتْ فَوَضَعَتْ حَمْلَهَا جُمِعُوا لَهَا وَدَعَوْا لَهُمُ الْقَافَةَ ثُمَّ أَلْحَقُوا وَلَدَهَا بِالَّذِي يَرَوْنَ فَالْتَاطَهُ وَدُعِيَ ابْنَهُ لاَ يَمْتَنِعُ مِنْ ذَلِكَ فَلَمَّا بَعَثَ اللَّهُ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم هَدَمَ نِكَاحَ أَهْلِ الْجَاهِلِيَّةِ كُلَّهُ إِلاَّ نِكَاحَ أَهْلِ الإِسْلاَمِ الْيَوْمَ .
Waxaa nooga sheekeeyay Axmed bin Saalix, waxaa nooga sheekeeyay Canbasah bin Khaalid, waxaa ii sheekeeyay Yuunus bin Yaziid, wuxuu yiri: Muxammad bin Muslim bin Shihaab wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Curwah bin Az-Zubayr in Caa’ishah - raalli ha ka ahaado Allaah - oo ahayd xaaskii Nabiga ﷺ ay u sheegtay in guurkii xilligii Jaahiliyaddu uu ahaa afar nooc. Mid ka mid ah waa guurka dadka maanta sameeyaan: nin baa ninka kale weydiisanaya gabadha uu mas'uulka ka yahay, wuxuu siiyaa meherka, kadibna wuu guursadaa. Nooc kale oo guurka ah ayaa ahaa in ninku ku yiraahdo xaaskiisa marka ay dhiigga caadada ka daahirto: 'U dir hebel oo ka soo istibdaac (caruur ka dalbo).' Markaas ninkeedu wuu ka fogaan jiray oo ma taaban jirin ilaa ay ka caddaato uurka ninkaas ay ka dalbatay. Marka uurku caddaado, ninkeedu wuu u tegi karaa hadduu doono. Arrintan waxaa loo samayn jiray rabitaanka sharafka farcanka, waxaana lagu magacaabi jiray Nikax Al-Istibdaac. Nooc saddexaad oo guurka ah ayaa ahaa in koox aan toban gaarin ay isu tagaan haweeney, dhammaantoodna ay la seexdaan. Markay uuraysato oo dhasho, habeenno kadib markay dhasho ayay u yeeri jirtay iyaga. Ninna kama diidi jirin inuu yimaado ilaa ay isugu yimaadaan agteeda. Waxay ku oran jirtay: 'Waad ogtihiin wixii idinka dhaxeeyay, waanan dhalay, kanina waa wiilkaaga, hebelow.' Waxay magacaabi jirtay kii ay doonto, ilmahaasna isaga ayaa lagu dari jiray. Nooca afraad ee guurka ayaa ahaa in dad badan ay isu tagaan haweeney aan ka diidaynin cid kasta oo u timaada. Iyagu waa dhillayaasha, albaabadooda waxay suubi jireen calamo astaan u ah ciddii doonaysa inay u gasho. Markay uuraysato oo dhasho, way isugu imaan jireen, waxayna u yeeri jireen Qaafada (dadka yaqaanna nasabka), kadibna ilmaha waxay ku dari jireen kii ay u arkaan inuu dhalay, waxaana loogu yeeri jiray wiilkiisa, mana diidi karin. Markii Allaah soo diray Muxammad ﷺ, wuxuu burburiyay dhammaan noocyadii guurka ee reer Jaahiliyadda marka laga reebo guurka Islaamka ee maanta jira.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Islaamku wuxuu baabi’iyey noocyadii guurka ee Islaamka ka hor, wuxuuna reebay guurka sharciga ah.
Dhaqan Islaamka ka hor jiray oo ninku xaaskiisa u diri jiray nin kale, isagoo rajaynaya inay ka dhasho ilmo leh nasab loo arko sharaf.
Dad sheegan jiray inay qaraabonimo ama nasab ka garan karaan astaamaha muuqaalka qofka.
Waqtigii iyo dhaqamadii Islaamka ka hor, oo loo yaqaanay xilligii jaahiliga.
Culimadii hore waxay ka fahmeen in guurka Islaamku ku dhisan yahay xiriir la aqoonsan yahay, ee aanu ku dhisnayn xiriirro galmo oo aan caddayn ama dad badan wadaagaan. Werintani waxay sidoo kale adkaynaysaa muhiimadda nasab cad iyo ilaalinta xiriirka qoyska. Afarta madhab ee Sunniyiintu waxay aqoonsan yihiin guurka ku dhisan heshiis ansax ah iyo meher; dhaqamada Islaamka ka hor lagu sheegayna ma aha noocyo guur oo Islaamku ansixiyey.
- Dooro guur ku dhisan xiriir cad oo sharci ah iyo masuuliyad labada dhinac ah.
- Ilaali sharafta ilmo kasta; ha ku degdegin inaad muran geliso ama cid u nisbayso nasabkiisa.
- Ha ka hormarin caadooyin hore ama deegaan kuwa xeerarka Islaamka ee guurka iyo qoyska.
Werintani waxay ka hadlaysaa dhaqammo la xiriira guurka iyo xaqiijinta aabbannimada.
Sunan Abi Dawud · #2273 (Sahih)Waxay ka hadlaysaa sida ilmaha loogu nisbeeyo nin marka uu jiro guur la aqoonsan yahay.
Sunan Abi Dawud · #2274 (Hasan Sahih)Waxay sii faahfaahinaysaa xeerarka aabbannimada iyo nisbaynta ilmaha.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.