Sunan Abi Dawud, xadiiska 2549
Waxaa weriyey Abdullah ibn Ja'far. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Ja'far
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا مَهْدِيٌّ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي يَعْقُوبَ، عَنِ الْحَسَنِ بْنِ سَعْدٍ، مَوْلَى الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ، قَالَ : أَرْدَفَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَلْفَهُ ذَاتَ يَوْمٍ فَأَسَرَّ إِلَىَّ حَدِيثًا لاَ أُحَدِّثُ بِهِ أَحَدًا مِنَ النَّاسِ، وَكَانَ أَحَبُّ مَا اسْتَتَرَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِحَاجَتِهِ هَدَفًا أَوْ حَائِشَ نَخْلٍ . قَالَ : فَدَخَلَ حَائِطًا لِرَجُلٍ مِنَ الأَنْصَارِ فَإِذَا جَمَلٌ فَلَمَّا رَأَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم حَنَّ وَذَرَفَتْ عَيْنَاهُ، فَأَتَاهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَمَسَحَ ذِفْرَاهُ فَسَكَتَ، فَقَالَ : " مَنْ رَبُّ هَذَا الْجَمَلِ، لِمَنْ هَذَا الْجَمَلُ " . فَجَاءَ فَتًى مِنَ الأَنْصَارِ فَقَالَ : لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ . فَقَالَ : " أَفَلاَ تَتَّقِي اللَّهَ فِي هَذِهِ الْبَهِيمَةِ الَّتِي مَلَّكَكَ اللَّهُ إِيَّاهَا، فَإِنَّهُ شَكَى إِلَىَّ أَنَّكَ تُجِيعُهُ وَتُدْئِبُهُ " .
Waxaa nooga warramay Muusa bin Ismaaciil, waxaa nooga warramay Mahdi, waxaa nooga warramay Ibnu Abii Yacquub, oo ka weriyey Al-Xasan bin Sacd, oo ahaa addoonkii Al-Xasan bin Cali, oo ka weriyey Cabdullaahi bin Jacfar, oo yiri:
"Maalin maalmaha ka mid ah ayuu Rasuulka Allah ﷺ igu fadhiisiyey gadaashiisa, wuxuuna ii sheegay sir uusan doonayn inaan cidna uga sheekeeyo. Meesha uu Rasuulka Allah ﷺ ugu jeclaa inuu ku dhuunto marka uu xaajo leeyahay waxay ahayd buur yar ama geedo timir ah." Wuxuu yiri: "Wuxuu galay beer nin Ansaarta ka mid ah leeyahay, halkaas oo uu joogay geel. Markii geelu arkay Nabiga ﷺ, wuu ooyey oo indhihiisu ilmaysay. Nabigu ﷺ wuu u tagay oo madaxa ka salaaxay, markaasuu aamusay. Kadib wuxuu yiri: 'Yaa leh geelan? Geelan yaa iska leh?' Waxaa yimid wiil dhallinyaro ah oo Ansaarta ka mid ah, wuxuuna yiri: 'Anigaa leh, Rasuulkii Allow.' Wuxuu yiri: 'Allah kama baqaysid miyaa xoolahan uu Allah kuu dhiibay? Wuxuu iiga dacwooday inaad gaajaysid oo aad daalisid.'"
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qofkii xoolo dhaqdo waa inuu quudiyaa oo aanu culays xad-dhaaf ah saarin.
Dadka Madiina ee taageeray Nabiga ﷺ iyo Muslimiintii Makka ka yimid.
Xoolo uu qof leeyahay ama daryeelo, qofkaasna uu masuul ka yahay.
In xoolaha la saaro shaqo ama culays daaliya.
Culimadu waxay xadiiskan ka fahmeen in milkiiluhu xoolaha siiyo cunto iyo nasasho ku filan, isla markaana aanu dhaafin awooddooda. Xoolaha waxaa loo dhiibay daryeelka dadka; sidaas darteed, lahaanshuhu milkiilaha kama qaado waajibka ah inuu si wanaagsan ula dhaqmo. Werintani waxay sidoo kale muujinaysaa naxariista Nabiga ﷺ uu u hayo xoolaha iyo inuu milkiilaha kula xisaabtamayo daryeelkooda.
- Hubi in xoolaha aad masuulka ka tahay ay maalin kasta helaan cunto iyo biyo ku filan.
- Shaqada iyo culayska la saaro ku salee xaaladda xoolaha, waqti nasashona sii.
- U fiirso calaamadaha walbahaarka ama daalka, oo beddel daryeelka marka ay muuqdaan.
Werintan saxiixa ah ee Abu Hurayra waxay la xiriirtaa waajibka xoolaha loo hayo, waxayna xoojinaysaa in sida loola dhaqmo ay leedahay miisaan akhlaaqeed.
Sunan Abi Dawud · #2547 (Sahih)Werintan saxiixa ahna waxay ka hadlaysaa sida dadku ula dhaqmaan xoolaha, waxayna taageeraysaa baaqa ah inaan xoolaha loo geysan dhibaato aan loo baahnayn.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.